Showing posts with label က်န္းမာေရး. Show all posts
Showing posts with label က်န္းမာေရး. Show all posts
Tuesday, July 4, 2017
စိတ္က်န္းမာေရးႏွင့္မွတ္ဥာဏ္ပါပုိမုိေကာင္းေစသည့္ ႀကက္ဥ
အလြယ္တစ္ကူဝယ္ယူစားသုံးသင့္သည့္ က်န္းမာေရးဆုိင္ရာ အစားအေသာက္တြင္ ႀကက္ဥပါဝင္ပါသည္ ။ ႀကက္ဥကုိ လူမမာမ်ား ၊ အားအင္ကုန္ခန္းေနသည့္ လူမ်ား ႏွင့္ ကေလးသူငယ္မ်ားပါ မက်န္ ႀကက္ဥကုိ ပုံမွန္စားသုံးသင့္ပါသည္ ။ႀကက္ဥကုိ စားသုံးၿခင္းေႀကာင့္ ေမ့ေလ်ာ့ေပ်ာက္ဆုံးေနေသာမွတ္ဥာဏ္မ်ားကုိပင္ ၿပန္လည္မွတ္မိလာႏုိင္ပါသည္ ။ စားသုံးၿခင္းေႀကာင့္ လူ ့၏မွတ္ဥာဏ္စနစ္ကုိ ပုိမုိအားေကာင္းေစပါသည္ ။
Wednesday, September 17, 2014
Contraceptive pills ေဟာ္မုန္း ၂ မ်ိဳးပါကိုယ္ဝန္တားေဆး
• လူအမ်ားဆံုးသံုးတယ္။ ေစ်းခ်ိဳတယ္။ ရွာရတာလြယ္တယ္။
• Estrogen နဲ႔ Progestin ေဟာ္မုန္း ၂ မ်ိဳးပါတဲ့ တလစာ ၂၈ လံုးပါတဲ့ကိုယ္ဝန္တားေဆးျဖစ္တယ္။
• ေဆးလံုး အေရာင္ ၂ မ်ိဳးရွိမယ္။ ၂၁ လံုးကအေရာင္တမ်ိဳး၊ ၇ လံုးကအေရာင္တမ်ိဳး။ ၂၁ လံုးမွာသာ ေဟာ္မုန္းေတြ ပါတယ္။
• ရာသီစလာတဲ့ေန႔ကို ပဌမေန႔အျဖစ္ မွတ္ျပီး၊ ေဆးစေသာက္ပါ။ ေန႔စဥ္ ၁ လံုးက်၊ ျဖစ္ႏိုင္သ၍ ေဆးေသာက္ခ်ိန္ မွန္ပါေစ။
• တားေဆးကို ပဌမဆံုးေသာက္သူဆိုရင္ ရာသီစလာတဲ့ေန႔ကေန စေသာက္ရင္ တလလံုးအတြက္ ကာကြယ္မႈရမယ္။ ရာသီရပ္ျပီးမွ စေသာက္ရင္ေတာ့ ေဆးေသာက္စ ၇ ရက္အတြင္း စိတ္မခ်ရေသးပါ။ အတူမေနတာ ဒါမွမဟုတ္ ကြန္ဒြမ္ သံုးရမယ္။
• တရက္ေဆးသာက္ဘို႔ ေမ့ရင္ ေနာက္ေန႔မွာ ၂ လံုးတြဲေသာက္ပါ။
• ရာသီလာျပီး ဒုတိယပတ္အတြင္းမွာ ေဆးေသာက္ဘို႔ ၂ ရက္ေမ့သြားရင္ ၂ လံုးတြဲေသာက္ျပီး၊ အရံအတားနည္း တခုခု ဥပမာ (ကြန္ဒြမ္) သံုးတာနဲ႔ သုက္ပိုးေသေဆးသံုးတာကို ၇ ရက္ၾကာလုပ္ပါ။
• ရာသီလာျပီး တတိယပတ္အတြင္းမွာ ေဆးေသာက္ဘို႔ ၂ ရက္ေမ့သြားရင္ ေဆးစေသာက္ေနၾကရက္အထိ တရက္ ၁ လံုး ေသာက္ျပီးေနာက္၊ ေဆးကပ္သစ္ စေသာက္ပါ။
• ေဆးေသာက္ေနၾကရက္ဆိုတာ မွတ္ရတာလြယ္ေအာင္ ကို္ယ့္ဖါသာ အက်င့္လုပ္ထားတာကိုဆိုလိုတယ္။ အမ်ားအားျဖင့္ တနဂၤေႏြမွာ စေသာက္ၾကေလ့ရွိတယ္။
• တကယ္လို႔ တတိယပတ္မွာ ေဆးေသာက္ဘို႔ ၂ ရက္ဆက္ေမ့သြားရင္ ဒါမွမဟုတ္ ဘယ္ရက္သတၲပတ္မွာျဖစ္ျဖစ္ ေဆးေသာက္တာ ၃ ရက္၊ ဒါမွမဟုတ္ ၃ ရက္မက ေမ့သြားရင္ က်န္တဲ့ေဆးကပ္ကို ဆက္မေသာက္ဘဲ၊ ေဆးကပ္သစ္ စေသာက္ပါ။ တျပိဳင္နက္တည္းမွာ ၇ ရက္တာ အရံတားနည္းတခုခုသံုးပါ။ အဲဒီလမွာ ရာသီ မလာဘဲေနတာ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။
• တကယ္လို႔ ရာသီမလာတာ ၂ လ ျဖစ္လာရင္ ကိုယ္ဝန္ ရွိ-မရွိစစ္ပါ။
• ေဆးကို (အလားဂ်စ္) ျဖစ္သူ၊ ကိုယ္ဝန္ရွိေနသူ၊ အသဲေရာဂါရွိေနသူ၊ မ်က္စိ ေသြးေၾကာေရာဂါရွိသူ၊ ႏွလံုး (အတက္) ရဘူးသူ၊ အီစထိုဂ်င္သက္ေရာက္မႈရွိတဲ့ ဥပမာ ရင္သားကင္ဆာရွိသူ၊ ေသြးေၾကာပိတ္ေရာဂါရွိသူ၊ အသဲကင္ဆာ၊ ႏွလံုး-ဦးေႏွာက္ ေသြးေၾကာပိတ္ဘူးသူ၊ မိုင္ဂရင္းေရာဂါရွိသူ၊ သရက္ရြက္ေရာင္ေနသူ၊ အသဲေရာင္ အသားဝါရွိေနသူ၊ ေမြးလမ္းကေန ေသြးဆင္းတာ အေၾကာင္းရွာမရသူေတြ ဒီေဆးမေသာက္သင့္ပါ။
• ဝမ္းေလွ်ာေနတာ၊ အန္တာ၊ ပိုးေသေဆးေသာက္ထားရင္ ေဆးထိေရာက္မႈကို သက္ေရာက္ႏိုင္တယ္။ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ သိပ္မ်ားသူေတြမွာလဲ ထိေရာက္မႈနည္းႏိုင္တယ္။
• ေဆးေသာက္ဘူးကာစ ၃ လေလာက္မွာ ၾကားရက္ေသြးဆင္းတာ၊ ဗိုက္ေအာင့္တာ၊ ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳး ပိုခံရတတ္တယ္။
• ေဘးထြက္-ဆိုးက်ိဳးမ်ား = ရင္သား ၾကီး-တင္း-နာ၊ ႏို႔ရည္ထြက္၊ ဗဂ်ိဳင္းနားစို၊ ကိုယ္အေလးခ်ိန္တက္၊ စိတ္က်၊ စိတ္မူေျပာင္း၊ စိတ္ကမခိုင္းလဲကိုယ္လႈတ္၊ ဝမ္းပ်က္၊ ပ်ိဳ႕၊ အန္၊ ကိုယ္ေရာင္၊ ေခါင္းကိုက္၊ မ်က္ကပ္မွန္ အဆင္မေျပျဖစ္၊ အသားဝါ၊ ရာသီမမွန္၊ ေသြးဖိအားတက္၊ ဆီးခ်ိဳတက္၊ အေရျပားအနီျပင္ထြက္၊ ဗဂ်ိဳင္းနားပိုးဝင္။
Contraceptive pills ကုိယ္ဝန္တားေဆးရဲ႕ အေကာင္း-အဆိုး
၁။ Combined pill ေဆးႏွစ္မ်ိဳးတြဲ စားေဆး
COC လို႔လဲ ေခၚတယ္။ ေဟာ္မုန္း ၂ မ်ိဳးတြဲေဆး ျဖစ္တယ္။ Estrogen နဲ႔ Progesterone ေဟာ္မုန္းေတြကေန လစဥ္ ရာသီလာေစဘို႔နဲ႔ မ်ိဳးဥ ထြက္ေနဘို႔ လုပ္ေပးေနတာပါ။ ေဆးထဲပါတဲ့ ေဟာ္မုန္းေတြေၾကာင့္ မ်ိဳးဥ ထြက္မွာကို တားဆီး ေပးတယ္။ အမ်ိဳးမ်ိဳးရွိတယ္။ သားအိမ္အဝမွာ ရွိတဲ့ ခြ်ဲရည္ကိုလဲ ထူျပစ္ေစတာမို႔ မ်ိဳးဥ ထြက္လာအံုးေတာ့ သုတ္ပိုးနဲ႔ ေတြ႕ဘို႔ ခက္ခဲေစျပီး၊ သားအိမ္အတြင္းနံရံကိုလဲ ပါးလႊာေစေသးလို႔ သေႏၶဟာ သားအိမ္မွာ လာမကပ္ႏိုင္ေတာ့ဘူး။ လူအမ်ားဆံုးသံုးတဲ့ေဆးျဖစ္တယ္။
စနစ္တက်သံုးရင္ ၉၉% စိတ္ခ်ရတယ္။ ရာသီ စလာတဲ့ေန႔က ၅ ရက္ေျမာက္ေန႔ကစျပီး ေသာက္ရမယ္။ အားလံုးေပါင္း ၂၁ ရက္ၾကာ၊ ေန႔တိုင္း ေဆး ၁ ျပားစီေသာက္ရမယ္။ ေနာက္ဆံုး ေသာက္ရမဲ့ အေရာင္မတူတဲ့ ေဆးျပား ၇ ျပားဟာ အားေဆးသာ ျဖစ္တယ္။ အဲဒီ ၇ ရက္အတြင္း ေသြးျပန္ဆင္းမယ္။
၂။ Progestogen-only pill (POP) ေဆးလံုး
Mini-Pill လို႔လဲ ေခၚေသးတယ္။ Progestogen ေဟာ္မုန္း တမ်ိဳးတည္းပါတဲ့ေဆး ျဖစ္တယ္။ နာမယ္ အမ်ိဳးမ်ိဳးနဲ႔ ရွိတယ္။ ဒီေဆးေၾကာင့္ သားအိမ္အဝက ခြ်ဲက်ိတဲ့အရည္ဟာ ျပစ္ေစးလာေစလို႔ က်ားသုတ္ပိုးကို သားအိမ္ထဲ မဝင္ေအာင္ တားတယ္။ သားအိမ္ အတြင္းသားနံရံကိုလဲ ပါးလႊာေစလို႔ သေႏၡတြယ္ကပ္မွာကိုလည္း တားေပးတယ္။ ဒီေဆးမ်ိဳးက ၾကားရက္မွာ ေသြးနဲနဲဆင္းတာ ပိုျဖစ္တတ္တယ္။ ေဆးကပ္ကုန္တာနဲ႔ ေနာက္တကပ္ ဆက္ေသာက္ပါ။ အသက္ၾကီးလည္း ေသာက္ႏိုင္တယ္။ Cerazette ေဆး ျဖစ္ရင္ လစဥ္ မ်ိဳးဥထြက္တာကိုပါ တားဆီးေပးမယ္။
၃။ အေရးေပၚတားေဆး Ecee-2 ကို ေဖ့စ္ဘြတ္မွာမတင္ပါ။
ကိုယ္ဝန္နဲ႔ တားေဆး
ကေလးဖြါးျပီးသူေတြ ကေလးႏို႔မတိုက္ရင္ ၂ ပါတ္၊ ႏို႔တိုက္ရင္ ၆ ပါတ္ ေစာင့္ျပီး စေသာက္ရမယ္။ ေဟာ္မုန္း ၂ မ်ိဳးတြဲ ေဆးက ႏို႔ထြက္ နည္းေစတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ ေဟာ္မုန္း ၁ မ်ိဳးထဲေဆးကို ႏို႔တိုက္တိုက္-မတိုက္တိုက္ ကေလးဖြါးျပီးတာနဲ႔ ေသာက္ပါ။ ကိုယ္ဝန္ပ်က္သူေတြ ပ်က္ျပီးျပီးခ်င္း ေသာက္ရမယ္။
မလိုလားအပ္တာေတြ
• ေသြးအခ်ိန္မဟုတ္ နဲနဲဆင္းမယ္၊
• ေခါင္းကိုက္မယ္၊
• စိတ္မူ ေျပာင္းလဲတတ္တယ္၊
• ရင္သား တင္းတတ္တယ္၊
• စိတ္က်တတ္တယ္၊
• ဆက္ဆံလိုစိတ္ နဲတတ္တယ္၊ လူတိုင္းမဟုတ္ပါ။
• လူဝလာတတ္တယ္၊
• အေရျပားေပၚ အစက္အေပ်ာက္ ေပၚတတ္တယ္။
• ရာသီနည္းတာ၊ မလာတာျဖစ္ႏိုင္တယ္၊
• ရွားရွားပါးပါး မ်ိဳးဥအိမ္ အၾကိတ္အလံုးေပၚတာ ေသြးဖိအားတက္ျခင္း၊ ေသြးခဲျခင္းေတြ ျဖစ္တတ္တယ္။
• အခု ဒါမွမဟုတ္ အရင္က ရင္သား-ကင္ဆာ ရွိေနရင္၊ ကုိယ္ဝန္ရွိေနရင္၊ အသဲနဲ႔ သည္းေျခေရာဂါရွိေနရင္၊ မ်ိဳးဥအိမ္ အၾကိတ္-အလံုး ရွိဘူးရင္၊ (မိုင္ဂရင္း) အမူးေရာဂါရွိရင္ မသံုးသင့္ပါ။
• ကိုယ္ဝန္ ရွိေနရင္၊ အသက္ ၃၅ ေက်ာ္ရင္၊ အဝလြန္ရင္၊ ေသြးခဲတတ္တဲ့ေရာဂါ၊ ႏွလံုးေရာဂါ၊ ရင္သားကင္ဆာ၊ (မိုင္ဂရိန္း) ေခါင္းမူး-ေခါင္းကိုက္ ေရာဂါ၊ အသဲ-သည္းေျခေရာဂါ၊ ဆီးခ်ိဳေရာဂါမ်ား ရွိေနရင္ မသံုးသင့္ပါ။
ျဖစ္ႏိုင္တဲ့ ေနာက္ဆက္တြဲေတြ
• ေျခေထာက္-အဆုပ္-ႏွလံုး-ဦးေႏွာက္မွာ ေသြးခဲတတ္တယ္။
• ေသြးဖိအား (ေသြးတိုး) မ်ားတတ္တယ္။
• အသက္ ၃၅ ႏွစ္ေက်ာ္ရင္ ဒါေတြ ပိုျဖစ္ေစႏိုင္တယ္။
• ပဋိဇီဝေဆး၊ ေမြးလမ္းပိုးကုေဆး၊ အတက္ေပ်ာက္ေဆး၊ HIV ေဆးေတြနဲ႔ တြဲေသာက္တာ မေကာင္းပါ။
• ဝမ္းေလွ်ာေနတံုး၊ အန္ေနတံုး ေသာက္သူေတြမွာ ထိေရာက္မႈ မေသျခာပါ။
• ပ်ိဳ႕-အန္ခ်င္ သက္သာေအာင္ ညေနစာစားျပီး ေသာက္သင့္တယ္။
ပူးတြဲ-ေကာင္းက်ိဳး
ေသြးဆင္းရက္ မွန္ေစတယ္။ ရာသီမလာခင္ ျဖစ္တတ္တဲ့ လကၡဏာေတြ နည္းေစတယ္။ ေသြးဆံုးခါနီး ခံစားရတာေတြ ေလွ်ာ့ေစတယ္။ ဝက္ျခံေပါက္တာ သက္သာေစတယ္။ မ်ိဳးဥအိမ္-ကင္ဆာနဲ႔ သားအိမ္ အတြင္းလႊာ-ကင္ဆာလဲ အျဖစ္နဲေစတယ္။ Osteoporosis အရိုးေရာဂါျဖစ္မွာကို ေလွ်ာ့ပါး ေစတယ္။ ရာသီဆင္းတာ နည္းေစလို႔ ေသြးအားနည္းတာ အျဖစ္နဲမယ္။ မ်ိဳးဥအိမ္အလံုး၊ ေမြးလမ္းေျခာက္တာ၊ ဆက္ဆံခ်ိန္နာတာ၊ ရင္သား-အၾကိတ္၊ သားအိမ္ျပင္ပ ကိုယ္ဝန္တည္တာ၊ ကိုယ္ေမႊးမ်ားတာေတြပါ အျဖစ္နည္းၾကတာ ေတြ႔ရပါတယ္။
Extended Cycle Birth Control Pills ေခၚတဲ့ Seasonique, Lybrel and Seasonale ေဆးသစ္ေတြက တႏွစ္မွာ ရာသီ ဘယ္ႏွစ္ခါဘဲ လာေစခ်င္တာမ်ိဳး စိတ္ၾကိဳက္ ထိန္းလို႔ရတယ္။ ရာသီမဆင္းေအာင္အထိပါ လုပ္ခ်င္လုပ္ႏိုင္တယ္။ Yaz 28 ေဆးက ပဌမ ၄ ရက္ေသာက္ရမွာက ေဟာ္မုန္း မပါဘူး။ ဒါ့ေၾကာင့္ ေဟာ္မုန္း အေျပာင္းအလဲ ျဖစ္တာ နည္းေစတယ္။ Loestrin 24 Fe ေဆးက အဲလိုဘဲ အရင္ေပၚတာပါ။
Dr. တင့္ေဆြ
https://www.facebook.com/pages/Dr-Tint-Swe/490031307758025
Marvelon (မာဗယ္လြန္) တားေဆး
1. က်ေနာ္တို႔ အိမ္ေထာင္က်တာ ၂ နွစ္ရွိပါျပီ။ က်ေနာ့္ အမ်ိဳးသမီးက ၂၄ နွစ္ပါ။ ကေလးက ၁ဝ လေက်ာ္ပါျပီ။ ကေလးကဒီတေယာက္ပဲရွိပါတယ္။ ေနာက္ေလးနွစ္ေလာက္မွ ကေလးထပ္။ ယူခ်င္ပါတယ္။ အမ်ိဳးသမီးက ေပါင္ ၁၇ဝ ရွိတယ္။ ကေလးနို႔မျဖတ္ေသးပါ။ အခု marvelon28 ေသာက္ေနပါတယ္။ ေလးနွစ္ေသာက္ရင္ အႏၲရာယ္ရွိပါသလား။ ေကာင္းက်ိဴးဆိုးက်ိဳးကို သိခ်င္ပါတယ္။ ကေလးနို႔တိုက္လို႔ေကာရပါသလား။ ဒီေဆးေသာက္ရင္ ပိုဝနိုင္ပါသလား။ ဒါမွမဟုတ္ တျခားတားေဆး ဘာေသာက္သင့္ပါသလဲ။ ပိန္ေအာင္ဘာေတြ လုပ္သင့္ပါသလဲ။
2. ဆရာ အသက္က ၂၂ ပါ။ ဆရာဆီ marvelon အေၾကာင္းတစ္ခါေမးဖူးပါတယ္။ ၁၉ ရက္တည္းက (ရာသီမလာခင္) marvelon ကို စေသာက္ပါတယ္။ ၂၁ ရက္ေန႔မွာရာသီလာပါတယ္။ ဆရာ့စာထဲမွာ ခုမွစေသာက္မဲ႔သူဆို ရာသီလာတ့ဲေန႔က စေသာက္ပါဆိုလို႔။ ခုထိ ရက္မပ်က္ေသာက္ခဲ႔ပါတယ္။ ေဆးကုန္တာနဲ႔ ရာသီလာမွာလားဆရာ။ ရာသီလာတုန္း ေဆးကိုရက္ထားၿပီး လာၿပီးမွ ကဒ္အသစ္ျပန္စေသာက္ရမွာလား ဆရာ။
3. ဆရာ က်မ အသက္ ၂၄ ႏွစ္ပါ။ အိမ္ေထာင္က်တာ (၈) လ ရွိပါၿပီ။ ခုထိ ကေလးမရေသးလုိ႔ပါ။ ဆရာရဲ႕ "ကေလးမရႏုိင္ေသးျခင္း" အေၾကာင္းအရာေတြကုိလဲ ဖတ္ၿပီးပါၿပီ။ အိမ္ေထာင္က်ခါစက Marvelon-28 ကုိ (၂) ကဒ္ ေတာ့ေသာက္ခဲ့ဖူးပါတယ္ဆရာ။ ဒီေဆးေၾကာင့္ပဲ ကေလးမရေသးတာလားဆုိတာကုိ သိခ်င္ပါတယ္ဆရာ။
• Marvelon (Desogestrel - Ethinyl estradiol) ထဲမွာ Estrogen နဲ႔ Progestin ေဟာ္မုန္း ၂ မ်ိဳးပါတယ္။ 21-day pack ၂၁ လံုးပါကပ္နဲ႔ 28-day pack ၂၈ လံုးပါတာရွိတယ္။
• Marvelon 21 ထဲမွာ Desogestrel 0.15 mg နဲ႔ Ethinyl estradiol 0.03 mg ပါတယ္။ အိႏၵိယမွာ လူအမ်ားသံုး Mala-D (Levonorgestrel-0.15 mg + Ethinyl oestradiol 0.03mg) နဲ႔တူတယ္။
• Marvelon 28 ထဲမွာ အဲဒါေတြအျပင္ Hydroxypropyl methylcellulose, Indigotine blue, Iron oxide, Lactose, Magnesium stearate, Polyethylene glycol, Starch, Titanium dioxide နဲ႔ Talc ေတြပါတဲ့ ေဆး ၇ လံုးပါတယ္။
• ရာသီစလာတဲ့ေန႔ကို ပဌမေန႔အျဖစ္ မွတ္ျပီး၊ ေဆးစေသာက္ပါ။ ေန႔စဥ္ ၁ လံုးက်၊ ျဖစ္ႏိုင္သ၍ ေဆးေသာက္ခ်ိန္ မွန္ပါေစ။
• တရက္ေဆးသာက္ဘို႔ ေမ့ရင္ ေနာက္ေန႔မွာ ၂ လံုးတြဲေသာက္ပါ။
• ရာသီလာျပီး ဒုတိယပတ္အတြင္းမွာ ေဆးေသာက္ဘို႔ ၂ ရက္ေမ့သြားရင္ ၂ လံုးတြဲေသာက္ျပီး၊ အရံအတားနည္း တခုခု ဥပမာ (ကြန္ဒြမ္) သံုးတာနဲ႔ သုက္ပိုးေသေဆးသံုးတာကို ၇ ရက္ၾကာလုပ္ပါ။
• ရာသီလာျပီး တတိယပတ္အတြင္းမွာ ေဆးေသာက္ဘို႔ ၂ ရက္ေမ့သြားရင္ ေဆးစေသာက္ေနၾကရက္အထိ တရက္ ၁ လံုး ေသာက္ျပီးေနာက္၊ ေဆးကပ္သစ္ စေသာက္ပါ။
• ေဆးေသာက္ေနၾကရက္ဆိုတာ မွတ္ရတာလြယ္ေအာင္ ကို္ယ့္ဖါသာ အက်င့္လုပ္ထားတာကိုဆိုလိုတယ္။ အမ်ားအားျဖင့္ တနဂၤေႏြမွာ စေသာက္ၾကေလ့ရွိတယ္။
• တကယ္လို႔ တတိယပတ္မွာ ေဆးေသာက္ဘို႔ ၂ ရက္ဆက္ေမ့သြားရင္ ဒါမွမဟုတ္ ဘယ္ရက္သတပတ္မွာျဖစ္ျဖစ္ ေဆးေသာက္တာ ၃ ရက္၊ ဒါမွမဟုတ္ ၃ ရက္မက ေမ့သြားရင္ က်န္တဲ့ေဆးကပ္ကိုဆက္မေသာက္ဘဲ၊ ေဆးကပ္သစ္ စေသာက္ပါ။ တျပိဳင္နက္တည္းမွာ ၇ ရက္တာ အရံတားနည္းတခုခုသံုးပါ။ အဲဒီလမွာ ရာသီ မလာဘဲေနတာ ျဖစ္ႏိုင္တယ္။
• တကယ္လို႔ ရာသီမလာတာ ၂ လ ျဖစ္လာရင္ ကိုယ္ဝန္ ရွိ-မရွိစစ္ပါ။
• ေဆးကို (အလားဂ်စ္) ျဖစ္သူ၊ ကိုယ္ဝန္ရွိေနသူ၊ အသဲေရာဂါရွိေနသူ၊ မ်က္စိ ေသြးေၾကာေရာဂါရွိသူ၊ ႏွလံုး (အတက္) ရဘူးသူ၊ အီစထိုဂ်င္သက္ေရာက္မႈရွိတဲ့ ဥပမာ ရင္သားကင္ဆာရွိသူ၊ ေသြးေၾကာပိတ္ေရာဂါရွိသူ၊ အသဲကင္ဆာ၊ ႏွလံုး-ဦးေႏွာက္ ေသြးေၾကာပိတ္ဘူးသူ၊ မိုင္ဂရင္းေရာဂါရွိသူ၊ သရက္ရြက္ေရာင္ေနသူ၊ အသဲေရာင္ အသားဝါရွိေနသူ၊ ေမြးလမ္းကေနေသြးဆင္းတာ အေၾကာင္းရွာမရသူေတြ ဒီေဆးမေသာက္သင့္ပါ။
• ဝမ္းေလွ်ာေနတာ၊ အန္တာ၊ ပိုးေသေဆးေသာက္ထားရင္ ေဆးထိေရာက္မႈကို သက္ေရာက္ႏိုင္တယ္။ ကိုယ္အေလးခ်ိန္သိပ္မ်ားသူေတြမွာလဲ ထိေရာက္မႈနည္းႏိုင္တယ္။
• ေဆးေသာက္ဘူးကာစ ၃ လေလာက္မွာ ၾကားရက္ေသြးဆင္းတာ၊ ဗိုက္ေအာင့္တာ၊ ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳး ပိုခံရတတ္တယ္။
• ေဘးထြက္-ဆိုးက်ိဳးမ်ား = ရင္သား ၾကီး-တင္း-နာ၊ ႏို႔ရည္ထြက္၊ ဗဂ်ိဳင္းနားစို၊ ကိုယ္အေလးခ်ိန္တက္၊ စိတ္က်၊ စိတ္မူေျပာင္း၊ စိတ္ကမခိုင္းလဲကိုယ္လႈတ္၊ ဝမ္းပ်က္၊ ပ်ိဳ႕၊ အန္၊ ကိုယ္ေရာင္၊ ေခါင္းကိုက္၊ မ်က္ကပ္မွန္ အဆင္မေျပျဖစ္၊ အသားဝါ၊ ရာသီမမွန္၊ ေသြးဖိအားတက္၊ ဆီးခ်ိဳတက္၊ အေရျပားအနီျပင္ထြက္၊ ဗဂ်ိဳင္းနားပိုးဝင္။
• တားေဆးကိုပဌမဆံုးေသာက္သူဆိုရင္ ရာသီစလာတဲ့ေန႔ကေန စေသာက္ရင္ တလလံုးအတြက္ ကာကြယ္မႈရမယ္။ ရာသီရပ္ျပီးမွ စေသာက္ရင္ေတာ့ ေဆးေသာက္စ ၇ ရက္အတြင္း စိတ္မခ်ရေသးပါ။ အတူမေနတာ ဒါမွမဟုတ္ ကြန္ဒြမ္ သံုးရမယ္။
WebMD Health News ၂၇-၉-၂ဝဝ၂ သတင္းတပုဒ္မွာ တားေဆး ၾကာၾကာေသာက္ခဲ့တဲ့ အမ်ိဳးသမီးေတြမွာ ေဆး ျဖတ္လိုက္ရင္ သူမ်ားေတြထက္ ကေလးျပန္ရတာ ပိုေတာင္မွ လြယ္ၾကေသးတယ္လို႔ ပါခဲ့တယ္။ သုေတသန လုပ္သူေတြက အဂၤလန္မွာ ၁၉၉ဝ ေက်ာ္ကာလေတြတံုးက ကေလးရခ်င္ေနသူေပါင္း ၈၅ဝဝ ကို ေလ့လာခဲ့တာျဖစ္တယ္။ တားေဆး ၅ ႏွစ္ၾကာေသာက္ခဲ့သူေတြထဲက ၇၅႕၄% ဟာ ေနာက္ ၆ လအတြင္း ကိုယ္ဝန္ ျပန္ေဆာင္ၾကတယ္။ တားေဆးမေသာက္သူေတြထဲက ၇ဝ႕၅% ကသာ အဲလိုျဖစ္တယ္။ ေနာက္တႏွစ္အထိ ေစာင့္ရတဲ့ ကိန္းဂဏန္းမွာလဲ အတူတူျဖစ္ေနျပန္တယ္။ ေဆးေသာက္ခဲ့သူ ၈၉႕၅% က ကေလးရျပီး၊ တားေဆးမေသာက္ခဲ့သူေတြထဲက ၈၅႕၄% သာ ကေလးရလာၾကတယ္။
ကိုယ္ဝန္တား ေဟာ္မုန္းပါ စားေဆးေသာက္တာ ရပ္လိုက္တဲ့ေနာက္ ဘယ္ေလာက္ၾကာမွ ကိုယ္ဝန္ရႏိုင္သလဲ။
• ဂ်ာမန္ တကၠသိုလ္က အေျဖထုတ္တာကေတာ့ ေဆးျဖတ္ျပီးျပီးခ်င္း ပဌမလေတြမွာ မ-မ်ိဳးဥျပန္ထြက္လာႏိုင္သူ ၅၇႕၉% ရွိတယ္။ ၁ဝ႕၂၄% မွာ အဲလိုမထြက္ဘူး။ အတူတူ စမ္းသပ္ခဲ့တဲ့ ေဆးမေသာက္သူထဲက ၃႕၄၄% မွာလဲ မထြက္ဘူး။ တားေဆးေသာက္ျပီး ျဖတ္လိုက္သူေတြမွာ ေနာက္ပိုင္း ရာသီစက္ဝန္း ပိုရွည္တတ္တယ္။ အရင္လို ျပန္ျဖစ္ဘို႔ ၉ လအထိ ၾကာႏိုင္တယ္။
• တခ်ိဳ႕မွာ ေစာင့္စရာမလိုပါ။ တခ်ိဳ႕က ခဏေစာင့္ရမယ္။ ရာသီလာတာ ပံုမွန္ျဖစ္လာေအာင္ ထိန္းညွိေနအံုးမယ္။ တခ်ိဳ႕ တႏွစ္ေလာက္ ေစာင့္ရႏိုင္တယ္။ ေဆးရပ္လိုက္ေပမဲ့ ေဆးသတၲိက်န္ေနေသးအံုးမယ္။ ကိုယ္ဝန္ရဘို႔ ပ်မ္းမွ် ၂-၃ လ ၾကာ ေစာင့္ရတတ္တယ္။
• တားေဆး ေသာက္သူေတြထဲမွာ တခါမွ ကေလးမယူေသးသူနဲ႔ အရင္ကေလးရွိဘူးသူ၊ ေနာက္ျပီး အသက္ေတြက မတူၾကဘူး။ ကေလးရဘူးသူေတြ နဂိုအေနျပန္ေရာက္ဘို႔ သူမ်ားထက္ ေစာႏိုင္တယ္။ ကေလးလဲမယူဘူးေသး၊ အသက္လဲ ၃ဝ-၃၅ ႏွစ္ဆိုသူေတြက ရင္းစားျပန္ရဘို႔ သူမ်ားေတြထက္ ၾကာႏိုင္တယ္။
ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
https://www.facebook.com/pages/Dr-Tint-Swe/490031307758025
အသားစားျခင္းျဖင့ ္ ကိုယ္အေလးခ်ိန္ေလွ်ာ့ ခ်ႏိုင္
သုိ႔ေသာ္ က်န္းမာေရး စာေရး ဆရာမ အက္စတာဘမ္း ေရးသားသည့္ ''ကိုယ္အေလးခ်ိန္ အျမန္က်ေစမည့္ လွ်ိဳ႕ဝွက္ခ်က္မ်ား'' စာအုပ္တြင္မူ အသားသာ စားသံုးခဲ့ၾက ရသည့္ ေက်ာက္ေခတ္ လူသား အမ်ိဳးသမီးမ်ား မဝၾကေပဟု ေဖာ္ျပထားသည္။ အဆီမပါသည့္ လတ္ဆတ္ေသာ အသား စားသံုးျခင္းျဖင့္ ဦးေႏွာက္ အတြင္းရွိ အက်ိဳးျပဳ ဓာတ္ပစၥည္းမ်ား တုိးျမင့္ႏုိင္သည့္ ေကာင္းက်ိဳးရွိၿပီး ယင္းျဖစ္စဥ္ေၾကာင့္ ခႏၶာကိုယ္ က်န္းမာ က်စ္လ်စ္ ေစမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း The Today Show အမည္ရွိ အင္တာဗ်ဴး တစ္ခုတြင္ အက္စတာဘမ္းက ရွင္းလင္း ေျပာၾကား ခဲ့သည္။
လတ္ဆတ္ေသာ သစ္သီးဝလံ မ်ား၊ ဟင္းသီး ဟင္းရြက္မ်ား၊ ငါးႏွင့္ အဆီကင္းသည့္ အသားမ်ားတြင္ လိုအပ္သည့္ ကယ္လိုရီ ပမာဏထက္ ပိုမိုျခင္း မရွိေပ။ ယင္းအစားအစာ မ်ားသည္ ဖန္တီးျပဳလုပ္ ထားသည့္ အစားအစာမ်ား ထက္ ကယ္လိုရီ ပိုမို နည္းပါးေၾကာင္း ''ကိုယ္ေလးခ်ိန္ အျမန္က်ေစမည့္ လွ်ိဳ႕ဝွက္ခ်က္မ်ား'' စာအုပ္တြင္ ထည့္သြင္း ေရးသား ထားသည္။
''အစာေလွ်ာ့ စားပါလ်က္နဲ႔ ဘာလို႔ ဝိတ္မက် တာလဲလို႔ စာဖတ္ ပရိသတ္ အမ်ားစုက ကြၽန္မကို ေမးၾကတယ္။ ဘာေၾကာင့္လဲ ဆိုေတာ့ သူတုိ႔က ေလွ်ာ့သာ စားေနတယ္၊ က်န္းမာေရးနဲ႔ ကိုက္ညီတဲ့ အစာကို စားဖုိ႔က်ေတာ့ ေမ့ေလ်ာ့ ေနလို႔ပါ။ စားေသာက္နည္း မွားေနတာပါ။ အသင့္စား စားေသာက္ကုန္ေတြနဲ႔ ဖန္တီးထားတဲ့ အစာေတြကို ေလွ်ာ့ေပါ့ စားသံုး သင့္ပါတယ္။ သဘာဝက်ၿပီး အာဟာရျဖစ္တဲ့ အစာေတြကို စားသံုး သင့္ပါတယ္''ဟု အက္စတာဘမ္းက ဆက္လက္ ေျပာၾကား ခဲ့သည္။ ။
Written by မုိးဦး
ျမ၀တီ
http://www.myawady.net.mm/health/item/34150-2014-01-07-15-58-53
Wednesday, August 20, 2014
Allergic skin အေရျပား (အလာဂ်ီ)
2. ဆရာ Allergy အေႀကာင္းတင္တာနဲ ့သမီး ျဖစ္ေနတာေလးေျပာပါရေစ။ သမီးအသက္ ၄၆ ႏွစ္ပါ။ လြန္ခဲ့တဲ့ ၅ႏွစ္ခန္ ့ကအသားေတြယားလို ့ေသြးစစ္ဘူးပါတယ္။ အေထြေထြအထူးကုသမားေတာ္ ေဒါက္တာ ႕႕႕႕႕ နဲ ့ပါ။ ေသြးထဲမွာ Allergy ျဖစ္တဲ့ေသြးပါတယ္ေျပာပါတယ္။ အဲတုန္းကတဲ ကေန CETRINE ေဆးကို တေန႔တလံုး ေသာက္လာတာ ၅ႏွစ္ခန္ ့ရွိပါျပီ။ မေသာက္ရင္အသားေတြယားလာတာပဲဆရာ။ အဲဒါ အဲဒီေဆးဆက္ေသာက္ရင္ ဘယ္လိုဆိုးက်ဳိးေတြ ျဖစ္နိဳင္ပါသလဲ။ ေနာက္ျပီး ဆရာဝန္နဲ ့ျပန္ျပီးေဆးကုသမႈဆက္လက္ခံယူသင့္ပါသလား။ အဲေလာက္ႀကာေနတဲ ့ေရာဂါ ေပ်ာက္နိဳင္ပါ ့မလားဆရာ။
Antihistamines (အင္တီဟစ္စ္တမင္း) စားေဆး-ေသာက္ေဆးကို ေရာင္တာ၊ ႏွာရည္ယိုတာ၊ ယားတာ၊ မ်က္ရည္မ်ားတာ၊ အင္ျပင္ ထြက္တာေတြ သက္သာေစတယ္။ အလြယ္ဝယ္ရႏိုင္တာေတြက Loratadine (Claritin), Cetirizine (Zyrtec) နဲ႔ Clemastine (Tavist) ေတြ ျဖစ္တယ္။ Fexofenadine (Allegra) ကိုေတာ့ ေဆးလက္မွတ္လိုမယ္။ ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳး = အာေခါင္ ေျခာက္မယ္။ အရင္မ်ိဳးဆက္ ေဆးေတြျဖစ္တဲ့ Diphenhydramine (Benadryl) နဲ႔ Chlorpheniramine (Chlor-Trimeton) ေတြဟာ အိပ္ခ်င္မယ္။
(အင္တီဟစ္စ္တမင္း) ေတြထဲမွာ Cetirizine (HCl) ေဆးကို အမ်ားဆံုးသံုးတယ္။ အေအးမိေပ်ာက္ေဆး၊ ေခ်ာင္းဆိုး ေပ်ာက္ေဆး စတာေတြထဲမွာပါတယ္။ မေသာက္ဘူးသူ မရွိသေလာက္ အသံုးမ်ားလွတဲ့ေဆးျဖစ္တယ္။ (အင္တီဟစ္တမင္း) ေဆးအုပ္စု၊ ဒုတိယမ်ိဳးဆက္ျဖစ္တယ္။ အရင္ေပၚ ပဌမမ်ိဳးဆက္ Chlorpheniramine Maleate (ကလိုဖင္နရာမင္း) ျမန္မာျပည္မွာရတဲ့ Burmeton လို မအိပ္ခ်င္ဘူးဆိုေပမဲ့ နဲနဲေတာ့ အိပ္ခ်င္တာပါဘဲ။ အင္းဆက္ေကာင္ေတြ ကိုက္တာအတြက္လဲ သံုးတယ္။ ဘယ္ေနရာက ဘာလို႔ယားယား ဒီေဆးဘဲ သံုးတာမ်ားတယ္။ လူၾကီးေတြကို တည ၁ ျပားေပးတယ္။
ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးေတြက မဆိုးပါ။ သာမန္ေလာက္သာ ျဖစ္ပါတယ္။ ေခါင္းကိုက္၊ အာေခါင္ေျခာက္၊ အိပ္ခ်င္၊
Cetirizine hydrochloride (စီထရြက္ဇင္း) ေဆး
Urticaria အင္ျပင္ထတာနဲ႔ Allergic Rhinitis အလာဂ်ီေၾကာင့္ႏွာေခါင္းမႊန္တာအတြက္ အတြက္ 5 to 10 mg တေန႔ ၁ ၾကိမ္။
ကေလး ၆ လမွ ၂ ႏွစ္ 2.5 mg တေန႔ ၁ ၾကိမ္။ ၁ ႏွစ္အထက္ 2.5 mg - 5 mg တေန႔ ၂ ၾကိမ္။ ၆ ႏွစ္ကေလး 5 to 10 mg တေန႔ ၁ ၾကိမ္။
ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးမ်ား ၆ ႏွစ္မွ ၁၁ ႏွစ္အရြယ္ ကေလး ၉ဝဝ ေက်ာ္ကုိ ၂ ပါတ္မွ ၆ ပါတ္ေပးျပီး၊ သုေတသနလုပ္ျခင္း ရလဒ္မ်ား = အမ်ားစုတြင္ သာမန္မွ အသင့္အတင့္ ေဘးထြက္ဆိုးက်ိဳးမ်ားေတြ႔ရ။ ေခါင္းကိုက္ = ၁၁-၁၄%၊ လည္ေခ်ာင္းနာ = ၆႕၂-၂႕၈%၊ ဗိုက္နာ = ၄႕၄-၅႕၆%၊ ေခ်ာင္းဆိုး = ၄႕၄-၂႕၈%၊ ဝမ္းပ်က္ = ၁႕၉-၄႕၂%၊ ႏွာေခါင္းေသြးယို = ၃႕၇-၁႕၉%၊ ပ်ိဳ႕ခ်င္ = ၁႕၉-၂႕၈%၊ အန္ = ၂႕၅-၂႕၃%၊ ရင္ၾကပ္ = ၃႕၁-၁႕၉%။
Skin Creams and Lotions လိမ္းေဆး
အေရျပားမွာ ယားယံျပီး အနီပိန္႔ေတြအတြက္ Calamine lotion ေကာင္းပါတယ္။ Zinc oxide (ZnO) + 0.5% Ferric oxide (Fe2O3) ေရာထားတဲ့ေဆးျဖစ္တယ္။ Moisturizer နဲ႔ Hydrocortisone cream ကိုေဆာင္ထားပါ။ Moisturizers ကေန အေရျပားကို ယားတာ၊ ေနမထိထိုင္မသာျဖစ္တာကို သက္သာေစမယ္။ Hydrocortisone ကေန ေရာင္ရမ္းျခင္း ျဖစ္စဥ္ကို သက္သာေစမယ္။
ယားယံတာကို ျဖစ္ေစတဲ့ အေၾကာင္းရင္းကို ရွာႏိုင္-ေရွာင္ႏိုင္မွသာ ေပ်ာက္မွာပါ။ ေဆးက ျဖစ္လာတာကိုသာ သက္သာေစမယ္။
Cetirizine အျပင္ (အင္တီဟစ္တမင္း) ေခၚ (အလာဂ်ီ) အတြက္ ေဆးေတြကအမ်ိဳးမ်ိဳးရွိတယ္။ Chlorpheniramine, Cinnarizine, Clemastine, Cyclizine, Desloratadine, Dexchlorpheniramine, Dimenhydrinate (most commonly used as an antiemetic), Dimetindene, Diphenhydramine (Benadryl), Doxylamine, Ebastine, Embramine, Fexofenadine, Levocetirizine, Loratadine, Meclozine Hydrochloride, Olopatadine, Pheniramine, Promethazine, Quetiapine စတာေတြျဖစ္ပါတယ္။
Dr. တင့္ေဆြ
https://www.facebook.com/pages/Dr-Tint-Swe/490031307758025
Personal hygiene for women အမ်ိဳးသမီးမ်ား တကိုယ္ေရသန္႔ရွင္းေရး
1. Dear Sayar, I would like to ask about Alum. Can I use attached instruction? How long do I need to use if I can use it?
2. ဆရာရွင့္ ရိုင္းသြားခဲ့ရင္ နားနဲ႔မနာဖ၀ါးနဲ႔နာေပးပါရွင့္။ အမ်ိဳးသမီးေတြမွာ မိႈတက္တဲ့ေရာဂါ ဗဂ်ိဳင္းနားမွာ ျဖစ္တဲ့အေၾကာင္းပါရွင့္။ အျဖဴဖတ္ေတြဆင္းတယ္ အနံ႔ေတာ့မရွိဘူး။ အနည္းငယ္ ယားယံတယ္။ ဒိန္ခ်ဥ္ ေသာက္ရင္ေပ်ာက္တယ္လို႔ေတာ့ၾကားဖုူးပါတယ္။ ေနာက္ ဘာေဆးေသာက္ရင္ ေပ်ာက္ႏိုင္ပါသလဲရွင့္။ မိုးတြင္းမွာ အတြင္းခံေတြ မေျခာက္တေျခာက္ေတြဝတ္မိပါတယ္။ ျပီးေတာ့ လက္ထရိန္က ထြက္လာရင္လဲ အတြင္းခံမွာ ေရေတြ စိုသြားပါတယ္။ တေနကုန္ အတြင္းခံကစိုေနလို႔ အဲလိုျဖစ္တာမ်ားလားရွင့္။ ဘယ္လို ကုသမႈခံယူရပါမလဲရွင္။ ကလိုထရီဒန္ ဆိုေသာ ထည့္ေဆး သံုးျပီး ၄ ရက္ေလာက္သံုးျပီးေနာက္ မယားေတာ့ေပမဲ့ အျဖဴဖတ္ေတြ အရမ္းဆင္းပါတယ္ရွင့္။ ပထမ ၆ရက္သံုးျပီးေနာက္ အျဖဴဖတ္ေတြဆင္းတာ မသက္သာေသးလို႔ ေနာက္ တစ္ကဒ္သံုးတာ ၅ ရက္ေျမာက္ရွိပါျပီ။ စုစုေပါင္း ၁၁ ရက္မွာ လံုးဝမသက္သာပါဘူး။ မယားေပမဲ့ အျဖဴဖတ္ေတြ အေထြးလိုက္ဆင္းတာပါ။ အနံမရွိပါ။ ဘယ္လိုလုပ္ရပါ့မလဲရွင့္။ ေဆးကိုေတာ့ လက္ေသခ်ာေဆးျပီး လက္ဆံုးတဲ့အထိထည့္တာပါပဲရွင့္။ ဒါေၾကာင့္ ေသာက္ေဆးရွိပါသလားရွင္။ ေသာက္ေဆး ညႊန္းေပးေစလိုပါသည္။ ဆရာနဲ႔လူနာၾကားက ပြင့္လင္းမႈလို႔ျမင္ေပးပါရွင္။ က်မ အပ်ိဳပါဆရာ။
ပဌမေမးခြန္းအတြက္ ဆရာေရးထားတဲ့စာထဲမွာ ပါရင္ေတာ့သံုးႏိုင္ပါတယ္လို႔ေျဖပါရေစ။ က်န္မာေရးမွာ ‘ပြင့္လင္းမႈ’ လိုတယ္။ ‘ရိုးသားမႈ’ လိုတယ္။ ‘စည္းေစာင့္ဘို႔’ လဲလိုပါတယ္။ အခုေမးခြန္းက ေမးနည္းေကာင္းတယ္။ အသက္ေတာ့ မသိရပါ။ ‘အပ်ိဳ’ ဆိုတာမွာလဲ ဆရာဝန္က ေမးခ်င္တာရွိတတ္ေသးတယ္။
တကိုယ္ေရ သန္႔ရွင္းေရး လိုတာထက္မပိုသင့္ပါ။ အဆန္းေတြ မသံုးသင့္ပါ။ ဗဂ်ိဳင္းနားမွာ အက်ိဳးရွိေစတဲ့ ပိုးေတြ ရွိေနတာ ေကာင္းတယ္။ သန္႔ရွင္းေအာင္ ေဆးေတြနဲ႔လုပ္ရင္ အေကာင္းေတြေရာ ေသေစျပီး မိႈပိုးဝင္လာေစတတ္တယ္။ ရိုးရုိးဆပ္ျပာနဲ႔ ေရသန္႔ဆိုရင္ လံုေလာက္ပါတယ္။ ေမႊးတိုင္း မေကာင္းပါ။ ေစ်းၾကီးတိုင္း မေကာင္းပါ။ အတြင္းခံ (ေကာ္တြန္) သာသံုပါ။ ဖံုးကြယ္ထားအပ္တဲ့ အတြင္းေနရာေတြ ပူေႏြး စိုထိုင္းေနတာ ၾကာရင္ မေကာင္းပါ။ ေရေဆးျပီး ေရကိုေျခာက္ေသြ႔ေစပါ။ ေလသလပ္တာ ျဖစ္ႏိုင္သေလာက္ လုပ္ေပးပါ။”
အမ်ိဳးသမီးေတြ အျဖဴဆင္းရင္
ရာသီလာေနခ်ိန္ဆိုတာ ပိုးဝင္ဘို႔ အေျခအေနေကာင္းတခုျဖစ္တယ္။ အျဖဴဆင္းလို႔ ေဆးေသာက္၊ ေဆးထည့္ေနရရင္ ရာသီလာေနခ်ိန္မွာလဲ ဆက္လုပ္ရမယ္။ အိမ္ေထာင္သည္ေတြဆိုရင္ ႏွစ္ေယာက္လံုးကို ေဆးတျပိဳင္တည္းကုသရမယ္။ အမ်ိဳးသမီး-မိန္းကေလးေတြမွာ အျဖဴဆင္းျပီး၊ ယားတာက ခဏခဏျဖစ္ေလ့ရွိတယ္။ မိႈ (ဖန္းဂတ္စ္) ပိုးဝင္လို႔ျဖစ္တယ္။ လိင္ဆက္ဆံမႈနဲ႔မဆိုင္ဘဲျဖစ္တတ္တယ္။ (ထရြိဳင္ကိုမိုးနပ္စ္) အမ်ိဳးအစားကေတာ့ လိင္ကတဆင့္ကူးစက္တယ္။ အမ်ိဳးသမီးအဂၤါေနရာကို သန္႔ရွင္းေရး လုပ္ရင္ ဆပ္ျပာက (အယ္လ္ကာလီ) ဓါတ္ပါတာမ်ိဳး မသင့္ပါ။ ေရေမႊးမသံုးပါနဲ႔။ ပိုးေသေဆးပါတဲ့ ေဆးေၾကာအရည္ မသံုးပါနဲ႔။ ဝါဂြမ္းနဲ႔လုပ္တဲ့ အတြင္းခံသာဝတ္ဆင္ပါ။ ရာသီလာစဥ္သံုးပစၥည္း သန္႔ပါေစ။ ေနရာကို ေျခာက္ေသြ႔ေနပါေစ။ မိုးရာသီမွာ အထူးဆင္ျခင္ပါ။ ခပ္စိုထိုင္းထိုင္းနဲ႔ ပူေႏြးေႏြးအေျခအေနကို ဖန္းဂတ္ေတြက ၾကိဳက္တယ္။
ကူးစက္ေရာဂါ မဟုတ္တာေတြ
အသံုးအေဆာင္ပစၥည္း၊ ေဆးဝါးေတြနဲ႔ ကိုယ္နဲ႔ မတည့္-မသင့္လို႔ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ေမြးလမ္း သန္႔ရွင္းေအာင္ သံုးတဲ့ ဗဂ်ိဳင္းနားကို ျဖန္းေဆး-ပန္းေဆးနဲ႔ သုတ္ပိုးေသဆး ေတြေၾကာင့္ ျဖစ္တတ္တယ္။ တခ်ိဳ႕ အေမႊးအၾကိဳင္ ဆပ္ျပာေတြ မတည့္ဘူး။ တခ်ိဳ႕ အဝတ္ေလွ်ာ္သံုး Fabric softeners ေတြနဲ႔ မတည့္ဘူး။ ကိုယ္ဝန္ မရေအာင္ထည့္တဲ့ IUCD ထည့္သူ ၅% မွာ ပိုးဝင္တတ္တယ္။
ဆရာဝန္မလိုတဲ့ အေထာက္အကူနည္းေတြ
(ေရာဂတ္) ဒိန္ခ်ဥ္ စားေပးသင့္တယ္။ (အင္တီ-ဟစ္တမင္း) လိမ္းေဆး၊ ထံုေဆးလိမ္းရင္ နာတာ၊ ယားတာ သက္သာေစမယ္။ Vinegar douches ဆိုတဲ့ (ဗဂ်ိဳင္းနား) သန္႔ေအာင္ ဗနီဂါနဲ႔ ေဆးေၾကာနည္း မသင့္ပါ။ မ-အဂၤါေနရာ သန္႔ရွင္းေရးကို လိုတာထက္ မပိုေစနဲ႔။ (ဗဂ်ိဳင္းနား) ဟာ သူ႔အလိုလို သန္႔ေအာင္ၾကိဳးစားႏိုင္တယ္။ မိႈေတြက စိုထိုင္းျပီး ပူေႏြးတာကိုၾကိဳက္တယ္။ အတြင္းခံ (ေကာ္တြန္) သာသံုးပါ။ အတြင္းေနရာေတြကို ေလသလပ္ခ်ိန္ လုပ္ယူပါ။ လိင္ဆက္ဆံတာမွာ အထူးသတိထားပါ။ ပဋိဇီဝေဆးကို လိုမွသာသံုးပါ။
ေမြးလမ္းေၾကာင္းေရာင္တာ
သန္႔ရွင္းေရး နည္းလို႔လည္း ျဖစ္တတ္တယ္။ ပိုးက အဝတ္စိုလိုမ်ိဳးမွာ ၁ နာရီေလာက္ ရွင္ေနႏိုင္လို႔ အဝတ္စိုကို အတူသံုးမိရင္ ကူးႏိုင္တယ္။ ဖိုဆိုရင္ ယင္ဖိုေတာင္ မသန္းဘူးတဲ့ အမ်ိဳးသမီးမ်ားမွာေတာင္မွ ဗက္တီးရီးယား အေရအတြက္ အေျပာင္းအလဲေၾကာင့္ ျဖစ္ရတတ္တယ္။ (ဗဂ်ိဳင္းနား) သန္႔ခ်င္လို႔ ပိုးသန္႔ေဆးပါတဲ့ ေဆးရည္သံုးရင္ ျဖစ္တာမ်ိဳး ေျပာတာပါ။ အဲလိုေဆးရည္ကို ဆရာဝန္မညႊန္ဘဲ မသံုးပါနဲ႔။
ေမြးလမ္းေၾကာင္းယားတာ
အပ်ိဳစင္ေတြအတြက္ အားနာရတယ္။ သူတို႔လဲျဖစ္ၾကတယ္။ အျဖစ္မနည္းပါ။ တခ်ိဳ႕မွာ တခါတေလသာ ျဖစ္ျပီး တခ်ိဳ႕ တာရွည္ျဖစ္တယ္။ တာရွည္နဲ႔ ခဏခဏ ျဖစ္ဖန္မ်ားရင္ ေနာင္မွာ ကင္ဆာအထိ ျဖစ္မလာဘူးလို႔ မေျပာႏိုင္ပါ။ မစိုးရိမ္ပါနဲ႔၊ ရွားလြန္းပါတယ္။
ေအာက္ခံေရာဂါ တခုခုရွိေနလို႔ျဖစ္တာ မ်ားတယ္။ ေရာဂါရယ္လို႔ မဟုတ္ဘဲ အစိုဓါတ္ကေနလဲ ျဖစ္ေစႏိုင္တယ္။ အစိုဓါတ္ဆိုတာ ဆီးစိုေနတာ၊ ဝမ္းသြားတာ နဲနဲေပက်န္တာ၊ ေခြ်းထြက္မ်ားတာ။ အစားအေသာက္ထဲမွာ ကိုယ္နဲ႔ အဆင္မေျပတာ ဥပမာ ေကဖင္း၊ ခရမ္းခ်ဥ္သီးနဲ႔ ေျမပဲ ပါေနတာေတြကေန ျဖစ္ေစႏိုင္တယ္။
ဗဂ်ိဳင္းနား အနံ႔ဆိုးေနတာျဖစ္ေနရင္ ဘာလုပ္ရမလဲ -
• အနံ႔ဆိုးက ေတာ္ေတာ္နဲ႔ မေပ်ာက္ေသးရင္ စိတ္ဖိစီးမႈ ရွိလာတတ္တယ္။ လူေတာသူေတာ တိုးဘို႔ရာမွာ အခက္အခဲ ရွိလာႏိုင္တယ္။
• တကိုယ္ေရသန္႔ရွင္းမႈ နည္းလို႔လားဆိုျပီး သန္႔ရွင္းေရကို ပိုလုပ္ပါလိမ့္မယ္။ သန္႔ရွင္းေရးလုပ္ရာမွာ သတိထားစရာေတြ ရွိတယ္။ ေဆးဆိုင္ေတြက ေဆးေၾကာရည္တိုင္းက ေနရာတိုင္းအတြက္ မသံုးသင့္ပါ။ ပိုးရွိသမွ်ကို ေသေစတာ မေကာင္းပါ။ ကိုယ္ထဲ၊ ကိုယ္ေပၚမွာ ပိုးဆိုတာေတြ အျမဲရွိေနတယ္။ သူ႔ေရာမွာ သူ႔အမ်ိဳးအစားရွိေနတာက ေကာင္းတယ္။ ရွိသင့္တာေတြကု ရွင္းလိုက္ရင္ မွ်ေျခပ်က္မယ္။ ဗဂ်ိဳင္းနားကို ပိုးေသေဆးနဲ႔ ေဆးတာမ်ိဳးေၾကာင့္ မိႈ (ဖန္းဂတ္စ္) ပိုး ဝင္လာႏိုင္တယ္။
• (ဗဂ်ိဳင္းနား-ဖလိုရာ) ဆိုတာ သူ႔ဖါသူရွိေနသင့္တဲ့ ပိုးေတြကိုေခၚတယ္။ မိုက္ခရိုဖီးလစ္ ဗက္တီးရီးယားေတြ အမ်ားၾကီး ရွိတယ္။ (လက္တိုဗက္ဆီးလိုင္) ဆိုတာေတြက အဓိကက်တယ္။ အကာကြယ္ေပးေနတ့ဲ ပိုးမ်ိဳးသာျဖစ္တယ္။ အက္စစ္ဓါတ္ကို ထိန္းေပးတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဗဂ်ိဳင္းနားကို လိုတာထက္ပိုျပီး ေဆးေၾကာရင္ ဒီအက္စစ္ဓါတ္အေျခအေန ေျပာင္းသြားျပီး ပိုးသစ္ေတြ ဝင္လာေစႏိုင္တယ္။ အသစ္ဝင္တဲ့ပိုးေတြကို ေရာဂါရေစတဲ့ပိုးေတြလို႔ေခၚတယ္။
• အလြန္အကြ်ံေဆးေၾကာျခင္း၊ ေဆးျဖန္းျပီးေဆးေၾကာျခင္း၊ အဝတ္အစား တင္းၾကပ္ေနေအာင္ ဝတ္ဆင္ျခင္း၊ ဓါတုေဆးေတြ ဥပမာ အေမႊးအၾကိဳင္ပါတဲ့ေဆးေၾကာရည္၊ ပိုးေသေဆးဆပ္ျပာေတြသံုးရာကေန ဗဂ်ိဳင္းနားေရာင္တာနဲ႔ မိႈပိုးဝင္တာေတြျဖစ္ေစႏိုင္တယ္။
• ကိုယ္ဝန္တားနည္း၊ ဗဂ်ိဳင္းနားထဲ ပစၥည္းထည့္ထားတာ၊ အသြင္းအထုတ္ လုပ္တာ၊ အတူေနတာမွာ စအိုလမ္းနည္းကို ဗဂ်ိဳင္းနားလမ္းနည္းနဲ႔တြဲျပီး ဆက္ဆံတာ၊
• အိမ္ေထာင္သည္ေတြဟာ အတူေနျပီးတဲ့ေနာက္ ဆီးသြားတဲ့ အေလ့အက်င့္ လုပ္သင့္တယ္။ ဗဂ်ိဳင္းနာထဲကို အသစ္ဝင္လာတဲ့ ပိုးေတြက ဆီးလမ္းကို ေရာက္လာမွာကို တားရာ ေရာက္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ မဂၤလာေဆာင္ကာစ သတို႔သမီး အေတာ္မ်ားမ်ားမွာ ဟန္းနီးမြန္း ဆီးေအာင္တာ ျဖစ္ၾကရတယ္။
• မိန္းကေလးတိုင္း ကိုယ္နံ႔ မတူတတ္တာထဲမွာ ဒီေနရာက အနံ႔လဲပါတယ္။ သဘာဝပါ။ ရာသီဆင္းခ်ိန္မွာလဲ အနံ႔မတူ ျဖစ္လာႏိုင္တယ္။ ဆင္းတဲ့ရာသီေသြးက ေဟာင္းေနတာဆိုရင္ တမ်ိဳးျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ေမ့ေလွ်ာ့ျပီး ရာသီလာတံုးသံုးတဲ့ Tampon ကို မထုတ္ဘဲထားမိရင္လဲ ျဖစ္တတ္တယ္။
မိန္းမကိုယ္ ယားျခင္း ျဖစ္ရင္ -
• Moisturisers (Emollients) ေဆးကို ခရင္၊ လိမ္းေဆးအေနနဲ႔ လာတယ္။ ဘာလို႔ ယားတာ ျဖစ္ျဖစ္ေနေန သက္သာေစမယ္။ ေဆးမ်ားသြားလို႔လဲ ကိစၥမရွိဘူး။
• ယားလို႔ ကုပ္ရင္ ပိုဆိုးေစတယ္။ အတတ္ႏိုင္ဆံုး မကုပ္မိေအာင္ ထိန္းပါ။ (ေကာ္တြန္) လက္အိတ္သံုးပါ။ လက္သည္း အတိုျဖတ္ပါ။ လက္သည္းနီဆိုးတာ သတိထားပါ။
• (ေကာ္တြန္) ၁ဝဝ% ခပ္ေခ်ာင္ေခ်ာင္ကိုသာ ဝတ္ဆင္ပါ။ အၾကပ္ေတြ မဝတ္ပါနဲ႔။
• အတြင္းခံကို ေန႔တိုင္းလဲလွယ္ပါ။ စိုထိုင္းတာမ်ားရင္ တေန႔တခါမက လဲပါ။
• ေနလို႔ရတဲ့ ေနရာ-အခ်ိန္ေတြမွာ အတြင္းခံ မဝတ္ဘဲေနပါ။ ေလသလပ္ခံပါ။
• ေရနဲ႔ ေန႔တိုင္း မိန္းမကိုယ္ကို အသာအယာ ေဆးေၾကာပါ။ Feminine hygiene sprays and douches ကရိယာေတြ၊ အသံုးအေဆာင္ေတြ မသံုးဘဲသာ ေဆးပါ။
• ေရကို အေပၚကေနေလာင္းခ်နည္းက စည္ပိုင္းထဲ စိမ္ခ်ိဳးတာထက္ ေကာင္းတယ္။
• ေရမေျခာက္ေသးခင္ အတြင္းခံ မဝတ္ပါနဲ႔။
• ဆံပင္ ေခါင္းေလွ်ာ္တာကို သီးသန္႔လုပ္ပါ။ တခ်ိဳ႕ ေခါင္းေလွ်ာ္ရည္က ကိုယ္နဲ႔မသင့္တာျဖစ္ႏိုင္တယ္။
• ဆပ္ျပာ၊ ေရေမႊး၊ ေခြ်းနံ႔ေပ်ာက္ေဆးေတြက ကိုယ္နဲ႔ သင့္-မသင့္ သတိထားပါ။ လိုမယ္ထင္ရင္ ေျပာင္းသံုးပါ။ မသံုးဘဲ ေနလို႔ရရင္ မသံုးပါနဲ႔။
• (ကြန္ဒြမ္) မွာ သုက္ပိုးသတ္ေဆးလဲ တြဲထားတာဆိုရင္ ကိုယ္နဲ႔ သင့္-မသင့္ ၾကည့္ပါ။
• ဆီးစပ္ေမႊး မရိတ္ပါနဲ႔။
• စိတ္ဖိအား မ်ားေနရင္ ေလွ်ာ့ခ်ပါ။
• သန္႔ရွင္းေရးလုပ္တာမွာ (ထိုင္ေနတဲ့ အေနအထားမွာ) လက္ကို ေရွ႕ကေန ေနာက္ဖက္ဆီသာ တလမ္းသြား လႈပ္ရွားပါ။
• ကိုယ္အေလးခ်ိန္ မ်ားေနရင္ ေလွ်ာ့ခ်ပါ။
ဆက္တြဲဖတ္ႏိုင္တာေတြလဲေရးထားပါတယ္။ အမ်ားအတြက္မသင့္လို႔ ေမးတဲ့သူေတြဆီကိုသာ တိုက္ရိုက္ပို႔ေပးပါမယ္။
1. Vaginal Discharge ေမြးလမ္းေၾကာင္းမွ အျဖဴဆင္းျခင္း
2. Vaginal infections ေမြးလမ္းေၾကာင္း ပိုးဝင္ျခင္း
3. Vaginal itching မိန္းမကိုယ္ ယားျခင္း
4. Vaginal odor (ဗဂ်ိဳင္းနား) အနံ႔ဆိုးေနျခင္း
ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
https://www.facebook.com/pages/Dr-Tint-Swe/490031307758025
Tinea Versicolor ညွင္း
Pityriasis Versicolor ညွင္းဆိုတာ Malassezia furfur ေၾကာင့္ျဖစ္ျပီး၊ အျဖဴ-ပန္းေရာင္ ကတၱီပါလို ႏူးညံ့တယ္။ ခႏၶာကိုယ္အေပၚပိုင္းမွာ ျဖစ္တယ္။
ျမန္မာျပည္မွာ အစစအရာရာ အလြန္ရွားပါးတဲ့ (မဆလ) ေခတ္မွာ ေဆးရွာရတာ အေတာ္ခက္ခဲခဲ့တယ္။ ညွင္း ေပါက္ေနသူေတြကို အခုေရးမဲ့ေဆးေတြ မေပးႏိုင္ဘူး။ နည္းပညာကလဲ ဖလင္နဲ႔ရိုက္တဲ့ ကင္မရာေခတ္မို႔၊ ဖလင္ေဆးတဲ့ (ဟိုက္ပို) ေဆးရည္အက်ကို ဓါတ္ပံုဆိုင္ကေတာင္းျပီး အလိမ္းခိုင္းခဲ့ရဘူးတယ္။ ေနာက္ျပီး Sodium thiosulfate ေဆးရည္ လိုက္ရွာျပီး ေပးခဲ့ရေသးတယ္။ ဒီေဆးရည္က ေဆးပညာမွာလဲ အေတာ္အသံုးက်တယ္။ Cyanide poisoning (စိုင္းယာႏိုက္) အဆိပ္သင့္တာ၊ Sulfur mustard poisoning မံုညင္းအဆိပ္သင့္တာေတြမွာလဲ သံုးတယ္။ Calciphylaxis ေက်ာက္ကပ္ေဆးေနရသူေတြ အေျခအေနဆိုရင္လဲ ေပးတတ္တယ္။ Ringworm ေပြး၊ Tinea versicolor ညွင္းအတြက္လဲ ေပးတယ္။
ေခတ္ေပၚလိမ္းေဆးေတြ -
• Clotrimazole 1% solution တေန႔တခါ၊ တပါတ္ၾကာလိမ္းပါ။ Clotrimazole (1%) + Selenium sulfide (2.5%) (Candid-TV) ေတြကို ေရာသံုးႏိုင္တယ္။ Clotrimazole (Lotrimin, Mycelex) and Miconazole (Lotrimin) လိမ္းေဆးကို တေန႔ ၂ ၾကိမ္၊ ၁ဝ-၁၄ ရက္ၾကာ လိမ္းပါ။ Clotrimazole, Miconazole or Terbinafine လိမ္းေဆးေတြက ခံစားရတာကို သက္သာေစတယ္။
• Fluconazole 150-300-400 mg ကို ၂ ပါတ္ျခားျပီး ၂ ခါေပးတာနဲ႔ ထိေရာက္တယ္။
• Hydrogen peroxide ကလဲ အတူတူဘဲ။ ဒါေပမဲ့ အမာရြတ္ျဖစ္မွာ စိုးရတယ္။
• Ketoconazole (Nizoral ointment and shampoo) လိမ္းေဆးဆိုရင္ ၁ဝ မိနစ္ၾကာ၊ ေန႔စဥ္၊ ၂ ပါတ္လိမ္းပါ။ Ketoconazole shampoo 1% or 2% လဲ ထပ္မျဖစ္ေအာင္ ၃ပါတ္ၾကာေအာင္ လိမ္းပါ။
• Selenium sulfide 2.5% lotion or Shampoo လိမ္းေဆး ၇-၁၄ ရက္ လိမ္းပါ။ Selenium sulfide shampoo 1% (Selsun Blue) or 1% Ketoconazole shampoo (Nizoral) လိမ္းေဆးကို ၁၅ မိနစ္ၾကာ၊ တပါတ္မွာ ၂ ၾကိမ္၊ ၂-၄ ပါတ္ၾကာလိမ္းပါ။ Selsun Blue ထဲမွာ 1% Selenium sulfide သာပါလို႔ တခ်ိဳ႕ကိုသာ ေပ်ာက္ေစတယ္။
• Terbinafine 1% solution တေန႔ႏွစ္ခါ တပါတ္ၾကာလိမ္းပါ။
ေခတ္ေပၚေသာက္ေဆးေတြ -
• Fluconazole 400 mg (၁) ၾကိမ္တည္းေသာက္ပါ၊
• Itraconazole (Sporanox) ၅ ရက္ေသာက္ပါ။ Itraconazole 200-400 mg တရက္ျခား ၇ ရက္ေသာက္ပါ။ Itraconazole 400 mg တေန႔ ၁ ၾကိမ္၊ ၃-၇ ရက္ေသာက္ပါ။ သတိထားဘို႔က Atorvastatin (Lipitor) ေခၚတဲ့ (ကိုလက္စေထာ) က်ေဆးနဲ႔ တြဲမေပးသင့္ပါ။
• Ketoconazole 200 mg တေန႔ ၁ ၾကိမ္၊ ၇ ရက္ေသာက္ပါ။ Ketoconazole 400 mg (၁) ၾကိမ္တည္းေသာက္ပါ၊ (၁) ၾကိမ္တည္းေသာက္ေဆးေသာက္ျပီးေနာက္ ၁-၂ နာရီအၾကာမွာ ေလ့က်င့္ခန္းလုပ္လို႔ ေခြ်းထြက္ရင္ ပိုေကာင္းတယ္။
• Ciclopirox (Ciclopirox olamine) ေဆးကိုလဲ အစားထိုးသံုးႏိုင္တယ္။
ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
https://www.facebook.com/pages/Dr-Tint-Swe/490031307758025
Monday, July 28, 2014
တြဲဖက္ မေသာက္သံုး သင့္ေသာ ဗီတာမင္ႏွင့္ ေဆး၀ါးမ်ား
ကလိုရမ္ ဖန္နီေကာလ္ အစား အျခား ပိုးသတ္ေဆးမ်ားကို သံုးပါ။ (၂) ဗီတာမင္ A ႏွင့္ Mineral oil Mineral oil က ခႏၶာကိုယ္မွ ဗီတာမင္ A စုပ္ယူမႈကို အေႏွာင့္အယွက္ ေပးပါတယ္။ ေဆးဝါးမ်ားကို အခ်ိန္ျခားၿပီး ေသာက္သံုးပါ။
(၃)ဗီတာမင္ B6 ႏွင့္ လီဗုိဒုိပါ (Levodopa) ဗီတာမင္ B6 က Levodopa ၏ဇီဝ႐ုပ္ျဖစ္ ပ်က္မႈကို တိုးျမင့္ေစတဲ့ အတြက္ ဦးေႏွာက္ အတြင္းမွာ ထိုေဆးဝါး ပမာဏေရာက္ ရွိမႈ နည္းပါး သြားပါတယ္။ ထိုေဆးဝါးမ်ားကို တြဲဖက္ မေသာက္သံုးရပါ။
(၄) ဗီတာမင္ D ႏွင့္ အတက္က် ေဆးဝါးမ်ားျဖစ္ေသာ ဖီနန္တြိဳင္း (Phenytoin)၊ ဖီႏိုဘာဘီတယ္လ္ (Phenobarbital) အတက္က်ေဆး မ်ားက ဗီတာ မင္ D ရဲ႕ ဇီဝ႐ုပ္ ျဖစ္ပ်က္မႈကို လံႈေဆာ္ ပါတယ္။ ရလဒ္အျဖစ္ ကယ္လ္စီယမ္ ပမာဏ ေလ်ာ့နည္းသြားၿပီး အ႐ိုးေပ်ာ့ ေရာဂါကို ျဖစ္ေစႏိုင္ပါတယ္။
အတက္က် ေဆးဝါးမ်ား ေသာက္သံုးေနတဲ့ လူနာမ်ားဟာ ေနေရာင္ျခည္ႏွင့္ ထိေတြ႔ဖို႔ လိုအပ္ပါတယ္။ ကယ္လ္စီယမ္ျြကယ္ဝတဲ့ အစားအစာ ေတြကိုလည္း စားေသာက္ေပးဖို႔ လိုအပ္ ပါတယ္။
ပိုပိုေဇာ္
ျမ၀တီ
သဘာ၀ကို အျပည့္အ၀ စားသံုးရျခင္း
ခ်က္ျပဳတ္ရန္ အတြက္ ဟင္းသီး ဟင္းရြက္မ်ား စီမံရန္ ေရခဲေသတၱာ ကို ဖြင့္လိုက္သည္ ဆိုလွ်င္ပဲ စိတ္မခ်မ္းေျမ႕ စရာႏွင့္ ႀကံဳရသည္။ ျမင္ရသည့္ ျမင္ကြင္းက မသက္သာ။ အရင္ ႏွစ္ရက္က ဝယ္ထားေသာ အသီးအႏွံ မ်ားမွာ က်ဳံ႕ေနေလၿပီ။ အခ်ဳိ႕ ဟင္းရြက္မ်ားမွာ ရိေနၿပီး အခ်ဳိ႕မွာ တစ္ခုႏွင့္ တစ္ခုထိကာ ပုပ္မလို ျဖစ္ေနသည္။ ဝယ္ထားတာ ႏွစ္ရက္ပဲ ရွိေသးသည္။ ဝယ္တုန္း ကလည္း လတ္လတ္ ဆတ္ဆတ္မ်ားကို ေရြးဝယ္ ထားျခင္း ျဖစ္သည္။ ထားတာက လည္း အိတ္ႏွင့္ ထည့္ကာ ျဖစ္သလို စုထည့္ထားျခင္း မဟုတ္။ ေသခ်ာ သပ္သပ္ရပ္ရပ္ ေရေဆးၿပီးမွ ထည့္ထားျခင္း ျဖစ္သည္။ ယခင္ တစ္ပတ္ ကလည္း ယခုကဲ့သုိ႔ ျဖစ္သျဖင့္ ေမေမ၏ ဆူပူျခင္းကို ခံရသည္။ ေရမေဆးဘဲ ထည့္ျခင္းေၾကာင့္ ယခုလို ျဖစ္သည္ဟု ဆိုကာ ေရွးလူႀကီး ပီပီ ဆူလိုက္သည့္ ျဖစ္ျခင္း။ ထုိ႔ေၾကာင့္ ဒီတစ္ေခါက္ ေရေဆးၿပီး ထည့္ျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္လည္း ထူးမျခားနား ပါပဲ။ သည္အတုိင္း ဆိုလွ်င္ ေမေမေတြ႕လွ်င္ ဘာေျပာဦး မလဲ မသိပါ။
တကယ္ေတာ့ ေမေမ ကံေကာင္းခဲ့ ပါသည္။ အသက္ ေျခာက္ဆယ္ ေက်ာ္သည္တိုင္ က်န္းမာ သန္စြမ္းလ်က္ ရွိသည္။ ဘာေရာဂါမွ မျဖစ္ဘဲ ေနႏိုင္သည္။ အသားအေရ ကအစ ေကာင္းမြန္သည္ဟု ေျပာရမည္။ ေမေမ တုိ႔ စားသံုးခဲ့ေသာ အစားအစာ သံုးပံုႏွစ္ပံု ေလာက္မွာ သဘာဝ စစ္စစ္ မ်ားျဖစ္သည္။ ေမေမတို႔ ေခတ္ကို ေတြးၿပီး ကြၽန္မ မနာလို ျဖစ္မိသည္။ ေမေမတို႔ ေခတ္မွ လူအေတာ္ မ်ားမ်ားသည္ သဘာဝ တရားမွ ရေသာ သဘာဝ အရသာမ်ားကို အျပည့္အဝ စားသံုးခြင့္ ရၾကသည္။ စားသံုးခြင့္ ရသည့္အေလ်ာက္ တန္ဖိုးလည္း ထားၾကသည္။ သဘာဝ ကိုလည္း ခ်စ္ျမတ္ႏိုး ၾကသည္။ မိမိစားဖုိ႔ရန္ အတြက္ ကိုယ္တုိင္ စိုက္ပ်ဳိး ၾကသည္က မ်ားၿပီး အျပင္မွ အသားငါး ေလာက္သာ ဝယ္စား ၾကသည္။ ယေန႔ ကြၽန္မတို႔ ေခတ္လို႔ ေျပာရမည့္ အခ်ိန္တြင္ ကိုယ္တုိင္ စိုက္ပ်ဳိးဖုိ႔ ေဝးစြ သူမ်ား စိုက္ထား သည္ကို အလ်င္အျမန္ အေျပးအလႊား ခ်က္ျပဳတ္ စားၾက ရသည္။
ဘယ္အရာမွ ပိုးသတ္ေဆး အားတိုးေဆး မ်ားႏွင့္မကင္း။ ထိုေဆးဒဏ္ မ်ားေၾကာင့္ လူမ်ားမွာလည္း ဆိုးက်ဳိးမ်ား ကိုသာ ခံစားၾက ရသည္။ အသီး အရြက္၏ အာဟာရထက္ ပိုးသတ္ေဆး အားတိုးေဆး မ်ား၏ အရသာ ကိုသာ ပိုမိုခံစားၾက ရသည္။ ယခင္ေန႔ ကလည္း ပဲေတာင့္ရွည္ ကို ေၾကာ္စားရန္ လွီးၿပီးေရေဆး လိုက္သည္။ ခါတိုင္း နည္းတူ ေရၾကာၾကာ မစိမ္ ျဖစ္ေတာ့။ အခ်ိန္ ေနာက္က် ေနသည့္ အတြက္ ခ်က္ခ်င္း ေရေဆးကာ ေၾကာ္လိုက္ ရသည္။ ထမင္းစားေတာ့ ခါးသက္သည့္ အရသာမွာ ပဲသီးႏွင့္ အတူ ပါလာသည္။ ပဲေတာင့္ရွည္ ခါးတာ မၾကားဖူး။ ေၾကာ္ထား တာလည္း မတူးပါ။ ေမေမ့ကို ျပၾကည့္ေတာ့ ေရအၾကာႀကီး မစိမ္သည့္ အတြက္ ေဆးဓာတ္ မျပယ္ ေသာေၾကာင့္ ျဖစ္သည္ ဆိုတာ သိရသည္။ ဆီ၊ ဆား၊ ၾကက္သြန္ အစံု ထည့္ထားေသာ ပဲသီးေၾကာ္ တစ္ခြက္ ဝက္စာပံုး ထဲသို႔ ေရာက္ေလၿပီ။ ထို ပဲသီးမ်ားကို စားေသာဝက္မ်ား ထုိ႔ေနာက္ ထိုဝက္သား မ်ားကို စားေသာ လူမ်ား။ ဘုရားဘုရား သည္သံသရာ လည္တာ ႀကီးကို မစဥ္းစားတာ ေကာင္းမည္။
အေဒၚ တစ္ေယာက္က ေျပာဖူးသည္။ '' ဝက္ေတြ ၾကက္ေတြ အသား တုိးေအာင္ ေဆးေတြနဲ႔ လုပ္ေတာ့ အဲဒီဝက္ေတြ ၊ ၾကက္ေတြ အသားတုိး မတိုးေတာ့ မသိဘူး။ လူေတြကေတာ့ အသားေတြ တိုးလာတယ္ ... '' ဟု ေျပာသည္။ ဟုတ္မွာ ပါပဲဟု ကြၽန္မ ေျဖမိသည္။ သဘာဝ တရားကို တန္ဖိုး မထားေသာ ကြၽန္မတို႔ကို သဘာဝ တရားရဲ႕ ဒဏ္ခတ္ျခင္း ပဲလား။
လတ္လတ္ ဆတ္ဆတ္ ေဆးဖ်န္း ထားေသာ အသီးႀကီးႀကီး မ်ားကို စားမည့္အစား သဘာဝ စစ္စစ္ အရသာႏွင့္ အသီးေသးေသး မ်ားကိုသာ စားခ်င္ ပါသည္ဟု ေျပာလွ်င္ ယေန႔ တိုးတက္ ေနေသာ ေခတ္ ေရစီးေၾကာင္း တြင္ လြန္ေန မည္လား။ မည္သို႔ပင္ဆိုေစ သဘဝကို အျပည့္အဝ စားသံုး ခဲ့ရေသာ အေမတို႔ ေခတ္ကို ေတြးၾကည့္ရင္း တသသ ျဖစ္ရသည္မွာ ေတာ့ အမွန္ပင္ ျဖစ္သည္။ မျဖစ္ႏိုင္တာကို တမ္းတေန႐ံု ႏွင့္မျဖစ္။ အိမ္သားမ်ား အဆင္ေျပ ေစရန္ ျဖစ္ႏိုင္ ေသးေသာ အသီးအႏွံ မ်ားကို ေရြးကာ ဟင္းလ်ာ တစ္ခြက္ ခ်က္ရ ေပဦးမည္။
မဒါေလး
#Yadanarpondaily
http://themyawadydaily.blogspot.com/2014/07/blog-post_34.html?spref=tw
ေသြးအားနည္း ေရာဂါ

လူတိုင္း အသက္ရွဴေနၾကရတယ္။ ရွဴသြင္း လိုက္သည့္ေလထဲ က ေအာက္စီဂ်င္ ကိုသံုးျပီး ေသြးကို သန္႔ေအာင္ လုပ္ေပး ဘို႔ပါ။ ေသြး ထဲမွာ ေသြးနီဥ ရွိတယ္။ ေသြးနီဥ မွာ ေအာက္စီဂ်င္ ကို အသံုးခ်ႏိုင္တဲ့ (ဟီမိုဂလိုဘင္) ဆိုတာမွာ သံဓါတ္ပါတယ္။
ဒါ့ေၾကာင့္ သံဓါတ္ နည္းတာကို ေသြးအားနည္းတယ္ လို႔ ေယဘုယ်ေခၚႏိုင္တယ္။ ေသြးစစ္ရင္ (Hb) (ဟီမိုဂလိုဘင္) နည္းေနသည္ လို႔ အေျဖထြက္မယ္။ (ဟီမိုဂလိုဘင္) ဟာ ပံုမွန္ အားျဖင့္ ကေလးမ်ား မွာ ၁၁ မွ ၁၂၊ အမ်ိဳး သမီးမ်ားမွာ ၁၁ မွ ၁၂၊ နဲ႔ ေယာက္်ားမ်ားမွာ ၁၃ မွ ၁၄ g/dl ရွိရပါတယ္။
ေသြးအားနည္းေရာဂါ က တစ္မ်ိဳး မကရွိတယ္။ ခဏတာေသြးအားနည္းျခင္း နဲ႔ နာတာရွည္ေသြးအား နည္းျခင္း၊ နဲနဲ ဆိုးျခင္းနဲ႔ မ်ားမ်ား ဆိုးျခင္း ဆိုျပီးရွိတယ္။
အသား အေရ ျဖဴဖတ္ျဖဴေရာ္ျဖစ္ေနတာ၊ ေမာပန္း လြယ္တာ၊ ႏွလံုးခုန္ မမွန္ျဖစ္တာ၊ အသက္ရွဴ မဝျဖစ္ တာ၊ ရင္ပတ္ နာတာ၊ ေခါင္းမူး တာ၊ ေျခလက္ ေအးစက္ တာ၊ ေခါင္းကိုက္ တာ၊ ဒီ လကၡဏာေတြ ရွိေန ရင္ ေသြးအား နည္းေနျပီလို႔ သိႏိုင္တယ္။
အစားအစာထဲ မွာ ပါတဲ့ သံဓါတ္ အျပင္ အျခားဓါတ္ေတြ နဲ႔ ပရိုတင္းေတြကို သံုးျပီး (ရိုးတြင္းျခင္ဆီ) က ေသြးနီဥ ကို ထုတ္ေပးတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ အစားအစာ ထဲမွာ ဒီ ဓါတ္ေတြ နဲသူမ်ား၊ ဒဏ္ရာ၊ ေရာဂါေတြေၾကာင့္ ေသြးထြက္၊ ေသြးယို၊ ေသြးဆင္းသူမ်ားဟာ ေသြးအားနည္းေရာဂါျဖစ္ႏိုင္ ပါတယ္။
လစဥ္ ရာသီေသြး ဆင္းေနရတာကို က ေသြးအားနည္းေစတယ္။ ေနာက္ျပီး ကိုယ္ဝန္ ရွိရင္၊ မစားႏိုင္လို႔-မစားတတ္ လို႔ အာဟာရ နဲသူေတြ၊ အစားအစာ ေရြးလြန္း သူ၊ အရက္ ၾကာၾကာေသာက္သူေတြ၊ Celiac Disease နဲ႔ Crohn’s Syndrome ဆိုတဲ့ အူေရာဂါေတြ ရွိရင္၊ အူကို အရွည္ၾကီး ျဖတ္ျပစ္ရသူ၊ နာတာ ရွည္ ေက်ာက္ကပ္၊ အသဲ၊ ကင္ဆာေရာဂါေတြရွိရင္၊ ဓါတု အဆိပ္မိ သူေတြဟာ ေသြးအားနည္းေရာ ဂါ ျဖစ္ေစႏိုင္တယ္။
ေအအိုင္ဒီအက္စ္၊ (ရူမတြိဳက္) အဆစ္နာေရာဂါေတြ ေၾကာင့္လည္း ေသြးအား နည္းႏိုင္ပါေသးတယ္။
အမ်ားဆံုး ကေတာ့ သံဓါတ္နဲ ေသြးအားနည္းေရာဂါျဖစ္တယ္။ Iron deficiency anemia ျဖစ္ရင္ သံဓါတ္ ပါတဲ့ အစား အစာေတြ ေရြးစား ရပါမယ္။
အစား အမ်ိဳးအစားေတြ ကို ခ်င့္ခ်ိန္ႏိုင္ေအာင္ သံဓါတ္ ပါတဲ့ ကိန္းဂဏန္းေတြနဲ႔ တြဲမွတ္ႏိုင္ပါတယ္။ အသဲ (၇ဝ)၊ ပဲပုတ္ (၅ဝ)၊ တျခားပဲ (၂ဝ-၂၅)၊ တိုဖူး (၂ဝ)၊ ဟင္းႏုႏြယ္ (၂ဝ)၊ အမဲသား (၁ဝ-၂ဝ)၊ ၾကက္အသား (၆)၊ ေပါင္မံု႔ (၆)၊ ဝက္သား (၄)။
ေသြးအားေကာင္း ဘို႔ စားေဆး၊ ေသာက္ေဆး၊ ထိုးေဆးေတြ အလြယ္ တကူ ဝယ္ရပါတယ္။ ပံုမွန္ေသြး အားနည္းေန တဲ့ အမ်ိဳးသမီး တေယာက္ ကို သံဓါတ္ပါ စားေဆး (၃) လၾကာ ေပးသင့္တယ္။ အခ်ိန္ကာလ ၾကာၾကာေပးရ-ေသာက္ရမွာ မို႔ ေစ်းခ်ိဳတာရွာဝယ္ပါ။
ေသြးအား ေကာင္းေစတဲ့ေဆးေတြ ကို ေဆး ကုမၸဏီေတြက အမ်ိဳးမ်ိဳး ထုတ္တယ္။ Iron တမ်ိဳးထဲ၊ Iron နဲ႔ Folic acid တြဲ၊ Vitamin B, C ပါ ေရာထားတာလဲ ရွိတယ္။ (အရင္က ဗမာျပည္ မွာ ျဖဴရာမင္ ဘီစီ)။ Ferrous fumarate ဟာ Ferrous sulphate, Ferrous gluconate တို႔ထက္ သာတယ္။
သံဓါတ္ဆိုေတာ့ သံေခ်းနံ႔ ရလို တခ်ိဳ႕က မၾကိဳက္ဘူး။ အေပၚက သၾကား အုပ္ေဆးထုတ္တယ္။ ေဆး မျမိဳ တတ္ သူေတြ အတြက္ ေဆး အရည္ထုတ္တယ္။ တခ်ိဳ႕ၾက သံဓါတ္ က ဝမ္းခ်ဳပ္တတ္ လို႔ ဝမ္းလြယ္ေအာင္ အစား အစာကို ေသျခာ ေရြးစားသင့္တယ္။
သေဘၤာသီး၊ မန္က်ီးမွည့္ ေဖ်ာ္ရည္၊ ကန္ဇြန္းရြက္၊ ျမန္မာ ဘယေဆးမ်ား ကလည္း အသံုးဝင္လွပါတယ္။
သံဓါတ္ ထိုးေဆးဆိုတာ Imferon Iron Dextran Injection ညိဳမဲမဲ ခပ္ျပစ္ျပစ္ျဖစ္တယ္။ ေဆးထိုးရင္ ဂရုစိုက္ ထိုးေပးရတယ္။ လူနာကို အိပ္လ်က္ေနေစျပီး၊ တင္ပါး အသား ထူထူေနရာ မွာ ခပ္နက္နက္ ၄၅ ဒီဂရီေစာင္းထိုးျပီး ေဆးထိုး အပ္ကို လမ္းေၾကာင္းေျပာင္း ႏုတ္ယူရတယ္။
ေဆးထိုးအပ္က သိပ္ မက်ဥ္းရ-မတို ရဘူး။ ေဆးထိုးျပီး မေခ် ရဘူး။ အမဲ ကြက္ျဖစ္ေနမွာ စိုးလို႔။ Drip ပုလင္းထဲ ေဆးထည့္ သြင္း တာလဲ လုပ္ႏိုင္တယ္။ ေဆးမထိုးခင္ ေဆးတည့္-မတည့္ လဲ စမ္းရပါမယ္။ တခ်ိဳ႕က မတည့္ဘူး။
သံဓါတ္ အျပင္ (ေဖါလစ္အက္စစ္) Folic acid ေခၚ Folate ေခၚ Vitamin B 9 နဲတဲ့ ေသြးအားနည္းေရာဂါ ဆိုတာ ရွိတယ္။ သာမန္ အခ်ိန္မွာ 400 mcg ႏို႔ တိုက္ေနရင္ 500 mcg ကိုယ္ဝန္ ရွိရင္ 600 mcg ေန႔စဥ္ လိုအပ္ပါတယ္။
Folic acid ပါတဲ့ အစား အစာေတြ ကေတာ့ ပဲ အမ်ိဳးမ်ိဳး၊ လိမ္ေမာ္သီး၊ စပ်စ္သီး၊ ခရမ္းခ်ဥ္သီး၊ နာနတ္သီး၊ သေဘၤာသီး၊ စပ်စ္သီး၊ ခရမ္းခ်ဥ္သီး၊ နာနတ္သီး၊ ပဲႏို႔၊ ဟင္းႏုႏြယ္၊ မံုညင္း၊ မံုလာအမ်ိဳးမ်ိဳး၊ အာလူး၊ ၾကက္သြန္ နီပင္စတဲ့ အသီး အရြက္စိမ္းမ်ား၊ အေစ့ အဆံမ်ား၊ ေနၾကာေစ့၊ ေျမပဲ၊ အသဲ-အျမစ္၊ နံံနက္စာ အျဖစ္ စားေလ့ရွိတဲ့ ေကာက္ႏွံ-ေျပာင္း-ေျပာင္းဖူးထြက္ အစာမ်ား၊ ေပါင္မံု႔၊ ဂ်ံဳမွံဳ႕၊ ေခါက္ဆြဲ၊ ဆန္ေတြျဖစ္ တယ္။
Folic acid ဟာ Spina bifida နဲ႔ Anencephaly ေခၚ ေမြးရာ ပါ ဦးေႏွာက္-အာရံုေၾကာေရာဂါေတြ ကို ကာကြယ္ႏိုင္ ပါေသးတယ္။
ေနာက္ တမ်ိဳးက ဗီတာမင္ ဘီ-၁၂ နဲတဲ့ေသြးအားနဲေရာဂါ ပါ။ တေန႔ ကို 7 mcg လိုအပ္ ပါတယ္။ နဲေနရင္ Injection Vitamin 12 ထိုးေပးရမယ္။ မ်ားေသာ အားျဖင့္ ထိုးေဆးက ပန္းေရာင္ ျဖစ္တယ္။ ရာသက္ပန္ ထိုးေပးရမွာ လဲရွိတယ္။ B-12 ဟာ ေသြး အတြက္ သာမက အာရံုေၾကာ အတြက္လည္း အသံုးဝင္တယ္။
ဗီတာမင္ ဘီ ၁၂ မ်ား တဲ့ အစားအစာေတြ ကေတာ့ ခရု၊ အသဲ၊ ေကာက္ႏွံမ်ား (မနက္စာ အျဖစ္စားတဲ့ အစာေတြ)၊ ငါး၊ အမဲသား၊ (ေရာဂတ္) ဒိန္ခ်ဥ္၊ ႏြားႏို႔၊ ဥ၊ ၾကက္သားတို႔ ျဖစ္တယ္။
ဆရာဝန္ေပါက္စေတြ ကို ဝါရင့္ေတြ က သင္ေပး သလို လူနာေတြ က ဆရာဝန္ကို သင္ေပးတာလဲ ရွိတယ္ ။ ေဆးထိုးတဲ့ အခါ ဗီတာမင္ ဘီ အုပ္စုကို ထိုးရင္ နာတယ္။ ဘီ ၁၂ ကို ထိုးရင္ မနာဘူး။
တခ်ိဳ႕လူနာ က ေဆး ထိုးတာ မနာ မွ ဒီ ဆရာဝန္ လက္ေကာင္းတယ္ လို႔ သတ္မွတ္သလို၊ တခ်ိဳ႕ၾက ေဆး က နာလဲ မနာဘူး၊ စြမ္းပံုမရဘူးလို႔ ေျပာသူလဲရွိတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ (ဂ်ီပီ)ေကာင္းခ်င္ ရင္ လူနာ့ အထာ သိဘို႔လိုတယ္။
လူတေယာက္ မွာ အစဥ္ အျမဲ ေသြးနီဥ စုစုေပါင္း ၂႕၅ ထြီလီယန္ ရွိေနတယ္။ စကၠန္႔တိုင္း ေသြးနီဥ အသစ္ေပါင္း ၁႕၅ မီလီယန္ ကို ရိုးတြင္းျခင္ဆီ က ထုတ္ေပးေနပါတယ္။
Bone marrow (ရိုးတြင္းျခင္ဆီ) မေကာင္းသူေတြမွာ Aplastic anemia နဲ႔ ကင္ဆာႏွင့္ တူတဲ့ Leukemia (လူကီးမီးယား) ေသြးအားနည္းေရာဂါ ျဖစ္ႏိုင္ပါတယ္။ Aplastic anemia ဆိုရင္ ေသြးသြင္းေပးရတယ္။ bone marrow transplant ေခၚ ရိုးတြင္းျခင္ဆီ အစားထိုးေပးရတယ္။
ဆိုးဝါးတဲ့ ေသြးအားနည္းေရာဂါေတြျဖစ္ လို႔ ဝတၳဳေတြ၊ ရုပ္ရွင္ေတြ မွာ ဇာတ္လိုက္ကို ဒီေရာဂါရွိတယ္ လုပ္ျပီး ေသ ခိုင္းတတ္တယ္ မဟုတ္လား။
အခ်ိဳ႕ေဆးဝါးေတြေၾကာင့္ျဖစ္ ရတဲ့ Hemolytic anemia ဆိုရင္ ေပးေန တဲ့ေဆးဝါးေတြ ကို ဆန္းစစ္ျပီး ရပ္သင့္ ရင္ ရပ္ပစ္ရမယ္။ (စတီရြိဳက္) ေဆး လိုခ်င္လိုပါမယ္။ Spleen (ေဘလံုး) ထုတ္ခ်င္ ထုတ္ေပး ရမယ္။
Autoimmune disorders ေခၚ ကိုယ့္ကိုယ္ ကို ပ်က္စီးေစတဲ့ ခံႏိုင္ရည္ စနစ္ေၾကာင့္ ျဖစ္ရတာ ဆိုရင္ Immune-suppressing medications ေဆးေတြ ေပးရတယ္။
Sickle cell anemia, Thalassemia, Diamond Blackfan anemia, Fanconi anemia တို႔ကေတာ့ မ်ိဳးလိုက္ ရိုးလိုက္ ျဖစ္တယ္။ Sickle cell anemia လူနာ အတြက္ ေအာက္စီဂ်င္ေပးဘို႔ လိုႏိုင္တယ္။
အိပ္ေပါက္ နဲ႔ ဖါးေကာက္သလို မျဖစ္ေအာင္ ေသြးအားနည္း တာဟာ ေသြးဆင္း-ေသြးထြက္ မ်ားေန လို႔ျဖစ္ရင္ အေၾကာင္းရင္း ကိုလည္း ကုသေပးရပါမယ္။
လိပ္ေခါင္း ကေသြးယို တာ၊ ရာသီဆင္း မ်ားတာ၊ သြားဖံုး-ႏွာေခါင္းက ေသြးယို တာေတြေျပာတာပါ။ အစာလမ္း ကေန မသိမသာ ေသြးယိုဖန္ မ်ားျပီး၊ ရက္ေတြ၊ လေတြၾကာ မွ ေသြးအား အလြန္ နည္းေန တာမ်ိဳး ျဖစ္တတ္တယ္။ ဝမ္းသြားတဲ့ အထဲပါတဲ့ ေသြးကို မ်က္စိနဲ႔ မျမင္ႏိုင္ လို႔ ဝမ္းစစ္မွ ေတြ႕ႏိုင္တယ္။ ငွက္ဖ်ားေၾကာင့္ ေသြးအားနည္း သူေတြ မနဲမေနာရွိတယ္။
ေသြးအားနည္းေရာဂါေၾကာင့္ ေနာက္ဆက္ တြဲေရာဂါေတြ ျဖစ္လာႏိုင္တယ္။ အားအင္ ကုန္ခမ္း ေမာပမ္း လြယ္မယ္၊ ႏွလံုးက ပိုျပီး ခုန္ရ လို႔ Arrhythmia ႏွလံုးခုန္ မမွန္ေရာဂါ ျဖစ္လာႏိုင္တယ္။ congestive heart failure ႏွလံုး အရြယ္ၾကီး လာႏိုင္တယ္။ ေသြးဖိအား က်ျပီး အသက္ဆံုးသြားႏိုင္တယ္။
Anemia ေသြးအားနဲ တာနဲ႔ Blood Pressure (ပရက္ရွာ) နဲတာ မတူတာ ကို ခြဲသိထားေစခ်င္တယ္။ ခု ခ်က္ခ်င္းၾကီး ေသြးယုိ-ေသြးဆင္း သူကို ေသြးဖိ အားေခၚတဲ့ (ပရက္ရွာ) တိုင္းရင္ေတာ့ နဲေနတာ ကို ေတြ႕ ရမယ္။ ရက္ၾကာၾကာ ေသြးအား နဲေနသူကို (ပရက္ရွာ) တိုင္းရင္ ပံုမွန္ျဖစ္ေနမယ္။
ဒါ့ေၾကာင့္ BP ေကာင္းေပမဲ့ ေသြးအားနဲေနႏိုင္တယ္။ ဘာ့လို႔လဲ ဆိုေတာ့ ေသြးဖိအား ဆိုတာ ေသြးထု ထည္ နဲ႔ ဆိုင္တာ။ လူတိုင္း ေသြး ထုတည္ ၅ လီတာ အျမဲရွိေနတာ။ ရက္ရွည္ ေသြးအားနဲ သူေတြလဲ ၅ လီတာေပမဲ့ ေသြးက က်ဲေနလို႔ ေရေရာထား တဲ့ေဆးတို႔၊ အရက္တို႔ လို အာနိသင္နဲေနရတယ္။
ဒါ့ေၾကာင့္ ကာလရွည္ၾကာ ေသြးအားနဲေနသူ ကို ေသြး မသြင္းဘဲ၊ တျခား D5, NS, DNS, RL သြင္းေဆးေတြ သြင္းေပး တာ အေၾကာင္း မထူးဘူး။ ဆီးပိုသြားတာဘဲ ရွိမယ္။
Blood Transfusion ေသြးသြင္း ကုသျခင္းဟာ အေရးေပၚနဲ႔ ဆိုးဝါး တဲ့ ေသြးအားနည္းေရာဂါေတြ အတြက္ အသက္ကို ကယ္ႏိုင္တယ္။ ေသြးနီဥ ဆိုတာ ရက္ ၉ဝ-၁၂ဝ သာ အသက္ရွည္ျပီး အသစ္ ထပ္ထပ္ ျဖစ္ေန ၾက တာ။ ဒါ့ေၾကာင့္ ေသြးလွဴရွင္ တဦးဟာ ရက္ ၁၂ဝ ဒါမွ မဟုတ္ ၄ လတခါ (ေသြးလွဴဘဏ္က လက္ခံ ရင္) စိတ္ခ် လက္ခ် လွဴႏိုင္ပါတယ္။
ေသြးအားနည္းေရာဂါ ကို ပညာေတာ့ ေပးႏိုင္ ပါရဲ႕၊ (ရျဖဴဂ်ီ) လူနာေတြက အာဟာရလဲ စံုေအာင္ မစားႏိုင္ ၊ ေဆးလဲ အျပင္က မဝယ္ႏိုင္ၾကပါ။ ေဆးခန္း ကေနလဲ တခါ လာမွ ၂ ရက္စာ ကေန ၅ ရက္ စာထက္ ပို မေပးႏိုင္ပါ။ စားႏိုင္-ေသာက္ႏိုင္-ဝယ္ႏိုင္တဲ့ ဘဝကို ျမန္ျမန္ၾကီး ေရာက္ၾကပါေစ။
Dr Tint Swe
From… LY’s HealthCare Collection
အပ်ဳိစင္ေလးမ်ား အတြက္ သိေကာင္းစရာ (အပ်ိဳစင္ မိန္းကေလးမ်ားသာ ဖတ္ရန္)
ယခင္တစ္ပတ္က အလုပ္မ်ားေနေသာက်မ မိတ္ေဆြငယ္ေလးမ်ားဆီသို႔ သြားရန္ပ်က္ကြက္ခဲ့သည္။ ယေန႔ေတာ့ေစာေစာေရာက္ေအာင္ သြားမည္ဆိုပါမွ သူငယ္ခ်င္းတစ္ေယာက္ ေရာက္ေနေသာေၾကာင့္ က်မခ်က္ခ်င္း မထြက္ျဖစ္ျပန္၍ အနည္းငယ္ေနာက္က် ေနျပန္သည္။ က်မ၏ မိတ္ေဆြမ်ား တံခါးေပါက္တြင္ ထြက္လိုက္ဝင္လိုက္ လုပ္ေနမလား၊ တစ္ခုခုျဖင့္ သူတို႔တစ္ေတြစုၿပီး စကားေျပာေနၾကမလား၊ ဒါမွမဟုတ္မည္သည့္နည္းျဖင့္ က်မကို ေစာင့္ေမွ်ာ္ေနမလဲဟု ေတြးရင္း က်မကားဂိတ္မွ မိတ္ေဆြကေလးမ်ားဆီသို႔ အေတြးမ်ားႏွင့္အတူ ခပ္သြက္သြက္ေလွ်ာက္လာလုိက္သည္။

‘ေဟး…ေဒၚေလးမာန္ေရာကလာတယ္။ ေဟ့…ေဟ့…ေဒၚေလးမာန္ေရာက္လာၿပီ’ ဟုေအာ္ဟစ္ရင္း က်မဆီသို႔ ကမန္းကတန္းေျပးလာေသာ မိတ္ေဆြငယ္မ်ားကို က်မၿုပဳံး၍ ႏႈတ္ဆက္လိုက္သည္။ ‘ေဒၚေလး ..ျခင္းေပး’ ဟု ဆို၍ က်မလက္ထဲမွ စာအုပ္အနည္းငယ္ပါေသာ ေစ်းျခင္းေတာင္းကို လွမ္းယူသည္။ ‘ေက်းဇူးပါပဲ သမီးရယ္’ ဟုႏႈတ္ဆက္ရင္း အသိအမွတ္ျပဳလုိက္သည္။ ‘ေဒၚေလးမာန္…သမီးတို႔က ဒီေန႔လည္း ေဒၚေလးမာန္မလာေတာ့ဘူး ထင္ေနတာ။ ေဒၚေလးမာန္က အခ်ိန္အၿမဲတမ္းတိက်တတ္ေတာ့ သမီးတို႕က ေလာင္းေၾကး၊ စားေၾကးျငင္းေနတာ၊ ေဒၚေလးမာန္လာမလာကိုေပါ့။’
‘ေဟာေတာ့၊ ေျပာပါဦး…ဘယ္လိုေလာင္းစားေၾကးေတြနဲ႔မ်ား ေလာင္းေနၾကသလဲ။’ ‘ငါေျပာမယ္…ငါေျပာမယ္’ ဟု တစ္ေယာက္ကဆို၍ ‘ဒီေန႔ေဒၚေလးမာန္ေရာက္လာရင္ ေျပာမဲ့အေၾကာင္းအရာကို အႏိုင္ရတဲ့သူေတြက ေမးခြန္းမေမးေၾကး၊ စကားမမ်ားေၾကးလို႔ ေလာင္းထားတာေလ။’
‘ဟင္း…ဟင္း…ဟင္း’ က်မအသံအနည္းငယ္ထြက္လိုက္ၿပီး လူငယ္တစ္စုကို ၾကည့္ၿပီး ၿပဳံးလိုက္သည္။ ေအာ္ တစ္ခ်ိန္တုန္းက က်မတို႔ ငယ္စဥ္က်င့္သုံးမႈေလးမ်ားက ယခုခ်ိန္ထိ ရွင္သန္ေနဆဲပါလားဟုသာ ေတြးလုိက္ သည္။ စကားတေျပာေျပာႏွင့္ အိမ္ထဲသို႔ ဝင္လာေတာ့ အားလုံးဝမ္းသာအားရႏွင့္ ႏႈတ္ဆက္၍ ေရေအးေအးေလးတစ္ခြက္ ေကာင္မေလး တစ္ေယာက္လာေပးသည္။ က်မရင္ထဲ ေအးခနဲ စီးဝင္သြားၿပီး ရင္ထဲ ၾကည္ႏူးသြားသည္။ အနည္းငယ္ပူေနေသာ ျပင္ပပူေလာင္မႈမ်ား ယခုေတာ့လည္း အေမာေျပေစေသာ လူငယ္စုေလးမ်ားေၾကာင့္ လန္းဆန္းသြားေတာ့သည္။
အားလုံးမွာ ေနရာယူၾကၿပီး က်မေျပာမည့္ အေၾကာင္းအရာကို စိတ္ဝင္တစားနားေထာင္ရန္ အဆင္သင့္ျဖစ္ေနေသာ သူမတို႔အားလုံးကို ၾကည့္၍ က်မၿုပဳံးျပၿပီး စကားစျဖစ္လိုက္သည္။
‘သမီးတို႔အားလုံးကို ဒီေန႔ေဆြးေႏြးေပးမဲ့ အေၾကာင္းအရာက ဝါဝါသြင္ဆိုတဲ့ ကေလးမေလး ၿပီးခဲ့တဲ့အပတ္က ေဒၚေလးမာန္ဆီကို ေရာက္လာၿပီး ေျပာျပေပးဖို႔ ေျပထားတဲ့ အေၾကာင္းအရေပါ့ကြယ္’ ဟုဆိုလိုက္ေတာ့ အားလုံးဝါဝါသြင္အား ၾကည့္လုိက္ၿပီး ဘာသြားေျပာတာလဲဟု တိုးတိုးက်ိတ္က်ိတ္ ေမးေနသလို၊ တခ်ဳိ႕ကလည္း မ်က္စပစ္ျပေနၾကသည္။ ဝါဝါသြင္ကေတာ့ ခပ္တည္တည္ျဖင့္ နားေထာင္ေပါ့ဆိုသည့္ သေဘာမ်ဳိးျဖင့္ မ်က္ႏွာေပးျဖင့္ထုိင္ေနေတာ့သည္။
‘သူေမးထားတာကေတာ့ အမ်ဳိးသမီးေတြ လိင္အဂၤါမွာ ယားယံတဲ့ကိစၥပဲကြယ့္’ အေျဖေပးလုိက္ေတာ့ ‘ဟင္း…’ ဆိုတဲ့တခ်ဳိ႕သူမ်ားမွ အသံထြက္လာသကဲ့သို႔ တခ်ဳိ႕ေသာသူမ်ားက ၿပဳံးစိစိျဖင့္ သူမကို ေနာက္ခ်င္ေနပုံ ရသည္။ က်မစကားဆက္လိုက္သည္။ ‘ဟုတ္တယ္ တကယ္တမ္းက်ေတာ့ ယားယံတယ္ဆိုတာက ဘာမွမဟုတ္သလိုလိုနဲ႔ လူေတြကို အေတာ္ေလး ဒုကၡေပးတဲ့ အေနအထားပဲေပါ့။ ယားရင္မကုတ္ဘဲ ေနႏိုင္တဲ့ လူဘယ္ႏွစ္ေယာက္ရွိလဲ။’ က်မေမးလိုက္ေတာ့ အားလုံးက ခပ္တိုးတိုးရယ္ေမာရင္း ‘ဟင့္အင္း မရွိပါဘူး မရွိေလာက္ပါဘူး’ ဟုဆိုသည္။ ‘အဟင္းဟင္း….ဒါေပမဲ့ အမ်ဳိးသမီးလိင္အဂၤါမွာ ယားတာကေတာ့ ညစ္ပတ္လို႔ပဲ ျဖစ္ရမယ္’။ တစ္ေယာက္က စပ္ၿဖဲၿဖဲနဲ႔ေျပာလုိက္ေတာ့ အားလုံးက ဝါးကနဲပြဲက်သြားေတာ့သည္။
‘အင္း တကယ္ေတာ့ ဘယ္လိုအေၾကာင္းေတြေၾကာင့္ ယားတတ္သလဲဆိုတာေတာ့ ေျပာရခက္တာေပါ့။ အေျခအေန အမ်ဳိးမ်ဳိးျဖစ္ႏိုင္တယ္။ လိင္အဂၤါမွာ ယားတာမ်ဳိးကေတာ့ အမ်ဳိးသမီးေတြေရာ အမ်ဳိးသားေတြပါ ျဖစ္တတ္ၾကတယ္။ ဘာအေၾကာင္းမွမရွိဘဲ သူ႔ဘာသာသူယားတာမ်ဳိးလည္း ရွိတယ္။ သေဘာကေတာ့ မယ္မယ္ရရအေၾကာင္းရွာမရဘဲ မိန္းမကိုယ္ေယာင္ၿပီးယားတာမ်ဳိးေပါ့။ ဗာဘာ (Vulva) ဆိုတဲ့ မိန္းမကိုယ္ႏႈတ္ခမ္းမွာ အဓိကယားတတ္တယ္။ အမ်ဳိးသားေတြက ကပ္ပယ္အိတ္မွာ ယားတတ္သလိုမ်ဳိးေပါ့။ အမ်ဳိးသမီးေတြယားတာကိုေတာ့ Pruritus Vulvae လို႔ေခၚတယ္တဲ့’။
‘ေဒၚေလးမာန္…သမီးၾကားဖူးတာကေတာ့ မႈိေရာဂါတစ္မ်ဳိးေၾကာင့္ ျဖစ္တာလို႔ၾကားဖူးတယ္’ ဟုအနည္းငယ္ ဗဟုသုတစုံလင္ပုံရေသာ သူငယ္မတစ္ေယာက္ကေျပာေတာ့။ ‘အင္း ဟုတ္တယ္။ ကန္ဒီတာ မႈိပိုးေၾကာင့္လည္း ယားႏုိင္တယ္။ အဲဒီမႈိပိုးက အမ်ဳိးသမီးတစ္ရာမွာ အေယာက္ ၂၀ ေလာက္ျဖစ္ႏိုင္တယ္။ မိန္းမကိုယ္မွာ သူ႔အလိုလို ဘာအႏာၱရာယ္မွ မေပးေသးဘဲ ရွိေနတတ္တယ္တဲ့။ အေၾကာင္းအမ်ဳိးမ်ဳိးေၾကာင့္ အမ်ဳိးသမီးေလးေယာက္မွာ သုံးေယာက္က သူတို႔ဘဝတေလွ်ာက္မွာ အနညးဆုံးတစ္ႀကိမ္ေတာ့ ကန္ဒီဒါမႈိစြဲတဲ့ ျပႆနာႀကဳံရႏိုင္တယ္လို႔ သိရတယ္။ ေလ့လာဆန္းစစ္မႈအရ အမ်ဳိးသမီးေတြ မိန္းမကိုယ္ယားရျခင္း အေၾကာင္းထဲမွာ ၁၀ ရာလိုင္ႏႈန္းက နာတာရွည္ ကန္ဒီဒါမႈိစြဲတာေၾကာင့္ဘဲတဲ့’။
‘ကန္ဒီမႈိပုိးေတြက ကူးတတ္သလား ေလေဒၚေလးမာန္’။ ‘အင္း….ကုိယ္ဝန္ေဆာင္တဲ့အခါ ပဋိေဒဝေဆးေတြ ေရရွည္ေသာက္ရတဲ့အခါတြင္အျပင္ ဆီးခ်ဳိရွိတဲ့ အခါမ်ဳိးမွာလည္း ဒီမႈိပိုးေတြ အလြယ္တကူ ပြားမ်ားႏုိင္ ပါတယ္။’ ‘ေနာက္တစ္ခ်က္ကေတာ့ Lichen လို႔ေခၚတဲ့အေရျပားေရာဂါ တစ္ခုေၾကာင့္လည္း ယားတတ္တယ္။ မိန္းမကိုယ္တစ္ဝိုက္မွာ ျဖဴတူတူနဲ႔ အမ္းအမ္းအကြက္ေပၚလာတာမ်ဳိး၊ ဒီေရာဂါျဖစ္ရင္ ယားလည္းယား၊ နာလည္းနာေပါ့။ အျမင္အားျဖင့္ ခရုသင္းနဲ႔ေတာင္မွားခ်င္စရာပါ။’
‘ေဒၚေလးမာန္တစ္ခါေျပာျပတုန္းက အျဖဴဆင္းတာေၾကာင့္လည္း ယားတတ္တယ္လို႔ ေျပာထားဖူးတယ္ေနာ္။ အဲဒါေရာ ဒီေရာဂါမ်ဳိးနဲ႔ အတူတူပဲလား ေဒၚေလးမာန္’။ ‘ေဩာ္…သမီးက မွတ္မိသားပဲ။ ဟုတ္တယ္ အျဖဴဆင္းတာတို႔ မိန္းမကိုယ္မွာ ရဲေယာင္ေနတတ္တာတို႔၊ ပူစပ္ပူေလာင္ျဖစ္ေနတတ္တာတို႔လည္း ပါတယ္။ ဆီးသြားတဲ့အခါလည္း ပူသလိုလို က်င္သလိုလုိ အေနရခက္တဲ့အျပင္ လိင္ဆက္ဆံတဲ့အခါမွာလည္း နာတတ္တယ္’။
‘အင္း…Trichinous Virginals ဆိုတဲ့ ပိုးတစ္မ်ဳိးေၾကာင့္လည္း မိန္းမကိုယ္မွာ ယားယံႏိုင္တယ္တဲ့၊ စိမ္းဝါဝါအရည္ေတြ ဆင္းတတ္ၿပီး အနံ႔လည္းဆိုးတယ္။ အလြယ္တကူရႏိုင္တဲ့ မက္ထရိုနီတာဇိုး (MetronidaZole) ေဆးေသာက္လုိက္ရင္ေတာ့ သိသိသာသာသက္သာႏုိင္တဲ့ ေရာဂါတစ္မ်ဳိးလို႔ ေဒၚေလးမာန္မွတ္သားဖူးတယ္။ ဒါေၾကာင့္လူေတြက ယားၿပီဆိုရင္ မက္ထရိုနီတာဇိုးကို ဝယ္ေသာက္လိုက္ ေပ်ာက္တယ္လို႔ အလြယ္တကူေျပာၾကတာေတြ ၾကားဖူးမွာေပါ့’။
‘ဟုတ္တယ္ေနာ္..သမီးၾကားဖူးတယ္’ ဟု တစ္ေယာက္ကေျပာေတာ့ အားလုံးေထာက္ခံသလို ေခါင္းညိတ္လုိက္ၾကသည္။
‘ေနာက္တစ္ခုက ေယာက္်ားျဖစ္ေစ၊ မိန္းမျဖစ္ေစ လိုင္ကင္ပေလနပ္ဆိုတဲ့ အေရျပားယားနာရယ္၊ ဆိုရီယားစစ္ဆိုတဲ့ အေရျပားေရာဂါတစ္မ်ဳိးရယ္ဟာ ရွားရွားပါးပါး လိင္အဂၤါလိုေနရာမ်ဳိးေတြမွာ ဒုကၡေပး တတ္တယ္တဲ့။ အဲဒီေရာဂါမ်ဳိးဟာ လိင္အဂၤါမွာျဖစ္တဲ့အခါ ခႏၶာကိုယ္ရဲ့ တစ္ျခားတစ္ေနရာမွာ ျဖစ္တာနဲ႔မတူလို႔ ဆရာဝန္ေတြ မ်က္စိလည္တယ္လို႔ေတာင္ ဆရာဝန္ေတြၾကား ေျပာသံ ေဒၚေလးမာန္ၾကားခဲ့ဖူးတယ္’။
‘ဟိုေလ…သမီးသူမ်ားေတြ ေျပာတာၾကားဖူးတာကေတာ့ ယားတယ္ဆိုတာ ဓာတ္မတည့္လို႔ ယားတာတဲ့။ အဲဒါကေရာ ဘာကိုဆိုလိုတာလဲဟင္ ေဒၚေလးမာန္’။ ‘ဟုတ္တယ္။ အဲဒါမ်ဳိးက အမ်ဳိးသားေတြထက္ အမ်ဳိး သမီးေတြမွာ ပိုၿပီးႀကဳံေတြ႔ရတတ္တယ္။ ဘာလို႔လည္းဆိုရင္ Sanitary Pad ဆိုတဲ့ လစဥ္သုံးပစၥည္းေတြ၊ သန္႔ရွင္းေရးလုပ္တဲ့ သန္႔စင္ေဆးရည္ေတြ၊ ပဋိသေႏၶတားတဲ့ ပစၥည္းေတြေၾကာင့္လည္း အခန္႔မသင့္ရင္ ယားတတ္တယ္။ ေနာက္ဆုံးအမ်ဳိးသားေတြသုံးတဲ့ ကြန္ဒုံးေတြနဲ႔ မတည့္ရင္လည္း ယားႏုိင္တာပါဘဲ’။
‘ဘာေဆးေတြလိမ္းရင္ ေပ်ာက္ႏုိင္တာလဲ ေဒၚေလးမာန္ရွင့္’။
‘ေဩာ္…ေဆးအညြန္းကေတာ့ ဆရာဝန္ေတြနဲ႔ ေသခ်ာျပၿပီးမွ ရႏုိင္မွာေလ။ ေဒၚေလးမာန္က ဆရာဝန္မဟုတ္ဘူးေလကြယ္။ ဒီလိုပဲ တစ္ျခားလူေတြက ယားဖူးလို႔ ဘယ္ေဆးနဲ႔ေပ်ာက္တယ္၊ ဘယ္လိုလိမ္းလိုက္ပါဆို ညြန္ၾကားရင္ မလုပ္သင့္ဘူးလို႔ ေဒၚေလးမာန္ခုနက ေျပာတယ္မဟုတ္လား။ လိင္အဂၤါေတြဟာ အရွက္ေၾကာင့္ ဖုန္းကြယ္ထားေပမဲ့ က်န္းမာေရးျဖစ္ေနေတာ့ ဆရာဝန္ေတြကိုေတာ့ ေျပာျပရလိမ့္မယ္။ ဆရာ ဝန္ေတြေတာင္ ဘယ္လိုအေရျပားေရာဂါမ်ဳိးျဖစ္တယ္ဆိုတာ ေသခ်ာစမ္းသပ္ၿပီးမွ ေဆးေပးလုိ႔ရတာေလ။ ယားလို႔ေပးတဲ့ေဆးရယ္လို႔ တစ္မ်ဳိးတည္း မရွိဘူးသမီးတို႔ေရ။ ဒါေၾကာင့္ ေဒၚေလးမာန္ မွာခ်င္တာကေတာ့ က်န္းမာေရးနဲ႔ ပတ္သက္ရင္ က်န္းမာေရးလုပ္သားေတြ ညြန္ၾကားခ်က္အတိုင္းဘဲလုပ္တာ ေကာင္းတယ္ ဆိုတာကို ေျပာျပခ်င္တယ္။
ေဒၚေလးမာန္တို႔တစ္ေတြက မိန္းကေလးျဖစ္ေနေတာ့ ဒီလိုလိင္အဂၤါေတြမွာ အေၾကာင္းအမ်ဳိးမ်ဳိးေၾကာင့္ ယားယံလာရင္ သားဖြားမီးယပ္ဆရာဝန္ေတြနဲ႔ ျပသရင္ ပိုေကာင္းမယ္လို႔ အၾကံျပဳခ်င္တယ္ သမီးတို႔ေရ…။’ ‘ဟုတ္ကဲ့ပါ ေဒၚေလးမာန္’ ဟုအားလုံး တစ္ညီတစ္ညြတ္တည္း ေျပာလုိက္ၾကသည္။
MMDailyStar
Saturday, July 26, 2014
တစ္ကမာၻလံုးကို ၿခိမ္းေျခာက္ လာေသာ ေဆးယဥ္မႈျပႆနာ
ကူးစက္ေရာဂါ အမ်ဳိးမ်ဳိး ျဖစ္ေစေသာ ဘက္တီးရီးယားမ်ား ေဆးယဥ္ပါး လာျခင္းသည္ ကမၻာ့ ျပည္သူမ်ား က်န္းမာေရး ကို ၿခိမ္းေျခာက္ လာေသာ အႀကီးဆံုး ျပႆနာဟု ကမၻာ့ က်န္းမာေရး အဖြဲ႕ႀကီး (WHO) က အစီရင္ ခံစာက ထုတ္ျပန္ သတိေပး လိုက္သည္။
ကမၻာ့ ႏုိင္ငံေပါင္း ၁၁၄ ႏုိင္ငံမွ က်န္းမာေရး စာရင္းမ်ား ကို သံုးသပ္ ၍ အစီရင္ခံစာ ထုတ္ျပန္ လိုက္ျခင္း ျဖစ္သည္။ ေဆးယဥ္ပါးမႈ ျပႆနာ သည္ တစ္ကမၻာလံုး ေနရာေဒသ တိုင္းတြင္ ျဖစ္ပြား ေနေၾကာင္း အစီရင္ခံစာ က မီးေမာင္း ထိုးျပလိုက္ သည္။ ဘက္တီးရီးယားမ်ား ေဆးယဥ္ လာမႈေၾကာင့္ ယခင္က ဆယ္စု ႏွစ္ေပါင္း မ်ားစြာ ၾကာေအာင္ အလြယ္တကူ ကုသ ေပ်ာက္ကင္း ခဲ့ေသာ သမား႐ိုးက် ေရာဂါမ်ား သည္ပင္ လူသတ္ ေရာဂါမ်ား အသြင္ ျပန္ ေရာက္ရွိ လာႏုိင္ေၾကာင္း ကမၻာ့ က်န္းမာေရး အဖြဲ႕ႀကီးက ေျပာသည္။ ထိေရာက္မည့္ လုပ္ငန္းစဥ္ မ်ား ခ်မွတ္ က်င့္သံုးျခင္း မရွိပါက လာမည့္ အခ်ိန္တို အတြင္းမွာပင္ ဆိုးက်ဳိးမ်ား စြာ ျဖစ္ပြား လာႏုိင္သည္ ဟု အစီရင္ ခံစာက သတိေပး သည္။
အဆုတ္ေရာင္ အေအးမိ၊ ၀မ္းပ်က္ ၀မ္းေလ်ာ၊ ေသြးမွ တစ္ဆင့္ ကူးစက္ ေရာဂါမ်ား အပါအ၀င္ ပံုမွန္ျဖစ္ပြား ေနက် ေရာဂါ ခုနစ္မ်ဳိး ႏွင့္ ဆက္စပ္ၿပီး ေဆးယဥ္ ျပႆနာ ကို WHO က စစ္တမ္း ျပဳစုခဲ့ျခင္း ျဖစ္သည္။ ကမၻာ တစ္၀န္း တြင္က်ယ္စြာ အသံုးျပဳ ေနေသာ ကာကြယ္ေဆး ႏွစ္မ်ဳိးကို ဘက္တီးရီးယားမ်ား က ေဆးယဥ္ သည့္ ျပႆနာ သည္လည္း ႀကီးထြား သထက္ ႀကီးလာ ေနကာ အခ်ဳိ႕ေသာ ႏုိင္ငံမ်ား ၌ လူႏွစ္ဦး လွ်င္ တစ္ဦးတြင္ ေဆးစြမ္း မျပေတာ့ သည္ အထိ ျဖစ္ပြား ေနေၾကာင္း WHO က ဆိုသည္။
ေက-နမိုးနီးယား ဘက္တီးရီးယား ေၾကာင့္ ျဖစ္ပြား သည့္ အဆုတ္ေရာင္ အေအးမိ၊ ေသြးမွ တစ္ဆင့္ ကူးစက္ ေရာဂါမ်ား၊ ေမြးကင္းစ ကေလးငယ္ မ်ားတြင္ ျဖစ္ပြားေသာ ကူးစက္ ေရာဂါမ်ား အတြက္ အဓိက အားျပဳ ေနရေသာ ကာဘာပီနမ္ ေဆးကိုလည္း ဘက္တီးရီးယားမ်ားက ေဆးယဥ္ လာေနသည္။
သဘာ၀ အားျဖင့္ ဘက္တီးရီး ယားမ်ား သည္ ပဋိဇီ၀ ေဆး၀ါးမ်ား တိုက္ဖ်က္ျခင္းကို ခံေနရ ေသာ ပံုစံမွ သည္ ေဆး၀ါးမ်ား မမွတ္မိႏုိင္ ေသာ ပံုစံသစ္မ်ား သို႔ တျဖည္းျဖည္း ကူးေျပာင္း တတ္ၾကသည္။ သို႔ျဖစ္ ေသာေၾကာင့္ ပင္ ပဋိဇီ၀ ေဆးတစ္မ်ဳိး သည္ ပံုမွန္ သတ္ျဖတ္ ႏုိင္ေနၾက ပိုးမႊားမ်ားကို အခ်ိန္ အတိုင္း အတာ တစ္ခုထိသာ သတ္ျဖတ္ ႏုိင္ၿပီး ၾကာ လာေလ သတ္ျဖတ္ ႏုိင္စြမ္း က်လာ ေလျဖစ္သည္။ ဆရာ၀န္မ်ားက ေဆးကို လိုသည္ ထက္ ပိုေပးျခင္း၊ လူနာမ်ား ကလည္း ေဆးပတ္ျပည့္ ေအာင္ မေသာက္ျခင္း မ်ားသည္ ဘက္တီးရီးယားမ်ားက ပဋိဇီ၀ ေဆး၀ါးမ်ား တိုက္ဖ်က္ ႏုိင္သည့္ ပံုစံမွ ေသြဖီ ေျပာင္းလဲခ်ိန္ ကို ပိုျမန္ ေအာင္ တြန္းေပးရာ ေရာက္ေန သည္။ အေၾကာင္းမွာ ဘက္တီးရီး ယားမ်ား သည္ ပဋိဇီ၀ ပိုးသတ္ေဆး မ်ား၏ ဖြဲ႕စည္းပံု ႏွင့္ ထိေတြ႕ပါမ်ား ၍ ယဥ္ပါး သြားျခင္း ေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။
ထုိျပႆနာ ကို ေျဖရွင္းႏုိင္ ရန္ ပဋိဇီ၀ ေဆး၀ါးသစ္မ်ား ေတာက္ ေလွ်ာက္ တီထြင္ စမ္းသပ္ ေနႏုိင္ဖို႔ လိုသလို အစိုးရမ်ား ႏွင့္ တစ္ဦးခ်င္း ပုဂ္ၢိဳလ္မ်ား ကလည္း ေဆး၀ါးမ်ား ကို အလြန္ အကၽြံ သံုးျခင္း အစြန္းႏွင့္ ေဆးပတ္ မျပည့္ျခင္း အစြန္း ႏွစ္ဖက္ ကို ေရွာင္ကာ သင့္တင္စြာ သံုးျခင္း အလယ္ အလတ္လမ္း ကိုလိုက္ကာ ေဆးယဥ္ ျပႆနာ ကို အခ်ိန္ၾကာႏိုင္ သမွ် ၾကာေအာင္ ထိန္းထားဖို႔ ႀကိဳးပမ္းၾက ရမည္ဟု WHO က လမ္းညႊန္ သည္။
ဆီးလမ္းေၾကာင္း ကူးစက္ ေရာဂါ ကို ျဖစ္ေစသည့္ အီကိုလိုင္ ပိုးသည္ ၁၉၈၀ ခုႏွစ္မ်ား တစ္၀ိုက္ က ပဋိဇီ၀ ေဆး၀ါးမ်ား တိုက္ခိုက္မႈ ဒဏ္ကို ရာႏႈန္းျပည့္ အ႐ံႈးေပး ေသဆံုး ခဲဲ႔ရရာမွ ယေန႔ အခ်ိန္တြင္ ၅၀ ရာခိုင္ႏႈန္းခန္႔ သည္ ေဆးယဥ္ကာ ခံႏုိင္ရည္ ရွိေနၾကၿပီျဖစ္ေၾကာင္း အစီရင္ ခံစာက ေထာက္ျပ ထားသည္။
အခ်ဳိ႕ ႏုိင္ငံမ်ား တြင္ ကုသခံသူ ထက္၀က္ခန္႔ တြင္ အီကိုလိုင္ တိုက္ ဖ်က္ေဆး ေဆးမတိုးေတာ့သည့္ အျဖစ္မ်ားပင္ ရွိေနသည္။
ဂႏိုလည္း ေဆးယဥ္
“တစ္ကမၻာလံုး တက္ညီ လက္ညီ အေရးတႀကီး မကိုင္တြယ္ ၾကဘူး ဆိုရင္ အရင္က လြယ္လြယ္ ေလး ကုသ ေပ်ာက္ကင္း ခဲ့တဲ႔ ေရာဂါ ပိုးေတြပါ ေဆးယဥ္ ေဆးမတိုး ျဖစ္လာၿပီး ကမၻာႀကီးဟာ ေဆးမတိုးတဲ႔ ေခတ္ကို ေရာက္သြား ႏုိင္ပါ တယ္။ အဲဒီလိုျဖစ္လာ ၿပီဆိုရင္ သမား႐ိုးက် ကူးစက္ ေရာဂါမ်ဳိး၊ ထိခိုက္ ဒဏ္ရာ မ်ဳိးကပါ လူေတြကို အသက္ၿခိမ္းေျခာက္ လာႏုိင္ပါတယ္” ဟု WHO ဒုတိယ အမႈေဆာင္ အရာရွိ ခ်ဳပ္ ကဲဂ်ီ ဖူကူဒါက သတိေပး သည္။
အစဥ္အၿမဲ ဆန္းသစ္ ေျပာင္းလဲ ေနေသာ ထိေရာက္ သည့္ ပဋိဇီ၀ ေဆး၀ါးမ်ား ႀကိဳးပမ္း ထုတ္လုပ္ ျခင္းျဖင့္ လူသားမ်ား အသက္ ပိုရွည္ ေအာင္၊ ပိုက်န္းမာေအာင္ ႏွင့္ ေဆာင္ၾကဥ္း ေပးႏုိင္မည္ဟု မစၥတာ ဖူကူဒါ က သံုးသပ္ ေျပာၾကားသည္။
“ေဆး၀ါး ထုတ္လုပ္နည္း လမ္း၊ ေဆးေပးပံု၊ အသံုးျပဳပံုေတြ ကို မျပဳျပင္ မေျပာင္း လဲၾကဘူး ဆိုရင္ ကမၻာ့ႀကီးဟာ လက္ရွိ ရရွိထာတဲ႔ ျပည္သူ႔ က်န္းမာေရး တိုးတက္မႈ ေကာင္းေတြ ကို ေနာက္ျပန္ ဆုတ္သြား ေတာ့မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ အက်ဳိးဆက္ ဆိုးက်ဳိး ဟာလည္း ေၾကာက္စရာ ေကာင္းေလာက္ ေအာင္ ႀကီးမား လာႏုိင္ပါတယ္” ဟု မစၥတာ ဖူကူဒါက ေျပာသည္။
ေနာက္ထပ္ ကူးစက္ ေရာဂါ တစ္မ်ဳိးျဖစ္ေသာ ဂႏိုသည္ လည္း ေဆးယဥ္ လာေနၿပီျဖစ္သည္။ ၿဗိတိန္ ႏုိင္ငံတြင္ လက္ေတြ႕ စစ္တမ္း ေကာက္ထားမႈ အရ ဂႏို ေဆးယဥ္မႈ အမ်ားအျပား ျဖစ္ပြား လ်က္ရွိသည္။ ၾသစႀတီးယား၊ ကေနဒါ၊ ျပင္သစ္၊ ဂ်ပန္၊ ေနာ္ေ၀၊ ေတာင္ အေမရိက၊ ဆလိုေဗးနီးယား၊ ဆြီဒင္ တို႔တြင္ လည္း အလားတူ ေဆးယဥ္မႈမ်ား ေထာက္လွမ္း မိထားသည္။ ကမၻာတစ္၀န္း ေန႔စဥ္ ဂႏိုျဖင့္ ေနထိုင္ ေနရသူ တစ္သန္းခန္႔ ရွိေၾကာင္း WHO က ေျပာသည္။
အခ်က္ေပး ေခါင္းေလာင္းသံ
တစ္ကိုယ္ေရ သန္႔ရွင္ေရး မရွိ သူမ်ား ကူးစက္ ေရာဂါဒဏ္ ပိုခံရသည္ျဖစ္ရာ တစ္ကိုယ္ေရ သန္႔ရွင္းမႈ ရွိဖို႔၊ ေရေကာင္း ေရသန္႔ အသံုးျပဳဖို႔ WHO အစီရင္ ခံစာက ေဆာ္ၾသသည္။ က်န္းမာေရး ဌာနမ်ားဟူသည္ ေရာဂါရွိသူ မ်ဳိးစံု လာေရာက္ ရာေနရာ ျဖစ္ရာ ထိုေနရာ မ်ားမွ တစ္ဆင့္ ေရာဂါသည္ မ်ားအခ်င္းခ်င္း ကူးစက္ ပ်ံ႕ပြားျခင္း မရွိေအာင္လည္း ထိန္းၾက ရမည္။ ထို႔အျပင္ ပဋိဇီ၀ ေဆး၀ါးမ်ား အလြန္အက၊ြံ သံုးစြဲျခင္းႏွင့္ ေဆးပတ္ျပည့္ေအာင္ မသံုးစြဲျခင္း ဟူေသာ အစြန္းႏွစ္ဖက္ လြတ္ေအာင္လည္း ပညာေပး လုပ္ငန္းမ်ား တိုးျမႇင့္ဖို႔ လိုသည္။
“ကမၻာႀကီးမွာ ေဆးယဥ္ေနတဲ့ ကူးစက္ပိုးေတြ မ်ားသထက္ မ်ားလာတာဟာ ကမၻာႀကီး ပူေႏြးမႈ ျပႆနာ နီးပါး လူသားေတြကို ဒုကၡ ေပးႏုိင္ပါတယ္” ဟု အဂၤလန္ က်န္းမာေရး ၀န္ႀကီးဌာနမွ ေဆးဘက္ ဆိုင္ရာ အႀကီးအကဲ ပါေမာကၡ ဒိမ္း ဆယ္လီ ေဒဗီကလည္း ဥပမာေပး ေျပာၾကား သြားသည္။
“ဘယ္ေနရာ ၾကည့္ၾကည့္ ေဆးယဥ္တဲ့ ျပႆနာ ကို ျမင္ေနရပါတယ္။ ႏုိင္ဂ်ာ ႏုိင္ငံက ကေလး သူငယ္ အာဟာရ စင္တာကိုပဲ ၾကည့္ၾကည့္ ဆီးရီးယား စစ္ေျမျပင္က ေဆးေပးခန္းေတြ ကိုပဲၾကည့္ၾကည့္ ေဆးယဥ္ ျပႆနာ ႀကီးထြားသ ထက္ ႀကီးထြား လာတာ ျမင္ေနရပါ တယ္” ဟု နယ္စည္း မျခား ဆရာ၀န္ မ်ား အဖြဲ႕မွ ေဒါက္တာ ဂ်နီဖာကိုဟန္ ကလည္း ေျပာသည္။
“WHO ရဲ႕ အခု အစီရင္ ခံစာဟာ တစ္ကမၻာလံုးကို အခ်က္ေပး သံေခ်ာင္း ေခါက္လိုက္တယ္ ဆိုရင္လည္း မမွားပါဘူး။ အစိုးရေတြ အေနနဲ႔ လည္း ေဆး၀ါး လုပ္ငန္းႀကီး ေတြက ေဆး၀ါးေတြ ကို ေငြအတြက္ အဓိကထား စမ္းသပ္ ထုတ္လုပ္ ရတဲ့ အေျခအေနမ်ဳိး မေရာက္ေအာင္ ကူညီၾကဖို႔ လိုပါတယ္။ ဒါမွ ေဆး၀ါးသစ္ေတြ ထြက္လာမယ္။ ဖြံ႕ၿဖိဳးဆဲ ႏုိင္ငံမ်ား ဘက္က ဆင္းရဲ ႏြမ္းပါး သူမ်ားပါ မက်န္ အသံုးျပဳႏုိင္လာ မယ္” ဟု ေဒါက္တာ ကိုဟန္က သံုးသပ္ ေျပာၾကားသည္။
“ကၽြန္မတို႔ အေရးတႀကီး လိုအပ္ေန တာကေတာ့ တစ္ကမၻာလံုး စည္းခ်က္ညီ အစီအစဥ္ တစ္ရပ္ ျဖစ္ပါတယ္။ ပဋိဇီ၀ ေဆး၀ါးေတြ ကို အထိေရာက္ ဆံုးျဖစ္ေအာင္ ဘယ္လို ထုတ္လုပ္မယ္၊ တကယ္ လိုသူေတြ လက္ထဲ ေရာက္ရွိ သြားေအာင္ ဘယ္ လိုျဖန္႔ခ်ိမယ္၊ တကယ္ ထိထိ ေရာက္ေရာက္ သံုးတတ္ေအာင္ ဘယ္လို ပညာ ေပးမယ္ဆိုတဲ့ အစီအစဥ္ ျဖစ္ပါတယ္၊ ေစ်းႏႈန္းဟာလည္း အေျခခံ လူတန္းစား ေတြပါ လက္လွမ္း မီမယ့္ အဆင့္ျဖစ္ဖို႔ လိုပါတယ္” ဟု ၎က ဆက္ေျပာသည္။
ပဋိဇီ၀ ေဆး၀ါးမ်ားကို ဘက္တီးရီးယားမ်ားက ေဆးယဥ္လာမႈကို အေျဖရွာ တိုက္ဖ်က္ရန္ အဏုဇီ၀ ပိုးမႊားဆိုင္ရာ က၊ြမ္းက်င္ပညာ ရွင္မ်ားႏွင့္ အျခား ေဆးသိပၸံပညာ ရွင္မ်ား လက္တြဲ ေဆာင္ရြက္ရန္ လြန္စြာ အေရးႀကီးေၾကာင္း ၿဗိတိန္ႏုိင္ငံ အဏုဇီ၀ ပိုးမႊားဆိုင္ရာ ပညာရွင္မ်ား အသင္း ဥကၠ႒ ပါေမာကၡ နီဂ်ယ္ ဘေရာင္းက ေျပာသည္။
“ခ်ဥ္းကပ္ နည္းအသစ္ေတြ သံုးၾကရပါမယ္။ တူညီတဲ့ ေရာဂါ ပိုးကို တိုက္ဖ်က္ဖို႔ ကိစၥမွာကိုပဲ ကြဲျပားတဲ့ ပဋိဇီ၀ ေဆးသစ္ အမ်ဳိးမ်ဳိး ထုတ္လုပ္ၾက ဖို႔ လိုပါတယ္။ ဒါေတြ သာမက ေသးပါဘူး။ ေရာဂါပိုး ေတြရဲ႕ ဇစ္ျမစ္နဲ႔ ဂုဏ္သတၱိကို အျမန္ဆံုး ေဖာ္ထုတ္ ႏုိင္မယ့္ စမ္းသပ္ ကိရိယာမ်ဳိးေတြလည္း ထုတ္လုပ္ၾကဖို႔ လိုတယ္။ ပဋိဇီ၀ ေဆး၀ါးေတြကို ဘက္တီးရီးယားေတြ ဘယ္ပံုဘယ္နည္း ေဆးယဥ္ သြားတယ္ ဆိုတာလည္း လိုက္ေလ့လာဖို႔ လိုတယ္။ ေဆးယဥ္ ျပႆနာ ပ်ံ႕ႏွံ႔လာမႈ ကိစၥမွာ လူသား ပေယာဂ ဘယ္ေလာက္ပါတယ္ ဆိုတာကအစ လိုက္ေလ႔လာ ထားၾကဖို႔လည္း လိုပါတယ္” ဟု ပါေမာကၡ ဘေရာင္းက လမ္းညႊန္ သည္။
Ref: Drug resistnace ‘global threat’ by Pippa Strphens (BBC)
Thursday, July 24, 2014
သဘာဝ တနည္းနဲ႔ ကိုယ္ဝန္တားဆီးျခင္း(၁၈ႏွစ္ျပည့္မွဖတ္ပါ)
က်ေတာ္ခ်စ္သူက လာခ်ိန္မမွန္ဘူးျဖစ္ေနတယ္။ က်ေတာ္တို႔ ဆက္ဆံရာမွာ အကာအကြယ္ မသံုးခ်င္ဘူး။ က်ေတာ္က ပထမအစမွာေတာ့ မသံုးဘူး ျပီးခါနီးက်ရင္ သံုးလိုက္တယ္။ ျပီးရင္အဝတ္နဲ႔ ႏွစ္ေယာက္လံုးကို သန္႔ရွင္းလိုက္တယ္။ ေနာက္တၾကိမ္ ျပန္စရင္လည္း ဒီအတိုင္း ျပန္ဆက္ဆံလိုက္တယ္။ အဲဒါ ကေလးရႏိုင္လားဆရာ။ ေနာက္ထပ္ မိန္းမမ်ား မလာခင္ ၇ ရက္ နဲ႔ လာျပီး ၇ ရက္အတြင္းမွာ ဆက္ဆံရင္ ကိုယ္ဝန္ ရႏိုင္လားဆရာ။ လာခ်ိန္ကို အသိအက်သိေအာင္ ဘယ္လိုလုပ္ရမလဲဆရာ။ အေကာင္းဆံုးေဆးနည္းကို ေျပာေပးပါဆရာ။
ကိုယ္ဝန္တားဘို႔ရာ သဘာဝနည္း (၃) နည္းရွိပါတယ္။ (၁) ရက္ေရွာင္နည္း၊ (၂) သုက္အျပင္ထုတ္နည္း နဲ႔ (၃) ကေလးႏို႔တိုက္ျခင္းနည္းေတြျဖစ္တယ္။
WHO Family Planning Handbook for Providers, 2007 ကိုယ္ဝန္ရေစႏိုင္တဲ့ႏွဳန္း တႏွစ္တာ သုေတသန (၂ဝဝ၇)
• အကာအကြယ္ (ကြန္ဒြမ္) မသံုးသူ = ၈၅% ကိုယ္ဝန္ရႏိုင္တယ္။
• သုက္ပိုးေသေဆးနည္းသံုးသူ = ၁၈-၂၉% ကိုယ္ဝန္ရႏိုင္တယ္။
• သုက္ရည္ ျပင္ပစြန္႔ထုတ္နည္းသံုးသူ = ၁၅-၂၈% ကိုယ္ဝန္ရႏိုင္တယ္။
• ရက္ေရွာင္နည္းသံုးသူ = ၅-၁၂% ကိုယ္ဝန္ရႏိုင္တယ္။
• ကြန္ဒြမ္နည္းသံုးသူ = ၂-၁၅% ကိုယ္ဝန္ရႏိုင္တယ္။
• ေန႔စဥ္ေသာက္ရတဲ့ေဆးေသာက္သူ = ဝ႕၃-၈% ကိုယ္ဝန္ရႏိုင္တယ္။
• ထိုးေဆးထိုးသူ = ဝ.ဝ၅-၃% ကိုယ္ဝန္ရႏိုင္တယ္။
ရာသီလာရက္ရဲ႕ ေရွ႕ ၇ ရက္၊ ရာသီလာျပီး ေနာက္ ၇ ရက္ေတြမွာ အတူေနတာ စိတ္ခ်ရတယ္လို႔ ေျပာၾကတယ္။ ဒါက အၾကမ္းေျပာၾကတာသာ ျဖစ္တယ္။ ေလ့လာမႈလုပ္ထားတာကိုသာ ေရးပါမယ္။ ရာသီ တလတိုင္းမွာ ကိုယ္ဝန္ မရႏိုင္တဲ့ ရက္ေတြက ၂ ပိုင္းရွိတယ္။ ရာသီ မလာခင္ တပိုင္းနဲ႔၊ ရာသီလာျပီးတပိုင္း။ ဒါလဲ အရပ္ေျပာဆန္တယ္။ ေဆးပညာအရ ေျပာရင္ မ-မ်ိဳးဥ မထြက္ခင္နဲ႔ ထြက္ျပီးလို႔ ေျပာပါတယ္။ ရာသီဆင္းတာက ကိုယ္ဝန္နဲ႔ တိုက္ရိုက္ မပတ္သက္ပါ။မ-မ်ိဳးဥကသာ ကိုယ္ဝန္ရေစတာမို႔ ျဖစ္ပါတယ္။ နည္း ၂ နည္းရွိပါတယ္။
(၁) Standard Days Method (ေဂ်ာ့ခ်္ေတာင္း) တကၠသိုလ္က လုပ္ထားတဲ့နည္းျဖစ္တယ္။
• ရာသီတလဟာ ၂၆ ရက္ကေန ၃၂ ရက္အထိရွိသူ အမ်ိဳးသမီးေတြ သံုးႏိုင္တယ္။
• ၁ ကေန ၇ ရက္အတြင္းမွာ ကိုယ္ဝန္မရႏိုင္ဘူး။ (ဒီရက္ေတြထဲမွာ ရာသီဆင္းေနတဲ့ရက္ေတြလဲ ပါေနတာကို သတိျပဳပါ။)
• ၈ ကေန ၁၉ ရက္အတြင္းမွာ ကိုယ္ဝန္ရႏိုင္တယ္။
• ၂ဝ ရက္ရဲ႕ေနာက္ ကိုယ္ဝန္မရႏိုင္ဘူး။ ဒိေနာက္မွာ ရာသီလာမယ္။ လာေနတံုးလဲ မရႏိုင္ဘူး။ ဒိေနာက္ ၁ ကေန ၇ ရက္ဆိုတာ ျပန္ေရာက္သြားျပီ။
• စိတ္မခ်ရမႈ ၅% ရွိတယ္။
(၂) Rhythm method (ရစ္သမ္) စည္းခ်က္ခ်နည္း
• သခၤ်ာတြက္ရမယ္။ ရာသီတလမွာ ဘယ္ႏွစ္ရက္ရွိသလဲ။ တလနဲ႔ တလ မတူတတ္ပါ။ အတိုဆံုးလကို ယူပါ။ ဆိုပါစို႔ ရက္ ၃ဝ ကေန ၃၆ ရက္ရွိသူဟာ ၃ဝ ရက္ကိုယူျပီး တြက္ရမယ္။
• မ-မ်ိဳးဥမထြက္ခင္ စိတ္ခ်ရတဲ့ရက္သိေအာင္ ၃ဝ ထဲကေန ၁၉ ႏုတ္ရႏိုင္တယ္။ ၃ဝ - ၁၉ = ၁၁ ရတယ္။ ရာသီ စဆင္းတဲ့ေန႔ ေနာက္ ၁၁ ရက္အထိ ကိုယ္ဝန္မရႏိုင္ဘူး။
• မ-မ်ိဳးဥထြက္ျပီးေနာက္ စိတ္ခ်ရတဲ့ရက္သိေအာင္ ၃ဝ ထဲကေန ၁ဝ ႏုတ္ရႏိုင္တယ္။ ၃ဝ - ၁ဝ = ၂၆ ရတယ္။ ရာသီစဆင္းတဲ့ေန႔ ၂၆ ရက္ကစျပီး ကိုယ္ဝန္မရႏိုင္ဘူး။ ဒိေနာက္မွာ ရာသီလာရႏိုင္တယ္။ လာေနတံုးလဲ မရႏိုင္ဘူး။
• စိတ္မခ်ရမႈ ၉% ရွိတယ္။
မ-မ်ိဳးဥဘယ္ရက္မွာ ထြက္သလဲ။ လလယ္လို႔ ေျပာတာ အၾကမ္းဖ်င္းေျပာတာသာ ျဖစ္တယ္။ The Institute for Reproductive Health သုေတသနအရ ေျပာရရင္ -
• ၃ဝ% ေသာ အမ်ိဳးသမီးေတြက လလယ္ရက္ အတိအက်မွာ မ်ိဳးဥထြက္တယ္။
• ၆ဝ% က လလယ္ရက္ထက္ ၁ ရက္ေစာျပီး မ်ိဳးဥထြက္တယ္။
• ၇၈%က လလယ္ရက္ထက္ ၂ ရက္ေစာျပီး မ်ိဳးဥထြက္တယ္။
ရက္ေရွာင္ျပီး သားဆက္ျခားနည္းဟာ အကုန္အက် အနည္းဆံုးျဖစ္တယ္။ လိင္ဆက္ဆံမႈနဲ႔ ဆႏၶျပည့္ဝမႈကို အေႏွာင့္အယွက္ မျဖစ္ေစသလို၊ ေဘးထြက္-ဆိုးကိ်ဳးလဲမရွိပါ။ ဒါေပမဲ့ မေတာ္တဆ ကိုယ္ဝန္ရနို္င္ႏႈန္းက အျမင့္ဆံုး ျဖစ္တယ္။ လိင္ကတဆင့္ ကူးစက္ေရာဂါေတြကို အကာအကြယ္ မေပးႏိုင္လို႔ (ကြန္ဒြမ္) လဲသံုးသင့္ပါတယ္။
• ၈ ရက္ေျမာက္ေန႔ကေန ၁၉ ရက္အတြင္းဟာ ကိုယ္ဝန္ အရႏိုင္ဆံုးရက္ေတြ ျဖစ္တယ္။
• ၈ ရက္ေျမာက္ကေန ၁၉ ရက္ေျမာက္အတြင္း “မဆက္ဆံသူ”ေတြထဲက ၄႕၇% ကိုယ္ဝန္ရၾကတယ္။
• ၈ ရက္ေျမာက္ကေန ၁၉ ရက္ေျမာက္အတြင္း “ဆက္ဆံသူ”ေတြထဲက (ကြန္ဒြမ္) နည္း၊ သုက္ရည္ကို အျပင္ထုတ္နည္း သံုးသူေတြမွာ ၅႕၆% ကိုယ္ဝန္ ရၾကတယ္။
• ၈ ရက္ေျမာက္ကေန ၁၉ ရက္ေျမာက္အတြင္း ဘာအကာအကြယ္မွ မသံုးဘဲဆက္ဆံသူေတြထဲက ၁၁႕၉% ကုိယ္ဝန္ ရၾကတယ္။
• မ်ိဳးဥထြက္ရက္အတိမွာ ဆက္ဆံသူေတြ ၈-၁ဝ% ကိုယ္ဝန္ရၾကတယ္။
• မ်ိဳးဥမထြက္ခင္ ၅ ရက္ အလိုမွာ ဆက္ဆံသူေတြ ၄% ကိုယ္ဝန္ရၾကတယ္။
• မ်ိဳးဥမထြက္ခင္ ၄ ရက္အလိုမွာ ဆက္ဆံသူေတြ ၁၅% ကိုယ္ဝန္ရၾကတယ္။
• မ်ိဳးဥမထြက္ခင္ ၂ ရက္အလိုမွာ ဆက္ဆံသူေတြ ၂၅-၂၈% ကိုယ္ဝန္ရၾကတယ္။
Calendar method ျပကၡဒိန္နည္း http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/2012/07/calendar-method.html နဲ႔ Ovulation Test မ်ိဳးဥထြက္တာ ေသျခာခ်င္တယ္ http://dts-medicaleducation-adult.blogspot.in/2012/05/ovulation-test.html ေတြကိုဖတ္ပါ။
ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
ကုိယ္ဝန္ေဆာင္စဥ္ အရင္လို ေနလို႔ရသလား (18 ႏွစ္ေအာက္မဖတ္သင့္ပါ)
Q 2: ဆရာ Post တခုမွာ ဖတ္လိုက္ရတဲ့ ကိုယ္ဝန္ ပထမ ၃ လမွာ ေယာက္က်ားနဲ႔ အတူတူေနလို႔ မရဘူးဆိုၿပီး။ အခု ကိုယ္ဝန္က ၂ လ ေလာက္ ရွိေနပါၿပီ။ သားဦးဆိုေတာ့ အေတြ ့အၾကံဳမရွိဘူး ၿဖစ္ေနလို႔ပါ။ တကယ္လို႔ အတူတူေနလို႔ ရတယ္ဆိုရင္ ဘယ္လို ပံုစံမ်ိဳးက ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ေတြ အတြက္ အဆင္ေၿပနိုင္မလဲ ဆိုတာပါ ေၿပာၿပပါေနာ္။
A 1: ပံုမွန္ ကုိယ္ဝန္ေဆာင္ေနစဥ္ အတူေနတာ ပံုမွန္ပါ။ ပံုမွန္ကုိယ္ဝန္ဆိုရင္ အထဲကကေလးမွာ လိုအပ္တဲ့ အကာအကြယ္ေတြ အစံုရွိတယ္။ ေရျမႊာအိတ္က ပါးေပမဲ့ ခိုင္တယ္၊ ကာကြယ္ႏိုင္တယ္။ သားအိမ္အဝမွာလည္း မပြင့္သေရြ႕ အခြ်ဲနဲ႔ ပိတ္ေနတယ္။ ဒါ့ေၾကာင့္ က်ားအဂၤါျဖစ္ျဖစ္ ေတာ္ေတာ့တန္တန္ ပိုးမႊားျဖစ္ျဖစ္ ကေလးဆီ မေရာက္ႏိုင္ပါ။ ဆက္ဆံတာ သာမက ဆႏၨျပည့္ဝသြားျခင္းဆိုတဲ့ Orgasm ျဖစ္တာေၾကာင့္လည္း ကိုယ္ဝန္ကို ျပႆနာ မတက္ပါ။
ဒါေပမဲ့ “အရင္အတိုင္းသာ ဆက္လုပ္ပါ၊ ဘာမွ မျဖစ္ပါဘူး”လို႔ တိုက္တြန္းတာေတာ့ မဟုတ္ပါ။ အတြင္းသိ လင္မယား ဆိုရင္ ထားေတာ့ ေနာက္ေၾကာင္း ရာဇဝင္ ဘာမွမသိသူနဲ႔ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္စဥ္ ဆက္ဆံမိရင္ လိင္ကတဆင့္ ကူးစက္ေရာဂါ ရွိလို႔ကေတာ့ မေအသာမက ကေလးကိုပါ ကူးေတာ့မွာပါ။
ကိုယ္ဝန္ေဆာင္ျပီဆိုတာနဲ႔ တားေဆး၊ တားနည္းေတြအတြက္ ဝါယမစိုက္စရာမလို၊ မရွိသင့္ဘဲ ရွိသြားမွာမ်ိဳးလည္း စိုးရိမ္စရာ မရွိ၊ ရာသီရက္လည္း ၾကည့္မေနနဲ႔၊ ဆိုေတာ့ ပိုေတာင္ အဆင္ေျပသလို ျဖစ္လာ တယ္။ ေနာက္တခါ ႏွစ္ေယာက္လံုးမွာ ေရာဂါဘယ ကင္းေနရင္ (ကြန္ဒြန္) မလို ျဖစ္ေနလို႔ အတူပိုေနတာ ျဖစ္လာႏိုင္တယ္။
ပံုမွန္ ကုိယ္ဝန္ေဆာင္ မဟုတ္တာ လာပါမယ္။ အထစ္အေငါ့ရွိတဲ့ အမ်ိဳးသမီးရဲ႕ ေမြးဖြါးရာဇဝင္ Bad Obstetric history တခုခုရွိေနရင္။ ဥပမာ Miscarriage/Abortion ကိုယ္ဝန္ပ်က္တာ၊ Pre-term labor လမေစ့ (၃၇ ပါတ္ ထက္ေစာ) ကေလး ေမြးဘူးတာမ်ိဳး။ တခ်ိဳ႕ အမ်ိဳးသမီးေတြရဲ႕သားအိမ္အဝဟာ မလံုဘူး၊ ကုိယ္ဝန္ ရင့္လာတာကို ထိန္းမထားႏိုင္ဘူး။ ဒီလိုျဖစ္ရင္ သားအိမ္အဝကို မေမြးမခ်င္း ပိတ္ခ်ဳပ္ေပးတားရတယ္။ ဒီေတာ့ ဆက္ဆံလိုက္ရင္ ေသခ်ာေပါက္ ေစာေမြးလာႏိုင္တယ္။ ေနာက္ထပ္ ပံုမွန္ မဟုတ္တာေတြက ကုိယ္ဝန္ေဆာင္ေနတံုး ေသြးဆင္းလာတာ၊ အရည္ဆင္းတာ။ (အာလ္ထြာေဆာင္း) ရိုက္လိုက္ေတာ့ အမႊာကုိယ္ဝန္ေဆာင္ေနတာနဲ႔ အခ်င္းက သားအိမ္အဝနား ရွိေနတာေတြကို ဆိုလိုတယ္။
အၾကမ္းဖ်င္း ေျပာရရင္ ကုိယ္ဝန္တခုကို ၃ လစီ၊ ၃ ပိုင္း၊ သတ္မွတ္တာမို႔ “ဒုတိယ ၃ လမွာ ဆက္ဆံတာ ဘာမွ ျဖစ္စရာ မရွိဘူး” လို႔ ေျပာႏိုင္ပါတယ္။ ကိုယ္ဝန္ေဆာင္စ ပဌမ ၃ လမွာ အမ်ိဳးသမီးဟာ Morning sickness ကိုယ္ဝန္ေဆာင္စ လကၡဏာေတြ ခံစားေနရလို႔ ဆက္ဆံခ်င္စိတ္ အပါအဝင္ အာရံုငါးပါး၊ နည္းပါးေနလိမ့္မယ္။ ကုိယ္ဝန္ေဆာင္ ေနာက္ဆံုး ရက္ေတြမွာ အေရွာင္ခိုင္းတာကေတာ့ လိုရမယ္ရ သေဘာပါ။ သီအိုရီအရ ေယာက္်ားရဲ႕ Semen ထဲပါတဲ့ ဓါတ္က သားအိမ္ကုိ ညွစ္ေစေအာင္ ဆြေပးမလားလို႔ပါ။ ကိုယ္ဝန္သည္မွာ ေနရထိုင္ရတာ ေလးလံလာျပီ၊ အသြားအလာလည္း ခက္လာျပီမို႔၊ စိတ္အလိုလည္း နည္းပါးႏိုင္တယ္ မဟုတ္လား။
ဇနီးသည္ ကုိယ္ဝန္ရွိခ်ိန္ လိုက္ျပီး၊ ေယာက္်ားသားေတြမွာလည္း စိတ္ကစားမႈ ေျပာင္းတတ္ေသးတယ္။ သူငယ္ခ်င္း တေယာက္ ေဆးေက်ာင္းနဲ႔ မနီးမေဝးက ကုိယ္ဝန္ေဆာင္ မိန္းကေလး တေယာက္ကို “သိပ္လွတယ္ကြ” ဆိုျပီး၊ တဖြဖြ ေျပာခဲ့ ဘူးတယ္။ တမ်ိဳးမထင္ပါနဲ႔ အေျပာသက္သက္သာပါ။ ကာယကံရွင္ ခင္ပြန္းတခ်ိဳ႕မွာေတာ့ ေမြးလာမဲ့ကေလး အနာဂတ္ေရး စဥ္းစားရ၊ ဇနီးသည္ က်န္းမာေရး အတြက္ ေၾကာင့္ၾကရနဲ႔ သီလသာ ေစာင့္ေနခ်င္ၾကတယ္။
“က်န္းမာေရးနဲ႔ ဘာသာေရး ရႈေဒါင့္ေတြ အသာထား၊ ကုိယ္ဝန္ဆိုတာ လိင္ဆက္ဆံတာက စတယ္ မဟုတ္လား” လို႔ ေျပာၾကတာလည္း ရွိတယ္။ အားေပးတဲ့ဘက္ကေန ထပ္ေျပာတာက “(ဗဂ်ိဳင္းနား) ဟာ ပိုျပီး စိုစြတ္ေနတယ္။ ေနရာက အဂၤါမွန္သမွ် အျမင္အရ ပိုမို ေဖါင္းၾကြေနတယ္။ ဒီအခ်ိန္ၾကမွ ပဌမ Climax ေရာက္ရတယ္။” စသျဖင့္။
ကုိယ္ဝန္ေဆာင္ရတာက ကုိယ္ခႏၶာ အျပင္ပံုသဏၭာန္သာမက အတြင္းစိတ္မွာပါ အေျပာင္းအလဲေတြ ရွိလာတယ္။ ေဟာ္မုန္းေတြလည္း အေျပာင္းၾကီး ေျပာင္းလာတယ္။ မတူတာက စိတ္အလို နည္းသူေတြက နည္းလာသလို၊ မ်ားခ်င္သူကလည္း မ်ားႏိုင္တယ္။ အမွန္က ကုိယ္ဝန္ မေဆာင္ခ်ိန္မွာလည္း စိတ္အလိုဆိုတာ အတက္အက် ရွိတာပါ။ ခင္ပြန္းသည္က ပိုျပီး နားလည္မႈ ရွိရပါမယ္။ ကာမပိုင္ဘဝ ေရာက္ၾကျပီဆိုတာနဲ႔ “ငါပိုင္တာဘဲ ငါ့သေဘာဘဲ” လို႔ မျဖစ္သင့္ပါ။ သာယာမႈဆိုတာ ေက်နပ္မႈကင္း၊ ေပ်ာ္ရႊင္ျခင္းမပါ၊ တဖက္သတ္ ခ်ည္းသာဆိုရင္ အၾကင္လင္မယားရဲ႕ ဓမၼတာ မဟုတ္ႏိုင္ေတာ့ပါ။
စံုေအာင္ထည့္ ေရးပါရေစ။ အတူေနတာမွာ “အၾကမ္းဘရမ္း” ဆက္ဆံတာမ်ိဳး ေရွာင္ရပါမယ္။ အေနအထား Position ကုိ သင့္ေအာင္ ေရြးတတ္ရမယ္။ (အိုရယ္လ္) နည္းသံုးရင္ ေလသြင္း မႈတ္တာမ်ိဳး ျဖစ္မသြားေစ ရပါ။ Air embolism ဆိုတာ ရတတ္တယ္။ ေလက ေသြးေၾကာထဲ သြားပိတ္ျပီး၊ အသက္ကိုပါ အႏၱရာယ္ေပးႏိုင္လို႔ပါ။
ဒီက်န္းမာေရးအေၾကာင္း ေျပာတဲ့အခါ သူမ်ားဆီမွာေတာ့ ႏွစ္ေယာက္သား စကားေျပာၾကပါ။ ေဆြးေႏြးၾကပါ။ (ဝပ္ေရွာ့ခ္) တက္ပါ စသျဖင့္ အၾကံျပဳတာေတြ ရွိတယ္။ ကြ်န္ေတာ္တို႔ ယဥ္ေက်းမႈမွာ သူတို႔ေျပာသမွ် လိုက္လုပ္လို႔ မရပါ။ မရေတာ့ “မေကာင္းဘူး။ သိပ္ ေအာက္တယ္” ဆိုခ်င္သူေတြက ဆိုမယ္။ အဲလိုမဟုတ္ပါ။ ေခတ္အမီဆံုး၊ ေရွ႕ဆံုးေရာက္ တိုင္းျပည္ေတြနဲ႔ ေျပာင္းျပန္သာရွိတဲ့ တိုင္းျပည္ေတြမွာ ကုိယ္ဝန္ေဆာင္စဥ္ ဆက္ဆံမႈေၾကာင့္ ျဖစ္ေစတဲ့ အေပါင္း-အႏုတ္ေတြဆိုတာ သိပ္ၾကီးထူးတာ မဟုတ္ပါ။
သူမ်ားေတြ လုပ္တာကုိ လိုက္မလုပ္ႏိုင္လို႔ စိတ္အား မငယ္သင့္ပါ။ မလုပ္နဲ႔ဆိုတာကို ေခတ္ေနာက္ျပန္ဆြဲလို႔ မထင္သင့္ပါ။ သစ္တိုင္း၊ ဆန္းတိုင္း၊ သူမ်ားတိုင္းျပည္ေတြကလူေတြ ေျပာတိုင္း-လုပ္တိုင္း-ခိုင္းတိုင္း အဟုတ္ၾကီး မထင္သင့္ၾကပါ။ သူမ်ားေတြ မလုပ္ႏိုင္တာေတြလည္း ကုိယ့္ဆီမွာ ရွိပါတယ္။ ေရာဂါ အဆန္းေတြကို လက္ရပ္ေခၚေနတဲ့ အက်င့္စရိုက္ အဆန္း အျပားေတြဟာ ကိုယ့္ဆီမွာ ရွားတယ္။ မိသားစုရဲ႕ ေႏြးေထြးမႈမ်ိဳး၊ လူၾကီးသူမ၊ အာစရိယေတြရဲ႕ ထိန္းကြပ္မႈမ်ိဳး ဆိုတာက ကုိယ့္ယဥ္ေက်းမႈမွာသာ ရွိပါတယ္။
အဂၤလိပ္လို တြဲေခၚလို႔ ေကာင္းတဲ့ စာလံုးႏွစ္လံုးရွိတယ္။ Intercourse ဆိုတဲ့ အဂၤါခ်င္းဆက္ဆံမႈကို အေရွာင္ခိုင္းျပီး၊ Intimacy ဆိုတဲ့ ႏွစ္ဦးႏွစ္ဝ ရင္းႏွီးၾကြမ္းဝင္ၾကဘို႔ကိုေတာ့ ကုိယ္ဝန္ရွိစဥ္ တေလွ်ာက္လံုး မျဖစ္အေနလုပ္ဘို႔ အၾကံျပဳတယ္။
A 2: ကိုယ္ဝန္ ပထမ ၃ လမွာ ေယာက္က်ားနဲ ့အတူေနရင္ ပ်က္က်မွာ စိုးရတယ္၊ ေနာက္ဆံုး ၃ လ ေစာေမြးမွာ စိုးရတယ္ ဆိုတာ ေယဘုယ် ေျပာတာပါ။ ပံုမွန္ ဆက္ဆံတာေၾကာင့္ ပ်က္မက်ႏိုင္ပါ။ ကိုယ္ဝန္ဆိုတာ (ေနာ္မယ္) ျဖစ္ေနရင္ အလြန္ လံုျခဳံပါတယ္။ ေရျမြာရည္ကေန ကေလးကို အကာအကြယ္ ေပးေနတယ္။ “ကုိယ္ဝန္ရွိစဥ္ ဆက္ဆံႏိုင္တဲ့ (ပိုေဇရွင္) မ်ား” ဆိုျပီး သပ္သပ္ သိဘို႔ လိုတာ အမွန္ပါ။ ကိုယ္တိုင္ ၾကံဆႏိုင္ ၾကပါတယ္။ ဆက္ဆံသင့္တဲ့ အေနအထားေတြဆိုတာ အမ်ားဖတ္ဘို႔ ေရးတင္တာ သိပ္မေကာင္းလွဘူး ထင္လို႔ ေမးသူဆီကိုသာ တိုက္ရိုက္ ျပန္လိုက္ပါမယ္။
ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
Wednesday, July 23, 2014
လင္နဲ႔ မယားဆက္ဆံေရးေမးခြန္းမ်ား (အသက္ ၁၈ ႏွစ္မျပည့္ေသးပါက မဖတ္ပါႏွင့္)
၂။ (က) သာမန္ေယာက္်ားတစ္ေယာက္သည္ သူ၏ မိန္းမနဲ႔ တပတ္ကုိ အနည္းဆုံး ဘယ္ႏွစ္ႀကိမ္ ဆက္ဆံနုိင္ပါသလဲ။ ပ်မ္းမွ်အားျဖင့္ သိလုိပါတယ္။ အသက္အရြယ္နဲ႔ေရာ ဆုိင္ေနပါသလား။ (ခ) တကယ္လို႔ သာမန္ထက္ နည္းျပီး ဆက္ဆံနုိင္တယ္ဆုိ ဘယ္လုိေဆးမ်ဴိးကုိ သုံးစြဲသင့္ပါသလဲရွင္။ အားတုိးေဆး ေသာက္ျခင္းက မ်ားေစနုိင္ပါသလား။
ေျဖ။ ။ ဇနီးေမာင္ႏွံ လိင္မဆက္ဆံခင္ ကနဦး ကလူက်ီစယ္ၾကတာကို ေမးတယ္လို႔ ထင္ပါတယ္။ အမွန္က လိင္ဆက္ဆံတာမွာ အဆင့္ ၃ ဆင့္လို႔ သတ္မွတ္တာမို႔ အခုေျပာတာက ပဌမဆင့္၊ အဂၤလိပ္လို Foreplay လို႔ ေခၚၾကတယ္။
ႏွစ္ေယာက္သားအၾကားမွာ Intimate အလြန္ရင္ႏွီးမႈရွိလွတဲ့ Psychological စိတ္ပိုင္းေရာ Physically ရုပ္ပိုင္းပါ Intimate acts ျပဳမူေဆာင္ရြက္ၾကတာေတြ ျဖစ္တယ္လို႔ ဆိုလိုပါတယ္။ ဒီလိုလုပ္ၾကတာရဲ႕ ရည္ရြယ္ခ်က္ကေတာ့ Sexual activity လိင္မႈကိစၥၥ လုပ္ၾကဘို႔ နဲ႔ Sexual arousal လိင္စိတ္ ထၾကြႏိုးသန္လာေစဘို႔ ျဖစ္တယ္။ တေယာက္ကေန စႏိုင္တယ္။ ႏွစ္ဦးသား စိတ္တူကိုယ္တူ လုပ္ႏိုင္တယ္။ တဖက္လူကိုလဲ စိတ္ပါလာေစေအာင္၊ ယံုၾကည္မႈရေစေအာင္၊ သက္ေတာင့္ သက္သာ ရွိေစေအာင္ ျဖစ္ေစႏိုင္ပါတယ္။
တေယာက္နဲ႔ တေယာက္ မတူဘူးဆိုတာ ဒီေနရာမွာလဲ သိသာတယ္။ ရွက္သူ၊ ရႈတ္သူ၊ ကဲသူ၊ စိတ္နည္းသူ စတာမ်ိဳး ရွိႏိုင္တယ္။ ႏွစ္ေယာက္ရဲ႕ ဆက္ဆံေရးဟာလဲ လူခ်င္း သိကာစ၊ ခ်စ္ခင္ကာစ၊ သိပ္ရင္းႏွီးလြန္းေနျပီ၊ မူးေနၾကတာ၊ လင္နဲ႔ မယားျဖစ္သြားျပီ စတာမ်ိဳးေတြ ရွိတယ္။ တေယာက္ကေန ဇြတ္ဆက္ဆံခ်င္တာလဲ ရွိမယ္။ Foreplay ကို အမ်ားအားျဖင့္ မသိမသာကေန စၾကတယ္။ ေပါင္းဖက္တာ ၾကာေနသူေတြဆိုရင္ မ်က္လံုးၾကည့္တာနဲ႔ အကဲခတ္တတ္ၾကျပီ။
ေမးထားတာမွာပါတဲ့ ကိုယ္ခႏၡာခ်င္း ထိစပ္မႈကိုသာ ေရးပါမယ္။ အေရျပားခ်င္း၊ ပါးစပ္-ႏႈတ္ခမ္းခ်င္း၊ ဒုတိယတန္းစား လိင္အဂၤါေတြေခၚတဲ့ ရင္သား၊ တင္ပါး ဆီးစပ္ေနရာ၊ ကိုယ္ေမႊးခ်င္း၊ ထိကိုင္မႈ၊ ပြတ္သပ္မႈေတြ အျပန္အလွန္ လုပ္ႏိုင္တယ္။ က်ား-အဂၤါ၊ မ-အဂၤါခ်င္း ဆက္ဆံၾကေတာ့မယ္။ ဘယ္ဟာ အရင္လဲ တသမတ္ထဲ မရွိဘူး။ ေနာက္ေရာက္ ျပီးလဲ ေရွ႕ျပန္လာေသးတယ္။ တျပိဳက္နက္ လုပ္ႏိုင္တာကိုလဲ လုပ္တယ္။ တေယာက္ထဲကျဖစ္ျဖစ္၊ တလွည့္စီျဖစ္ျဖစ္၊ ျပိဳင္တူျဖစ္ျဖစ္ လုပ္ႏိုင္တယ္။ Fantasies အဆန္းအျပား ေတြလဲ ရွိတယ္။ Bondage အႏွိပ္စက္ခံခ်င္-ျပဳခ်င္တာမ်ိဳးလဲ ရွိေသးတာဘဲ။ အစပ်ိဳးေနတံုးမွာေရာ ေနာက္ပိုင္းမွာပါ လုပ္ႏိုင္ၾကတယ္။
အသံုးျပဳေလ့ရွိၾကတဲ့ ေနရာ၊ နည္းနာေတြနဲ႔ဆိုင္တဲ့ က်န္းမာေရး အက်ိဳး-အျပစ္ေတြ ေရးထားပါတယ္။
- French kiss အနမ္း နဲ႔ က်န္းမာေရး
- Oral practice ဆက္ဆံရာတြင္ ပါးစပ္ကို အသံုးျပဳျခင္း
- Anal practice ဆက္ဆံရာမွာ စအိုကို အသံုးျပဳျခင္း
- Anal Practice Q and A စအိုကိုအသံုးျပဳျခင္း အေမး-အေျဖမ်ား
- Sexually Transmitted Diseases (STDs) လိင္မွတဆင့္ ကူးစက္ေသာ ေရာဂါမ်ား
၂။ (က) သာမန္ ေယာက္်ား တစ္ေယာက္သည္ သူ၏ မိန္းမနဲ႔ တပတ္ကုိ အနည္းဆုံး ဘယ္ႏွစ္ႀကိပ္ ဆက္ဆံနုိင္ပါသလဲ။ ပ်မ္းမွ် အားျဖင့္ သိလုိပါတယ္။ အသက္အရြယ္နဲ႔ေရာ ဆုိင္ေနပါသလား။
တခါက မိန္းကေလးတေယာက္ အလုပ္ေလွ်ာက္တယ္။ ပံုစံမွာ ျဖည့္ရတာေပါ့။ Name နာမည္၊ Age အသက္ ျပီးေတာ့ Sex လာတယ္။ မိန္းကေလး ျပန္ေတြးျပီးမွ ေရးခ်လိုက္တာက Twice a week တပါတ္ ၂ ၾကိမ္။
လိင္ဆက္ဆံတဲ့ အၾကိမ္အေရအတြက္ကို ဆရာဝန္အေနနဲ႔ ေျပာဘို႔ အကိုးအကားရွာရင္ (အြန္လိုင္း) မွာ တေယာက္ တမ်ိဳး ကိုယ့္အေတြ႔၊ ကိုယ့္အေတြးေတြသာ ေရးၾကတာမ်ားတယ္။ တကဲ့သုေတသန နည္းတယ္။ သူမ်ားဆီက သုတေတြသာ ေရးႏိုင္ပါတယ္။ “ေရႊ” ေတြမွာလဲ ထူးျခားမယ္ ထင္ရပါတယ္။ ေနာင္မွာ Online ေမးခြန္းေတြကို ေလ့လာမႈျပဳျပီး စစ္တမ္း တခု ထြက္လာႏိုင္မလား မသိဘူး။
Durex (ဂ်ဴးရက္စ္) ေလ့လာဆန္းစစ္မႈရဲ႕ ၂ဝဝ၁ Sexual Satisfaction လိင္မႈေရးရာ ေက်နပ္မႈ စာရင္းဇယားတခုမွာ ဒီလိုပါရွိပါတယ္။
• တႏွစ္မွာ အေမရိကန္ေတြက (၁၃၂) ၾကိမ္၊ ရုရွား (၁၂၂) ၾကိမ္၊ ျပင္သစ္ေတြက (၁၂၁) ၾကိမ္၊ ဂရိစ္ေတြက (၁၁၅) ၾကိမ္ လိင္ဆက္ဆံၾကတယ္။
• အနည္းဆံုးႏိုင္ငံေတြက တရုတ္ (၆၉) ၾကိမ္၊ မေလးရွား (၆၂) ၾကိမ္၊ ဂ်ပန္ (၃၇) ၾကိမ္ လိင္ဆက္ဆံၾကတယ္။
• Living together လက္မထပ္ဘဲ အတူေန အတြဲေတြက တႏွစ္မွာ ၁၄၆ ၾကိမ္ လိင္ဆက္ဆံၾကတယ္။
• Marriage လက္ထပ္တဲ့ အတြဲေတြက (၉၈) ၾကိမ္ လိင္ဆက္ဆံၾကတယ္။
• Singles တကိုယ္ေတာ္သမားေတြက (၄၉) ၾကိမ္ လိင္ဆက္ဆံၾကတယ္။
• ေန႔တိုင္း လိင္ဆက္ဆံသူ ၄% ရွိတယ္။
• ၅၇% က ၇ ရက္တပါတ္ ၁ ၾကိမ္ လိင္ဆက္ဆံၾကတယ္။
• အျပင္ထြက္ အတူလည္သူ အတြဲေတြဟာ လိင္အတြက္ မဟုတ္တာမ်ားတယ္။
• ၂၂% က Peers အေဖၚတေယာက္ေယာက္နဲ႔ လိင္ဆက္ဆံၾကတယ္။
• ၁၉% က Partner အတူေနေဖၚနဲ႔ လိင္ဆက္ဆံၾကတယ္။
• ၁ဝ% က လိင္ကိစၥ မပါၾကဘူး။
Durex Survey ၂ဝဝ၃ ေလ့လာမႈအရ -
• ေလ့လာသူေတြမွာ ပ်မ္းမွ် ၁ ႏွစ္မွာ ၁၂၇ ၾကိမ္ လိင္ဆက္ဆံမႈျပဳၾကတယ္။
• လူမ်ိဳးအရ ေျပာရရင္ အေမရိကန္ေတြဟာ တႏွစ္မွာ ၁၁၈ ၾကိမ္ ဆက္ဆံၾကတယ္။ ဆြီဒင္ (၁ဝ၂) ၾကိမ္၊ မေလးရွား (၁ဝဝ) ၾကိမ္၊ စကၤာပူ (၉၆) ၾကိမ္သာ ဆက္ဆံၾကတယ္။
• ေလ့လာသူေတြထဲက ၃ ပံု ၁ ပံုက လိင္ကိစၥ ေက်နပ္မႈ ရၾကတယ္။
• အေရွ႕ဥေရာပႏိုင္ငံက အတြဲေတြက ပိုျပီး တက္ၾကြမႈ ရွိၾကတယ္။ တႏွစ္မွာ အၾကိမ္ ၁၅ဝ ဆက္ဆံတယ္။
• ၄၅% ဟာ One night stand အေဖၚတေယာက္ကို တညတာ ေပ်ာ္ပါးသူေတြ ျဖစ္ၾကတယ္။
• ထိုင္း၊ တရုတ္ နဲ႔ ဗီယက္နမ္ ႏိုင္ငံက အတြဲေတြဟာ ေရာင့္ရဲမႈ ရွိသူေတြျဖစ္တယ္။
• ဖင္လန္ နဲ႔ ရုရွားေတြက မေပ်ာ္ရဆံုးလူေတြ ျဖစ္တယ္။
• ၄၈% အမ်ိဳးသမီးေတြက Fake orgasm (ေအာဂဇင္) အတုလုပ္တယ္။
• နာမည္ၾကီး ေယာက္်ားေတြထဲက David Beckham, George Clooney and Ben Affleck တို႔နဲ႔ မင္းသမီးထဲက Jennifer Lopez, Catherine Zeta Jones, Halle Berry and Britney Spears တို႔ကို Sexy (ဆက္ဆီ) အျဖစ္ဆံုးေတြလို႔ ေရြးတယ္။
Durex Survey ၂ဝ၁ဝ ေလ့လာမႈအရ -
• ၄၄% အတြဲေတြက လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာ ေက်နပ္မႈရၾကတယ္။
• ၄၈% က Orgasm (ေအာ္ဂဇင္) ရေလ့ရွိၾကတယ္။
• ေယာက္်ားေတြက ၆၄% နဲ႔ မိန္းမေတြထက္ ႏွစ္ဆ Orgasms (ေအာ္ဂဇင္) ရၾကတယ္။
• အသက္ ၆၅ ႏွစ္ ေက်ာ္ေပမဲ့လဲ တပါတ္ အနည္းဆံုး ၁ ၾကိမ္ လိင္ဆက္ဆံၾကတယ္။
• Mutual respect အျပန္အလွန္ ေလးစာမႈ ရွိၾကတာဟာ လိင္ကိစၥ ေက်နပ္မႈရေစဘို႔ရာ အလြန္အေရးပါတယ္။
• ေက်နပ္တယ္လို႔ ဆိုသူေတြထဲက ၈၂% က အဲလို ေလးစားသမႈရွိတာကို ထုတ္ေျပာတယ္။
• ၃၉% ဟာ Love and romance ခ်စ္ေမတၠာနဲ႔ စိတ္ကူးယဥ္မႈရတာမ်ိဳး ပိုေတာင့္တၾကတယ္။
• ၃၆% ဟာ Quality time အရည္အေသြးပါတဲ့ က်နပ္မႈကို လိုလားတယ္။
• ၃၁% ဟာ Fun အေပ်ာ္သေဘာ နဲ႔ ဆက္ဆံေရးေကာင္းတာကို ပိုလိုလားျပီး၊
• ၂၉% ဟာ Sex drive လိင္စိတ္တြန္းအား ပိုလိုခ်င္ၾကတယ္။
• ၃၇% ဟာ စိတ္ဖိစီးမႈ သက္သာသြားတယ္၊ အားကုန္သြားတယ္လို႔ ခံစားရတယ္။
အေမရိကန္ (အင္ဒီယားနာ) မွာ ရွိတဲ့ National Survey of Sexual Health and Behavior (NSSHB) နဲ႔ Center for Sexual Health Promotion at Indiana University’s School of Health, Physical Education and Recreation တို႔ ပူးတြဲျပီး က်ယ္ျပန္႔တဲ့ ေလ့လာမႈတခုကို အသက္ ၁၄ ႏွစ္ကေန ၉၄ အထိရွိတဲ့ ၅၈၆၅ ေယာက္ကို ဆယ္စုႏွစ္ ႏွစ္ခုတြက္ လုပ္ခဲ့တယ္။
• (ဗဂ်ိဳင္းနာ) ကို လိင္ဆက္မႈျပဳတာေတြထဲက ၄ ပံု ၁ ပံု ကသာ (ကြန္ဒြမ္) သံုးတယ္။ တကိုယ္ေတာ္သမားထဲက ၃ ပံု ၁ ပံု (ကြန္ဒြမ္) သံုးတယ္။
• (ကြန္ဒြမ္) သံုးစြဲမႈ တက္လာေပမဲ့ အမ်ားၾကီးလိုေသးတယ္။ အျဖဴမဟုတ္သူေတြက ပိုသုံးလာၾကတယ္။
• လူအေတာ္မ်ားမ်ား သူမ်ားေတြရဲ႕ လိင္မႈအေရးကို စိတ္ဝင္စားၾကတာလဲ ေတြ႔ရတယ္။
• ခ်ိန္းေတြ႔ျပီး အတူေနသူေတြဟာ ဆက္ဆံတာကို တမ်ိဳးမက လုပ္ေဆာင္ၾကတယ္။ (ဗဂ်ိဳင္းနား) ကို အမ်ားဆံုး အသံုးျပဳတာ ျဖစ္ေပမဲ့ အေဖၚနဲ႔ (မာစတာေဘးရွင္း) လုပ္တာ၊ (အိုရယ္) ပါးစပ္အသံုးျပဳတာေတြကိုပါ တြဲၾကတယ္။
• အသက္ငယ္ရြယ္သူေတြ ပိုလုပ္လာေနတာ ေတြ႔လာရတယ္။
• ေယာက္်ားေတြက သူတို႔အေဖၚ မိန္းမေတြမွာ Orgasm (ေအာ္ဂဇင္) ရပါတယ္လို႔ ၈၅% က ေျပာတယ္။
• မိန္းမေတြကေနေျပာတာက ၆၄% မွာ Orgasm (ေအာ္ဂဇင္) ရတယ္။
• ေယာက္်ားေတြက (ဗဂ်ိဳင္းနား) ကို အသံုးျပဳတာကေန အမ်ားဆံုး (ေအာ္ဂဇင္) ရၾကတယ္။
• မိန္းမေတြက (အိုရယ္လ္) နည္းပါတြဲတာက ပိုျပီး (ေအာ္ဂဇင္) ရၾကတယ္။
• မိန္းမ ၇% နဲ႔ ေယာက္်ား ၈% တို႔ဟာ Gay, Lesbian or Bisexual လိင္တူ ဒါမွမဟုတ္ လိင္ႏွစ္မ်ိဳးလံုး သံုးသူေတြ ျဖစ္ၾကတယ္။
• ၁၇ ႏွစ္အရြယ္ ေယာက္်ားေလး ၄ဝ% ဟာ လြန္ခဲ့တဲ့ တႏွစ္အတြင္း လိင္ဆက္ဆံခဲ့ၾကတယ္။
• ၁၇ ႏွစ္အရြယ္ မိန္းကေလး ၂၇% ဟာ လြန္ခဲ့တဲ့ ရက္ ၉ဝ အတြင္းမွာ လိင္ဆက္ဆံခဲ့ၾကတယ္။
(ခ) တကယ္လို႔ သာမန္ထက္ နည္းျပီး ဆက္ဆံနုိင္တယ္ဆုိ ဘယ္လုိ ေဆးမ်ဴိးကုိ သုံးစြဲသင့္ပါသလဲရွင္။ အားတုိးေဆး ေသာက္ျခင္းက မ်ားေစနုိင္ပါသလား။
ဖတ္စရာေတြ ေရးထားပါတယ္။
- Libido ဟိုစိတ္-ဒီစိတ္
- Sex helps elderly women age gracefully (ဆက္က္စ္) ဟာ အမ်ိဳးသမီးေတြကို အရြယ္မငယ္ေပမဲ့လဲ က်က္သေရ ရွိေနေစတယ္
- Flibanserin Boosts Sex Life of Low-Libido Women အမ်ိဳးသမီးေတြ လိင္စိတ္ကဲေစတဲ့ေဆး
- Women need to chat to pep up libido စိတ္နည္းေနသည့္ အမ်ိဳးသမီးမ်ား ဆရာဝန္ႏွင့္ စကားေျပာပါ။
- Female Libido အမ်ိဳးသမီး “စိတ္” နည္းေနျခင္း
- Kegel exercises for Men ေယာက္်ားမ်ား စိတ္ဝင္စားၾကသည္
- Aphrodisiac လိင္စိတ္အားေပး အစာနဲ႔ ေဆးမ်ား ျဖစ္ပါတယ္။
- Flibanserin Boosts Sex Life of Low-Libido Women အမ်ိဳးသမီးေတြ လိင္စိတ္ကဲေစတဲ့ေဆး
ခ်ဳပ္လိုက္ရင္ အၾကိမ္ေရ အကန္႔အသတ္ မရွိပါ။ အသက္အကန္႔အသတ္ မရွိပါ။ လင္နဲ႔မယား အရြယ္၊ အေလ့အထ တူသူေတြ ညားၾကရင္ အေကာင္းဆံုး ျဖစ္တယ္။ အားနည္းေနသူကို အားကူေပးႏိုင္တယ္။ နားလည္မႈရွိရင္ အိမ္ေထာင္ေရး ျပႆနာကို ေရွာင္ႏိုင္မယ္။ ေဖါက္ျပန္တယ္ဆိုတာ အလိုဆႏၵကဲလို႔ ျဖစ္ႏိုင္သလို အက်င့္ မေကာင္းလို႔လဲ ျဖစ္ေသးတယ္။ မ်ိဳးရိုးနဲ႔ ဆိုင္တယ္လို႔လဲ ေျပာႏိုင္တာေတြ ရွိတယ္။ ပတ္ဝန္းက်င္ ေစ့ေဆာ္မႈေတြကလဲ သက္ေရာက္တယ္။ ေဆးနဲ႔ ကုစားလို႔ ရတာေတြ ရွိသလို လိင္ေဆးပညာရွင္နဲ႔ တိုင္ပင္ရမွာလဲရွိမယ္။
Credit: ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
ညအိပ္ယာဝင္ခါနီးရင္ မ်က္နွာသစ္ဖို႔ မေမ့ပါနဲ႔
အလွအပကို
ျမတ္ႏိုးသူေတြ အတြက္ လုပ္သင့္တဲ့ အမူအက်င့္ တစ္မ်ိဳး ျဖစ္ပါ တယ္။ မိမိအသား
အေရနွင့္ ကိုက္ညီေသာ ခရင္ေလးနဲ႔ ညအိပ္ယာဝင္ခါနီးတိုင္း မ်က္နွာသစ္ေပးမယ္
ဆိုပါက အသားအအရည္ကို ပိုမိုျဖဴဝင္ေစျပီး ဝက္ျခံ ထြက္ျခင္း ကိုလည္း သက္သာ
ေစမွာပါ။ ဒါ့အျပင္ မနက္အိပ္ယာထတဲ့ အခါ အဆီျပန္တတ္သူမ်ား လုပ္ေပး သင့္ပါ
တယ္။ဒီလို ေန႔တိုင္း သစ္ေပးပါက မ်က္နွာ အမာရြတ္မ်ား အနာ အဆာ မ်ားကုိလည္း ေလ်ာ့ပါးသက္သာ ေစမွာျဖစ္ ပါတယ္။ တစ္ေနကုန္ ကပ္ညိေနတဲ့ အညစ္အေၾကးမ်ား ဒါမွမဟုတ္ မိတ္ကပ္မ်ားကို အိပ္ယာ ဝင္ခါနီး မ်က္နွာသစ္လိုက္တဲ့ အတြက္ စိတ္ကိုလည္း ေပ့ါပါး လြတ္လပ္ေစကာ က်န္းမာေရး အတြက္ပါ ေကာင္းမြန္ေစမွာ ျဖစ္ပါတယ္။
မ်က္နွာ သစ္လိုက္လို႔ စိတ္လန္းဆန္းသြားျပီး အိပ္ရတာလည္း ပိုမိုျပီး အိပ္ေပ်ာ္ေစမွာ ျဖစ္ပါ တယ္။ ဒါေၾကာင့္ အိပ္ယာဝင္ခါနီးရင္ မ်က္နွာသစ္ဖို႔ မေမ့ပါနဲ႔။
Ref -healthnews
ေသးေနတယ္ထင္တဲ့ ေယာကၤ်ားေလးမ်ား ဖတ္ရန္(+၁၈)
Injection of liquid silicone into the penis and the scrotum လိင္တံနဲ႔ ကပ္ပဲ့အိပ္ထဲထိုးနည္းမွာ ေကာင္းတာေရာ ဆိုးတာပါ ရွိတယ္။ လံုးပါတ္ သိသိသာသာ တိုးလာမယ္ မရွည္ေစပါ။ ၉ ဆအထိ ၾကီးေစႏိုင္တယ္။ ေဆးထိုးလိုက္လို႔ အနားက တစ္ရွဴး (ေသြးေၾကာ၊ အာရံုေၾကာ) ေတြထိခိုက္ႏိုင္ျပီး ထံုလာတတ္တယ္။ အမာရြတ္လိုျဖစ္တတ္တယ္။ အဆင္မသင့္ရင္ လိင္ဆက္ဆံတာမွာ ေျပာင္းျပန္ အက်ိဳး ျဖစ္ေစႏိုင္တယ္။ FDA ကအသိအမွတ္ မျပဳေသးဘူး။ လူ ၅၈ ေယာက္ကို စစ္တမ္းထုတ္ေတာ့ ဒီလိုေတြ႔လာရတယ္။
• အရွည္ Length = YES 276; NO 690
• အတုတ္ Thickness = YES 483; NO 414
• အခ်ိဳးအစား Proportion = YES 328; NO 483
• ပံုသဏၭာန္ Asthetics = YES 172; NO 776
• အလုပ္ Function = YES 621; NO 224
Internet ကေန Pills (Penis enlargement pills, penis patches or ointments) ေၾကာ္ညာတာေတြ မေကာင္းပါ။ Flora Research of California and by the University of Maryland က အဲဒီေဆးေတြထဲမွာ မိႈ၊ ဗက္တီးရီးယားေတြ ပါတယ္လို႔ ေျပာတယ္။
Stretching ၂ဝဝ၂ မွာ International Journal of Impotence Research ေျပာတာက ေကာင္းတယ္တဲ့။ ၂ဝဝ၉ မွာ University of Turin ကလဲ ေကာင္းတယ္ ေျပာတယ္။ ပလပ္စတစ္ကြင္း နဲ႔ Dynamic metallic rods ၂ ခု ပါတယ္။ ဆြဲဆန္႔ ေပးေနမယ္။ တေန႔မွာ ၄ နာရီ၊ ၆ လ လုပ္ရင္ အရွည္ ၂-၃ စင္တီမီတာ တိုးလာတယ္။
ေမးခြန္းကို ေျဖဘို႔ ခ်ဳပ္လို႔ ရပါျပီ။ လူတေယာက္နဲ႔ တေယာက္ အေျခခံ မတူၾကပါ။ သူတို႔အေဖၚေတြလဲ ကြဲလြဲၾကမယ္။ (ဗိုင္ယာဂရာ) ေဆးက တခ်ိဳ႕အတြဲေတြအတြက္ အလြန္မတန္ေကာင္းျပီး တခ်ိဳ႕မွာ အသင့္အတင့္ ေကာင္းပါမယ္။
ကၽြန္ေနာ့္ အသက္က ၂၄ နစ္ ရွိပါၿပီ။ မိန္းကေလးနဲ႔ ၂-၃ ၾကိမ္ ဆက္ဆံဖူးပါတယ္။ မိန္းကေလးကေျပာတယ္ ကၽြန္ေနာ့္ရဲဲ႕ က်ားအဂၤါဟာ သူေတြ႕ဖူးသမွ် လူေတြထဲမွာ အေသးဆံုးတဲ့ ေသးတာက သာမန္လူေတြထက္ ပုိေသးေနတာတဲ့။ မိန္းကေလး တစ္ေယာက္ ေနာက္တစ္ၾကိမ္ ဆက္ဆံဖုိ႔ ဆြဲေဆာင္နုိင္မႈ အားနည္းမယ္တဲ့။ မိန္းမရရင္ေတာင္ နင့္မိန္းမက အရင္ တစ္ေယာက္ေယာက္နဲ႔ ဆက္ဆံဖူးတာျဖစ္ျဖစ္ အေခြၾကည့္ဖူး တာျဖစ္ျဖစ္ နင့္ဟာကို သိသြားၿပီး စြဲလမ္းမႈနည္းမယ္တဲ့။ ျပႆာနာ ရွိနုိင္တယ္တဲ့။ အဲ့ဒီေတာ့ လိင္တံၾကီးမဲ့ ရွည္မဲ့ နည္းလမ္း (သုိ႔မဟုတ္) ေဆးညႊန္းေလးေတြရွိရင္ ေျပာျပေပး ေစခ်င္ပါတယ္။ အားငယ္စရာျဖစ္ေန လို႔ပါ။ ပံုမွန္ လိင္အဂၤါ မထခင္မွာဆုိ ပုိသိသာတယ္။ ေသးၿပီး တုိေနတယ္။ စိတ္ၾကြ ေနရင္္ေတာ့ နည္းနည္းေလး ပုိၾကီးလာတယ္။ ဒါကလည္း သာမန္ ေယာက္်ားေလးေတြ ဟာေတြထက္ေတာ့ ေသးေနလြန္းလို႔ပါ။ လက္ရွိေနတာက ျပည္ပမွာျဖစ္ပါတယ္။
• Penis enlargement က်ားအဂၤါ ၾကီးေစျခင္း ကို ဖတ္ျပီးျပီလား။ ဖတ္ပါ၊ လုပ္လို႔ရတာ လုပ္ပါ။ အတုအပေတြ၊ မေသျခာတဲ့နည္းေတြ အားမကိုးပါနဲ႔၊ လက္တည့္မစမ္းပါနဲ႔။
• အဲဒါထဲမွာ မပါေသးတာ ေရးပါအံုးမယ္။ ပဌမအခ်က္ စိတ္အား မငယ္ပါနဲ႔။ ၾကိဳးစားေနရင္း ၾကီးလာမယ္လို႔ စြံျမဲယံုၾကည္ထားပါ။ သစ္ပင္-ပန္းပင္ေတြကိုေတာင္ စိတ္နဲ႔ ဖူးေစ-ပြင့္ေစ လုပ္လို႔ရတယ္။
• ဆက္ဆံရာမွာ အရြယ္အစား မၾကီးေသးဘူးဆိုရင္ တျခားနည္းနာနဲ႔ ပိုအဆင္ေျပမွာ လုပ္ရမယ္။
• ေငြနဲ႔ ဆက္ဆံရတဲ့ မိန္းမေတြဟာ တျခားမိန္းကေလးေတြနဲ႔ မတူပါ။ အေပ်ာ္မိန္းမေတြကို ထားလိုက္ပါ။ တျခားမိန္းကေလးနဲ႔ ဆိုင္တာဘဲ ေရးပါမယ္။
• ကိုယ့္မွာ မရြယ္အစား ေသးတယ္ဘဲ ထားပါ၊ တျခားအရာမွာ သူမ်ားထက္ သာေအာင္လုပ္ဘို႔ ၾကိဳးစားႏိုင္ပါတယ္။ သိတဲ့အတိုင္း မ်က္စိမျမင္သူဟာ နားအၾကား ပိုႏိုင္တယ္။
• ဘာေတြ သာေစရမလဲ။ အမ်ားၾကီးပါ။ အေဖၚမိန္းကေလးကို သာယာ-ေက်နပ္ေစမွာ ေရြးတတ္ရမယ္။
• သူဘာၾကိဳက္သလဲ သိေအာင္ ၾကိဳးစားပါ။
• ဇနီး-ခ်စ္သူ မေပၚမွာ လိင္ဆက္ဆံတာ တခုထဲကိုသာ မစဥ္းစားပါနဲ႔။ ကာမဆက္ဆံတယ္ဆိုတာ ခ်စ္ျခင္းရဲ႕ အဆံုးစြန္ တေနရာကို သယ္ပို႔တာ ျဖစ္တယ္။ ပိုခ်စ္တတ္ေအာင္လုပ္ဘို႔ လိုပါမယ္။
• လိင္ဆက္ဆံတာကို ေျပာရေအာင္။ မဆက္ဆံမီ၊ ဆက္ဆံဆဲ နဲ႔ အျပီး သံုးပိုင္းရွိတယ္။ သံုးပိုင္းလံုးမွာ အေကာင္းဆံုး ျဖစ္ပါေစ။
• Foreplay အေကာင္းဆံုးလုပ္ပါ။ သူၾကိဳက္မွာ ေရြးတတ္ပါေစ။ မတူၾကပါ။ အခ်ိန္ေပးပါ။
• အဂၤါအရြယ္အစားဟာ ဒုတိယပိုင္းမွာသာ ေနရာရွိပါတယ္။
• တကယ့္အဆင့္ -
- (အိုရယ္လ္) နည္းလဲသံုးပါ။ တခ်ိဳ႕မိန္းကေလးကို ဒီနည္းတခုထဲနဲ႔ (ေအာ္ဂဇင္) ရေအာင္လုပ္ႏိုင္တယ္။ တခါတေလျဖစ္ျဖစ္ ရေစေပါ့။ (အိုရယ္လ္) ကလဲ အျပန္-အလွန္ေပါ့။
- (ေအနယ္လ္) နည္းလဲ သေဘာဘဲ။ သူက မၾကီးရင္လဲ ျဖစ္တယ္။
- မိန္းကေလးေတြကို ထိမိစတဲ့ေနရာဆိုတာ ေရးထားသလို ေနရာေတြကို အသံုးျပဳပါေလ။
- ကိုယ္ကေပးႏိုင္တဲ့ အခ်ိန္ ပိုႏိုင္ေအာင္ ၾကိဳးစားပါ။ ၾကာၾကာ ဆက္ဆံႏိုင္ပါေစ။
- (ပိုေဇရွင္) အေျပာင္းအလဲ၊ အရွိန္ အေျပာင္းအလဲ၊ ေနရာထိုင္ခင္း အေျပာင္းအလဲ။
- သူလိုျခင္တဲ့ အရာရွာပါ။ ျဖည့္ဆီးပါ။
- သူ (ေအာ္ဂဇင္) ရေအာင္ ၾကိဳးစားပါ။ ေစာေစာပိုင္ မရေသးလဲ လံုးဝ စိတ္ပ်က္ပါနဲ႔။
• လိုအပ္လာရင္ Virgra ေဆး သံုးပါ။
• ကိုယ္က အဆင္သင့္ မရွိရင္ သူစိတ္မလာေစေအာင္ ၾကံေဆာင္ပါ။
• တခါျပီး ေနာက္တခါ ဆက္ဆံႏိုင္ပါေစ။
• တခ်ိဳ႕မိန္းမေတြ နာတာ မၾကိဳက္ပါ။ အရြယ္အစားေၾကာင့္ နာေစတတ္တယ္။
• ဖူးဇာပါရင္ ငယ္ရြယ္သူကို ယူပါ။
• တခါမွ မဆက္ဆံဘူးသူကို ေရြးႏိုင္ရင္ ေရြးပါ။
• စိတ္အား မငယ္ပါနဲ႔။ ၾကိဳးစားေနရင္း ၾကီးလာမယ္လို႔ စြံျမဲယံုၾကည္ထားပါ။ သစ္ပင္-ပန္းပင္ေတြကိုေတာင္ စိတ္နဲ႔ ဖူးေစ-ပြင့္ေစ လုပ္လို႔ ရတယ္။
• ထပ္ေရးပါရေစ။ စိတ္အား တင္းပါေလ။ ကိုယ္လိုလူေတြ တေလွၾကီးပါ။ Small is beauty!
Credit: ေဒါက္တာတင့္ေဆြ
HIV ပိုးကို ေသေစႏိုင္တဲ့ ကြန္ဒံုး စတင္ ေရာင္းခ် သင့္မသင့္ သံုးသပ္ေနၾက
အဲဒီ ကြန္ဒုံးဟာ HIV ဗိုင္းရပ္စ္ ပိုးအျပင္၊ လိင္အဂၤါ တဝိုက္မွာ ျဖစ္တတ္တဲ့ ေရရုံေတြနဲ႔ လိင္ဆက္ဆံမႈကေန ျဖစ္ေပၚတတ္တဲ့ တျခား ေရာဂါပိုး ေတြကိုလည္း ၉၉.၉ % အထိ သတ္ပစ္ႏိုင္ စြမ္းရွိ တယ္လို႔ ဆို ပါတယ္။
ပိုးသတ္ေဆးေတြ ပါဝင္တဲ့ ကြန္ဒုံးေတြကို ၾသစေၾတးလ် ႏိုင္ငံက Startpharma ကုမၸဏီက တီထြင္ တာျဖစ္ၿပီး အဲဒီ ကြန္ဒုံးေတြကို VivaGel လို႔ ေခၚပါတယ္။
အဲဒီ ကြန္ဒုံးေတြကို အမ်ားျပည္သူေတြဆီ ေရာင္းခ်ဖို႔ သင့္မသင့္ သက္ဆိုင္ရာက သုံးသပ္မႈေတြလုပ္ေနၿပီး အကယ္လို႔ ခြင့္ျပဳခ်က္ေပးမယ္ဆိုရင္ သီတင္းပတ္ အနည္းငယ္အတြင္း ေရာင္းခ်ႏိုင္မယ္လို႔လည္း သိရပါတယ္။
ကမာၻေပၚက လူသန္းေပါင္း ၃၅ သန္းေလာက္ဟာ AIDS ေရာဂါျဖစ္လာေစတဲ့ HIV ဗိုင္းရပ္စ္ပိုး ကူးစက္ခံရသူေတြ ျဖစ္ၾကၿပီး AIDS ေရာဂါတိုက္ဖ်က္ေရးအတြက္ မဲလ္ဘုန္းၿမိဳ႕မွာ ကမာၻ႔ညီလာခံ က်င္းပေနၾကပါတယ္။
AIDS ညီလာခံနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ ေဆာင္းပါးေတြနဲ႔ ဓာတ္ပုံေတြကိုလည္း ဒီရက္ပိုင္းမွာ ၾကည့္ရွဳလို႔ရေအာင္ လုပ္ေဆာင္ေပးမွာ ျဖစ္ပါတယ္။
ABC Radio Australia
http://www.radioaustralia.net.au/burmese/2014-07-22/1346171

ေသြးလြန္တုပ္ေကြးေရာဂါ ( Dengue fever )
( ေသြးလြန္တုပ္ေကြးႏွင့္ပတ္သက္ၿပီး အထူးသတိေပးၿခင္းႏွင့္ က်န္းမာေရး
အသိမ်ားသိရွိေစရန္ မႀကာခဏတင္ၿပေပးခဲ့ပါတယ္ ယခု ထပ္မံၿပီး ဂရုစုိက္ေစခ်င္လုိ
့သိသင့္တာကုိ ဆက္လ်က္ တင္ၿပေပးပါသည္ .... mg mandalay )
ေသြးလြန္တုပ္ေကြးေရာဂါကုိ အားလုံးသိထားသည့္ ၿခင္ေႀကာင့္ၿဖစ္သည့္ေရာဂါတစ္မ်ဳိးဘဲၿဖစ္ပါတယ္ ေအးဒီစ္ အမ်ဳိးအစားသည္သာ ေသြးလြန္တုပ္ေကြးဗုိင္းရပ္စ္ပုိးကုိ သယ္ေဆာင္ႏုိင္သည္ၿခင္ၿဖစ္ပါတယ္ ေသြးလြန္တုပ္ေကြးၿဖစ္ေနသည့္လူတစ္ေယာက္ကုိ ကုိက္လုိက္ၿပီး ဌင္းၿခင္သည့္ေနာက္တစ္ေယာက္ကုိ ကုိက္လုိက္ပါက ကူးစပ္ၿခင္းၿဖင့္ ေသြးလြန္ုတုပ္ေကြးေရာဂါ ထပ္မံကူးစက္ၿပန္ ့ပြားပါေတာ့သည္ ။
ေသြးလြန္တုပ္ေကြးစၿဖင္သည့္အေနအထားတစ္ခုကုိေၿပာၿပရရင္ ရုိးရုိးပုံမွန္ဖ်ားသည့္အတုိင္းစၿဖစ္လာပါတယ္ အဲလုိခ်ိန္မွာ ေဝဒနာခံစားရသူသည္ တစ္ကုိယ္လုံးကုိက္လာပါတယ္ အဲလုိၿဖစ္ေနသည့္ ကေလးေတြက ခံစားမွဳ ့ကုိ မေၿပာတက္ေတာ့ ဖ်ားေနသည့္ကေလးကုိ မိဘမ်ားက ပုံမွန္ဖ်ားေနသည့္အတုိင္းထင္ၿပီး ရက္အနည္းငယ္ႀကာလာလုိ ့မေပ်ာက္ႏုိင္ၿဖစ္လာေတာ့မွာ ေဆးရုံးကုိေရာက္လာႀကတာမ်ားပါတယ္ ဒါေႀကာင့္လဲ မၿဖစ္သင့္တာေတြလြန္တာေတြၿဖစ္လာေတာ့ ေနာက္ဆက္တြဲ စိတ္မေကာင္းဝမ္းနည္းစရာမ်ားစြာၿဖစ္ေပၚခဲ့ႀကပါတယ္ အခုတင္ၿပသည့္ အပိုိင္းကုိ ကေလးမိဘမ်ားတုိင္း အထူးသိထားသင့္သည့္အခ်က္တစ္ခုပါ ။
ေသြးလြန္တုပ္ေကြးအမ်ဳိးအစား (၃)မ်ုဳိးၿဖင့္ တုပ္ေကြးေကြးႀကပါတယ္။
(၁) Dengue Fever ကေတာ့ ပုံမွန္ဖ်ားနာ တုပ္ေကြးပါ
(၂) Dengue Hemorrhagic Fever (DHF) ဒီအမွတ္စဥ္ကေတာ့ ၿပင္းထန္းစြာၿဖစ္ေပၚ ႏုိင္သည့္တုပ္ေကြးၿဖစ္ပါတယ္ ဘာၿဖစ္လုိ ့လဲဆုိေတာ့ ေသြးယုိစိမ့္မွဳ ့အပုိင္းေတြၿဖစ္ေပၚလာလုိ ့ပါ ။
(၃) Dengue Shock Symdrome အဆင့္ေရာက္ေနရင္ေတာ့ ေနာက္က်ေနတယ္လုိ ့ေတာင္ ေၿပာလုိ ့ရသည္ ဖ်ားနာတုပ္ေကြးအမ်ဳိးအစားမ်ားထဲ့က ေဝဒနာရွင္တစ္ေယာက္ကုိ ေၿပာင္းလဲသြားေစႏုိင္လုိ ့ အထူးသတိထား ႀကပ္မတ္ကုသရေတာ့သည့္ အပုိင္းၿဖစ္ပါတယ္ အလြန္ပင္အေရးသည္လုိ ့ေတာင္ ဆုိလုိရပါတယ္ ။
ကေလးငယ္တစ္ေယာက္သည့္ ပုံမွန္ဖ်ားနာၿခင္းစၿဖစ္ၿပီး အၿပင္းဖ်ားလုိက္ သက္သလာလုိက္ၿဖစ္ေနတယ္ဆုိၿပီးေတာ့ မေပါ့ဆသင့္ပါဘူး ကေလးေတြမွာ အဖ်ားက်တယ္ဆုိရင္ ေဆာ့ကစားခ်င္သည့္စိတ္ေတြၿဖစ္လုိ ့ေဆာ့ပါတယ္ ဒီေရာဂါႀကေတာ့ ေသြးလန္ ့လုိ ့သာ အဖ်ားက်ၿပီး ကေလးမွာ ေမွးေနပါတယ္ အဲလုိ ့ၿဖစ္ေနၿပီးဆုိရင္ ရက္အေနအားၿဖင့္ ၃ ရက္ေက်ာ္လာရင္ေတာ့ မိဘမ်ား ၊ အုပ္ထိန္းသူမ်ားအေနၿဖင့္ ေဆးရုံးေဆးခန္းသုိ ့ခ်က္ၿခင္းသြားေရာက္ကုသမွဳ ့ခံယူပါလုိ ့ ေၿပာႀကားလုိပါတယ္ ။
မလြန္ခင္က ကုသၿခင္းၿဖင့္ အသက္ကုိ ကယ္တင္ႏုိင္မွာၿဖစ္လုိ ့ပါဘဲ တစ္ခ်ဳိ ့မိဘေတြ မိတ္ေဆြေတြမွာ ဒါေလးေတြေကာင္းတယ္ သူတုိ ့ေတြလဲ ဒါနဲ ့ေပ်ာက္ႀကတယ္ဆုိၿပီး နားေယာင္လုိက္တက္ႀကပါတယ္ အဲလုိမ်ဳိးေတြ ေလွ်ာက္ေနႀကလုိ ့လဲ မၿဖစ္သင့္သည့္ခံစားရသည့္လူေတြ မနည္းေတာ့ပါဘူး ။ အေကာင္းဆုံးကေတာ့ ေဆးရုံးကုိသာ ကုသပါလုိ ့တုိက္တြန္းေၿပာႀကားလုိက္ပါသည္ ။
အသက္ရာေက်ာ္ ရွည္ပါေစ
Mg Mandalay
https://www.facebook.com/mg.mandalay?fref=ts&ref=br_tf
ေသြးလြန္တုပ္ေကြးေရာဂါကုိ အားလုံးသိထားသည့္ ၿခင္ေႀကာင့္ၿဖစ္သည့္ေရာဂါတစ္မ်ဳိးဘဲၿဖစ္ပါတယ္ ေအးဒီစ္ အမ်ဳိးအစားသည္သာ ေသြးလြန္တုပ္ေကြးဗုိင္းရပ္စ္ပုိးကုိ သယ္ေဆာင္ႏုိင္သည္ၿခင္ၿဖစ္ပါတယ္ ေသြးလြန္တုပ္ေကြးၿဖစ္ေနသည့္လူတစ္ေယာက္ကုိ ကုိက္လုိက္ၿပီး ဌင္းၿခင္သည့္ေနာက္တစ္ေယာက္ကုိ ကုိက္လုိက္ပါက ကူးစပ္ၿခင္းၿဖင့္ ေသြးလြန္ုတုပ္ေကြးေရာဂါ ထပ္မံကူးစက္ၿပန္ ့ပြားပါေတာ့သည္ ။
ေသြးလြန္တုပ္ေကြးစၿဖင္သည့္အေနအထားတစ္ခုကုိေၿပာၿပရရင္ ရုိးရုိးပုံမွန္ဖ်ားသည့္အတုိင္းစၿဖစ္လာပါတယ္ အဲလုိခ်ိန္မွာ ေဝဒနာခံစားရသူသည္ တစ္ကုိယ္လုံးကုိက္လာပါတယ္ အဲလုိၿဖစ္ေနသည့္ ကေလးေတြက ခံစားမွဳ ့ကုိ မေၿပာတက္ေတာ့ ဖ်ားေနသည့္ကေလးကုိ မိဘမ်ားက ပုံမွန္ဖ်ားေနသည့္အတုိင္းထင္ၿပီး ရက္အနည္းငယ္ႀကာလာလုိ ့မေပ်ာက္ႏုိင္ၿဖစ္လာေတာ့မွာ ေဆးရုံးကုိေရာက္လာႀကတာမ်ားပါတယ္ ဒါေႀကာင့္လဲ မၿဖစ္သင့္တာေတြလြန္တာေတြၿဖစ္လာေတာ့ ေနာက္ဆက္တြဲ စိတ္မေကာင္းဝမ္းနည္းစရာမ်ားစြာၿဖစ္ေပၚခဲ့ႀကပါတယ္ အခုတင္ၿပသည့္ အပိုိင္းကုိ ကေလးမိဘမ်ားတုိင္း အထူးသိထားသင့္သည့္အခ်က္တစ္ခုပါ ။
ေသြးလြန္တုပ္ေကြးအမ်ဳိးအစား (၃)မ်ုဳိးၿဖင့္ တုပ္ေကြးေကြးႀကပါတယ္။
(၁) Dengue Fever ကေတာ့ ပုံမွန္ဖ်ားနာ တုပ္ေကြးပါ
(၂) Dengue Hemorrhagic Fever (DHF) ဒီအမွတ္စဥ္ကေတာ့ ၿပင္းထန္းစြာၿဖစ္ေပၚ ႏုိင္သည့္တုပ္ေကြးၿဖစ္ပါတယ္ ဘာၿဖစ္လုိ ့လဲဆုိေတာ့ ေသြးယုိစိမ့္မွဳ ့အပုိင္းေတြၿဖစ္ေပၚလာလုိ ့ပါ ။
(၃) Dengue Shock Symdrome အဆင့္ေရာက္ေနရင္ေတာ့ ေနာက္က်ေနတယ္လုိ ့ေတာင္ ေၿပာလုိ ့ရသည္ ဖ်ားနာတုပ္ေကြးအမ်ဳိးအစားမ်ားထဲ့က ေဝဒနာရွင္တစ္ေယာက္ကုိ ေၿပာင္းလဲသြားေစႏုိင္လုိ ့ အထူးသတိထား ႀကပ္မတ္ကုသရေတာ့သည့္ အပုိင္းၿဖစ္ပါတယ္ အလြန္ပင္အေရးသည္လုိ ့ေတာင္ ဆုိလုိရပါတယ္ ။
ကေလးငယ္တစ္ေယာက္သည့္ ပုံမွန္ဖ်ားနာၿခင္းစၿဖစ္ၿပီး အၿပင္းဖ်ားလုိက္ သက္သလာလုိက္ၿဖစ္ေနတယ္ဆုိၿပီးေတာ့ မေပါ့ဆသင့္ပါဘူး ကေလးေတြမွာ အဖ်ားက်တယ္ဆုိရင္ ေဆာ့ကစားခ်င္သည့္စိတ္ေတြၿဖစ္လုိ ့ေဆာ့ပါတယ္ ဒီေရာဂါႀကေတာ့ ေသြးလန္ ့လုိ ့သာ အဖ်ားက်ၿပီး ကေလးမွာ ေမွးေနပါတယ္ အဲလုိ ့ၿဖစ္ေနၿပီးဆုိရင္ ရက္အေနအားၿဖင့္ ၃ ရက္ေက်ာ္လာရင္ေတာ့ မိဘမ်ား ၊ အုပ္ထိန္းသူမ်ားအေနၿဖင့္ ေဆးရုံးေဆးခန္းသုိ ့ခ်က္ၿခင္းသြားေရာက္ကုသမွဳ ့ခံယူပါလုိ ့ ေၿပာႀကားလုိပါတယ္ ။
မလြန္ခင္က ကုသၿခင္းၿဖင့္ အသက္ကုိ ကယ္တင္ႏုိင္မွာၿဖစ္လုိ ့ပါဘဲ တစ္ခ်ဳိ ့မိဘေတြ မိတ္ေဆြေတြမွာ ဒါေလးေတြေကာင္းတယ္ သူတုိ ့ေတြလဲ ဒါနဲ ့ေပ်ာက္ႀကတယ္ဆုိၿပီး နားေယာင္လုိက္တက္ႀကပါတယ္ အဲလုိမ်ဳိးေတြ ေလွ်ာက္ေနႀကလုိ ့လဲ မၿဖစ္သင့္သည့္ခံစားရသည့္လူေတြ မနည္းေတာ့ပါဘူး ။ အေကာင္းဆုံးကေတာ့ ေဆးရုံးကုိသာ ကုသပါလုိ ့တုိက္တြန္းေၿပာႀကားလုိက္ပါသည္ ။
အသက္ရာေက်ာ္ ရွည္ပါေစ
Mg Mandalay
https://www.facebook.com/mg.mandalay?fref=ts&ref=br_tf
Subscribe to:
Posts (Atom)






























